Dòng tiền đang rời nhóm Big Tech hưởng lợi từ AI và chuyển sang phần còn lại của S&P 500, báo hiệu “mệt mỏi AI” có thể là bước ngoặt sau giai đoạn thị trường bị chi phối bởi vài cổ phiếu lớn.
Trong khi cổ phiếu Mỹ đã tăng mạnh nhờ kỳ vọng AI, nhà đầu tư bắt đầu đặt câu hỏi liệu công nghệ này có thật sự tạo ra chuyển đổi kinh tế và lợi nhuận khổng lồ như những gì thị trường đã định giá hay không, từ đó thúc đẩy xu hướng xoay vòng sang nhóm cổ phiếu ít đắt hơn.
- Xoay vòng thị trường tăng tốc khi dòng tiền rời nhóm cổ phiếu AI vốn hóa lớn sang các nhóm phòng thủ và định giá thấp hơn.
- Từ cuối tháng 10, “Magnificent Seven” suy yếu trong khi 493 cổ phiếu còn lại của S&P 500 tăng tốt hơn.
- Lịch sử cho thấy giai đoạn chuyển giao dẫn dắt thường đi kèm biến động; AI vẫn có dư địa nhưng nhà đầu tư đang chọn lọc hơn.
Xoay vòng thị trường tăng tốc khi nhà đầu tư giảm tỷ trọng Big Tech
Xoay vòng thị trường đang diễn ra khi nhóm cổ phiếu “đà tăng” liên quan AI bị rút vốn và dòng tiền chuyển sang các ngành phòng thủ hoặc có định giá dễ chịu hơn, làm giảm mức độ phụ thuộc của chỉ số vào một vài cổ phiếu lớn.
Kể từ khi ChatGPT ra mắt năm 2022, Nvidia, Microsoft và Apple đã cộng thêm hàng nghìn tỷ USD giá trị vốn hóa; Alphabet, Meta, Broadcom và Oracle cũng hưởng lợi từ “làn sóng AI”. Nếu xu hướng xoay vòng tiếp tục, giai đoạn hiếm hoi “một nhóm nhỏ kéo cả thị trường” có thể suy yếu.
Đà dịch chuyển được ghi nhận sau khi chỉ số S&P 500 đạt đỉnh vào cuối tháng 10 rồi giảm trong tháng 11. Theo dữ liệu Bloomberg theo dõi nhóm Magnificent Seven, nhóm này giảm 2% từ ngày 29/10 đến phiên đóng cửa ngày thứ Hai, trong khi 493 công ty còn lại của S&P 500 tăng 1,8% cùng giai đoạn.
Một ví dụ về nhu cầu “thoát Magnificent Seven” là quỹ Defiance Large Cap Ex-Magnificent Seven ETF (mã XMAG) ra mắt cuối năm 2024. Quỹ ghi nhận dòng tiền vào liên tục 6 tháng để kết thúc năm, và dòng tiền vào tháng 12 cao gấp 4 lần tháng 11. Quỹ đạt mức sinh lời 15% trong năm trước, phần lớn đến từ 6 tháng cuối năm.
“Mệt mỏi AI” xuất hiện khi kỳ vọng lợi nhuận bị đặt dấu hỏi
“Mệt mỏi AI” phản ánh tâm lý thị trường khi nhà đầu tư bắt đầu nghi ngờ mức độ AI có thể chuyển hóa thành tăng trưởng kinh tế và lợi nhuận tương xứng với định giá hiện tại, khiến giao dịch theo câu chuyện AI kém “dễ thắng” hơn trước.
Ed Yardeni, Chủ tịch kiêm chiến lược gia đầu tư trưởng của Yardeni Research, gọi hiện tượng này là “AI fatigue”. Ông cho biết bản thân “mệt mỏi” và nghi ngờ nhiều người khác cũng đang dè dặt trước toàn bộ chủ đề AI.
Dù AI từng tạo hiệu ứng lan tỏa khiến “bất kỳ công ty nào dính đến AI cũng tăng”, bối cảnh đã phân mảnh. Một số cổ phiếu từng được ưa chuộng như Oracle ghi nhận các đợt giảm mạnh, cho thấy nhà đầu tư trở nên kén chọn hơn khi đánh giá ai là bên thực sự hưởng lợi trong chuỗi giá trị AI.
Nhóm S&P 493 hưởng lợi khi nền kinh tế cải thiện và định giá hấp dẫn hơn
Nếu tăng trưởng kinh tế cải thiện, các nhóm ngành chu kỳ và định hướng tăng trưởng ngoài Big Tech có thể hưởng lợi, tạo cơ hội cho nhà đầu tư mở rộng danh mục vượt khỏi nhóm dẫn dắt truyền thống.
Yardeni nhận xét diễn biến năm 2025 của nhóm S&P 493 là “ấn tượng”. Theo ông, biên lợi nhuận của nhóm này vẫn cao và tránh được áp lực, bất chấp thay đổi chính trị, các mức thuế quan mới dưới thời Tổng thống Trump và dấu hiệu thị trường lao động suy yếu.
Trong kịch bản kinh tế tốt lên, các ngân hàng như JPMorgan Chase & Co. và Bank of America Corp. được kỳ vọng hưởng lợi. Ở phía tiêu dùng, tâm lý mua sắm cải thiện có thể hỗ trợ các doanh nghiệp như Nike Inc. hoặc Booking Holdings Inc. khi người dùng sẵn sàng chi cho hàng hóa và du lịch hơn.
Lịch sử cho thấy giai đoạn chuyển giao dẫn dắt thường đi kèm biến động
Khi một nhóm nhỏ cổ phiếu mất vai trò chi phối, thị trường thường trở nên “xóc” hơn vì dòng tiền phải tái định vị, các mức định giá được điều chỉnh và vai trò dẫn dắt chưa kịp hình thành ổn định.
Doug Peta, chiến lược gia đầu tư trưởng mảng Mỹ tại BCA Research, cho rằng kịch bản “lành tính” nhất của thị trường giá lên là việc “chuyển giao quyền lực một cách hòa bình” sang liên minh rộng hơn của 493 cổ phiếu còn lại trong S&P 500, nhưng ông nhấn mạnh đó không phải cách các thị trường giá lên “mạnh và tập trung cao” thường diễn tiến.
“Kết quả lành tính nhất cho thị trường giá lên sẽ là một cuộc chuyển giao quyền lực hòa bình sang liên minh rộng hơn của 493 thành phần còn lại trong S&P 500. Nhưng đó không phải cách các thị trường giá lên mạnh và tập trung cao thường tiến hóa.”
– Doug Peta, Chiến lược gia đầu tư trưởng mảng Mỹ, BCA Research
AI vẫn có dư địa tăng, nhưng rủi ro định giá và đầu tư quá mức khiến thị trường chọn lọc hơn
AI có thể tiếp tục tăng trưởng, nhưng rủi ro nằm ở chi tiêu AI quá lớn và định giá bị kéo căng, khiến nhà đầu tư chuyển từ “mua mọi thứ liên quan AI” sang chọn lọc doanh nghiệp có dòng tiền và lợi thế cạnh tranh rõ ràng.
Peta vẫn tin AI “còn dư địa”, dù thừa nhận lo ngại về chi tiêu và định giá. Ông cũng cho rằng chưa thể kết luận triều đại Magnificent Seven sắp kết thúc, nhưng cảnh báo khi sự thống trị này thực sự chấm dứt, nhiều khả năng thị trường cổ phiếu Mỹ sẽ phải trải qua một thị trường giá xuống đáng kể trước khi có lãnh đạo mới.
Yardeni nhìn nhận tiêu cực hơn với cổ phiếu AI và cho rằng sự “mệt mỏi” bắt đầu sau cảnh báo khó hiểu của Michael Burry vào cuối tháng 10, trước khi Burry công bố các vị thế đặt cược giảm giá đối với Nvidia và Palantir Technologies Inc.
Một số tổ chức cũng dự báo vai trò đóng góp của Big Tech sẽ giảm dần. Goldman Sachs kỳ vọng Magnificent Seven tạo ra 46% tăng trưởng lợi nhuận của S&P 500 năm 2026, thấp hơn mức 50% của năm 2025, khi phần còn lại của chỉ số có đà tốt hơn.
Goldman Sachs cũng cho rằng nhóm S&P 493 hấp dẫn với nhà đầu tư giá trị do khoảng cách lớn giữa định giá và nền tảng cơ bản. Kết hợp với triển vọng kinh tế “đủ tốt”, lập luận này có thể hỗ trợ phong cách đầu tư giá trị trong giai đoạn thị trường xoay vòng.
Những câu hỏi thường gặp
“Mệt mỏi AI” là gì và vì sao lại xuất hiện?
“Mệt mỏi AI” là trạng thái nhà đầu tư giảm hứng thú với cổ phiếu hưởng lợi từ câu chuyện AI khi bắt đầu nghi ngờ khả năng AI chuyển hóa thành tăng trưởng kinh tế và lợi nhuận đủ lớn so với mức định giá đã tăng mạnh.
Xoay vòng thị trường từ Magnificent Seven sang S&P 493 đang thể hiện thế nào?
Từ 29/10 đến phiên đóng cửa ngày thứ Hai, Magnificent Seven giảm 2% trong khi 493 cổ phiếu còn lại của S&P 500 tăng 1,8%. Điều này cho thấy dòng tiền đang mở rộng sang phần còn lại của thị trường.
Quỹ XMAG phản ánh xu hướng “thoát Magnificent Seven” ra sao?
ETF Defiance Large Cap Ex-Magnificent Seven (XMAG) thu hút dòng tiền vào liên tục 6 tháng để kết thúc năm; riêng tháng 12, dòng tiền vào cao gấp 4 lần tháng 11. Quỹ ghi nhận lợi nhuận 15% trong năm trước.
Lịch sử nói gì khi nhóm cổ phiếu thống trị mất vai trò dẫn dắt?
Lịch sử thường ghi nhận thị trường biến động hơn khi quyền dẫn dắt chuyển từ nhóm cổ phiếu tập trung sang nhóm rộng hơn. Một “chuyển giao hòa bình” có thể hỗ trợ thị trường, nhưng không phải kịch bản phổ biến với các chu kỳ tăng tập trung cao.
AI còn cơ hội tăng trưởng không, hay đã hết “sóng”?
Một số chiến lược gia vẫn tin AI còn dư địa, nhưng thị trường đang chọn lọc hơn do lo ngại chi tiêu AI quá mức và định giá cao. Đồng thời, một số cổ phiếu từng được ưa chuộng đã giảm mạnh, phản ánh sự phân hóa.