Donald Trump tuyên bố Mỹ sẽ “lấy Greenland, dù họ có thích hay không”, đồng thời ám chỉ có thể dùng biện pháp cứng rắn nếu không đạt được thỏa thuận.
Ông nói Mỹ cần sở hữu Greenland để bảo đảm an ninh trước Nga và Trung Quốc, trong khi phía Greenland có dấu hiệu muốn đối thoại trực tiếp với Washington mà không thông qua Copenhagen.
- Trump nói Mỹ sẽ kiểm soát Greenland “dù họ có thích hay không”.
- Ông lập luận “thuê/thoả thuận ngắn hạn” không đủ, Mỹ phải “sở hữu” để phòng thủ.
- Greenland hé lộ khả năng đàm phán trực tiếp với Mỹ, và Rubio dự kiến gặp lãnh đạo Greenland cùng Đan Mạch.
Trump tuyên bố Mỹ sẽ lấy Greenland “dù họ có thích hay không”
Trump nói Mỹ sẽ hành động để giành Greenland, ưu tiên “cách dễ” bằng thỏa thuận nhưng cũng ám chỉ “cách khó” nếu không đạt được đồng thuận.
Trong phát biểu với phóng viên, ông sử dụng ngôn ngữ mang tính áp đặt, cho rằng kết quả cuối cùng là Mỹ sẽ kiểm soát Greenland bất kể ý chí của bên liên quan. Cách diễn đạt này khiến thông điệp không chỉ dừng ở ý tưởng mua bán, mà mở rộng sang khả năng gây sức ép chính trị.
Trump cũng gạt bỏ tranh luận về tính chính danh lịch sử, cho rằng các “yêu sách từ quá khứ” không đủ để quyết định chủ quyền hiện tại. Đây là lập luận hướng tới việc hạ thấp vai trò của Đan Mạch trong câu chuyện Greenland.
Trump viện dẫn Nga và Trung Quốc để biện minh nhu cầu kiểm soát Greenland
Trump cáo buộc Nga và Trung Quốc đang “bao vây” Greenland bằng lực lượng hải quân và nói Mỹ phải “ra tay trước”, dù không đưa ra bằng chứng công khai.
Ông mô tả Greenland như một điểm tựa chiến lược có thể biến thành “hàng xóm” của Mỹ nếu rơi vào tay đối thủ. Đồng thời, ông nhấn mạnh mình “thích” người dân Nga và Trung Quốc, và nói có quan hệ tốt với lãnh đạo hai nước, nhưng sẽ không chấp nhận họ hiện diện tại Greenland.
Về mặt thông điệp, đây là cách đóng khung vấn đề Greenland thành bài toán an ninh thay vì quan hệ giữa Greenland–Đan Mạch–Mỹ. Khi “đe dọa từ bên ngoài” được đặt lên trước, các phản biện về quy trình và pháp lý thường bị đẩy xuống sau.
“Tôi yêu người dân Nga, tôi yêu người dân Trung Quốc… nhưng họ sẽ không chiếm Greenland. Không phải dưới thời tôi.”
– Donald Trump, phát biểu với báo chí
Trump nói “thuê” không đủ, Mỹ phải “sở hữu” Greenland để phòng thủ
Trump lập luận quyền triển khai quân hay các thỏa thuận hiện có không tạo ra mức “ràng buộc phòng thủ” như sở hữu, nên Mỹ cần nắm chủ quyền thay vì chỉ thuê hay ký hợp đồng ngắn hạn.
Theo ông, “bạn không phòng thủ hợp đồng thuê giống như phòng thủ thứ bạn sở hữu”. Lập luận này được ông nối sang phê phán các thỏa thuận có thời hạn, cho rằng những cam kết ngắn hạn dễ bị đảo chiều và không tạo ra trạng thái ổn định lâu dài.
Điểm đáng chú ý là ông không chỉ bàn về quyền tiếp cận quân sự, mà nhấn mạnh yếu tố “vĩnh viễn” của sở hữu. Điều này khiến tranh luận chuyển từ “mở rộng hiện diện” sang “thay đổi chủ quyền”, vốn nhạy cảm hơn rất nhiều về chính trị và ngoại giao.
Khả năng “mua” Greenland được Trump để ngỏ nhưng chưa đưa ra đề nghị cụ thể
Khi được hỏi có định trả tiền cho người Greenland hay không, Trump nói “chưa”, nhưng không loại trừ khả năng dùng biện pháp tài chính trong tương lai.
Câu trả lời “không phải lúc này” cho thấy ông muốn giữ linh hoạt: vừa có thể tăng sức ép, vừa có thể quay về kịch bản thương lượng nếu cần. Tuy nhiên, việc thiếu một đề xuất rõ ràng cũng khiến các bên khó đánh giá mức độ nghiêm túc hay lộ trình cụ thể.
Trong bối cảnh Trump liên tục dùng ngôn ngữ “dù họ thích hay không”, mọi gợi ý về tiền bạc có thể bị hiểu như “đi kèm áp lực”, thay vì một đề xuất thuần túy thương mại. Điều này dễ làm phản ứng xã hội và chính trị trở nên gay gắt hơn.
Greenland phát tín hiệu muốn đối thoại trực tiếp với Mỹ, không qua Copenhagen
Ngoại trưởng Greenland, Vivian Motzfeldt, gợi ý Greenland nên cân nhắc đàm phán một-một với Mỹ mà không cần Đan Mạch đứng giữa.
Bà đặt câu hỏi “có gì sai” nếu Greenland tự trao đổi trực tiếp với Washington. Nếu cách tiếp cận này được đẩy mạnh, nó có thể tạo căng thẳng với Copenhagen vì liên quan đến cơ chế đại diện và phạm vi quyền tự quyết trong chính sách đối ngoại.
U.S. Secretary of State Marco Rubio dự kiến sẽ gặp Motzfeldt và Ngoại trưởng Đan Mạch Lars Løkke Rasmussen vào tuần tới. Cuộc gặp có thể trở thành phép thử: liệu Greenland tìm cách mở kênh riêng hay vẫn giữ mô hình phối hợp với Đan Mạch.
“Có gì sai nếu Greenland nói chuyện trực tiếp với Mỹ mà không qua Copenhagen?”
– Vivian Motzfeldt, ngoại trưởng Greenland, trả lời truyền thông Đan Mạch
Trump bác bỏ tranh luận pháp lý quốc tế, làm tăng rủi ro leo thang
Trump nói ông không cần tranh luận luật quốc tế và tự coi “đạo đức” cùng “tư duy” của mình là rào cản duy nhất, khiến thông điệp mang tính đối đầu và khó đoán.
Khi một lãnh đạo công khai phủ nhận vai trò của khuôn khổ pháp lý, đối tác thường phải chuẩn bị cho nhiều kịch bản: từ gây sức ép ngoại giao, chiến dịch truyền thông, đến các bước đi tạo “sự đã rồi”. Điều này làm chi phí phòng vệ chính trị tăng lên cho cả Greenland và Đan Mạch.
Đồng thời, tuyên bố “cách dễ” và “cách khó” tạo ra cảm giác thời hạn: hoặc chấp nhận đàm phán theo điều kiện của Mỹ, hoặc đối mặt với biện pháp cứng rắn. Trong thực tế, cách hiểu này có thể làm dư luận và giới chính trị phản ứng mạnh, đẩy cuộc tranh luận sang hướng cực đoan.
“Tôi không cần luật quốc tế… chỉ có đạo đức của tôi, đầu óc của tôi mới có thể ngăn tôi.”
– Donald Trump, phát biểu với báo chí
Những câu hỏi thường gặp
Trump đã nói gì về việc Mỹ “lấy Greenland”?
Ông nói Mỹ sẽ kiểm soát Greenland “dù họ có thích hay không”, ưu tiên đạt thỏa thuận “cách dễ”, nhưng nếu không được thì sẽ làm “cách khó”.
Trump dựa vào lý do nào để biện minh cho tuyên bố này?
Ông cáo buộc Nga và Trung Quốc đang nhắm tới Greenland và cho rằng Mỹ phải hành động trước để ngăn họ hiện diện ở khu vực, dù không đưa ra bằng chứng công khai trong phát biểu.
Trump có định trả tiền cho người Greenland không?
Khi được hỏi, ông trả lời “chưa”, nhưng để ngỏ khả năng dùng tiền hoặc một đề nghị tài chính trong tương lai.
Vì sao Trump nói “thuê” không đủ mà phải “sở hữu” Greenland?
Ông lập luận rằng bạn không phòng thủ một thỏa thuận thuê giống như phòng thủ thứ bạn sở hữu, nên các quyền tiếp cận hay thỏa thuận ngắn hạn không đáp ứng mục tiêu an ninh.
Greenland đang phản ứng ra sao trước ý tưởng đàm phán với Mỹ?
Ngoại trưởng Greenland Vivian Motzfeldt gợi ý nên cân nhắc đối thoại trực tiếp với Mỹ mà không cần Copenhagen đứng giữa, và đặt câu hỏi “có gì sai” nếu làm vậy.
Cuộc gặp Rubio–Greenland–Đan Mạch có ý nghĩa gì?
Cuộc gặp dự kiến vào tuần tới có thể cho thấy liệu Greenland muốn mở kênh trao đổi riêng với Washington hay tiếp tục phối hợp với Đan Mạch trong các vấn đề liên quan đối ngoại.