Nhu cầu AI đang tăng nhanh nhưng ngành bán dẫn thiếu thiết bị và năng lực mở rộng, khiến nhiều cổ phiếu chip được dự báo còn dư địa tăng do nguồn cung không thể đáp ứng kịp.
Trong bối cảnh thị trường vẫn đi lên bất chấp rủi ro địa chính trị, câu chuyện “thắt cổ chai” ở chuỗi cung ứng chip, đặc biệt là bộ nhớ phục vụ AI, đang trở thành động lực lớn cho nhóm cổ phiếu công nghệ liên quan.
- Thiếu thiết bị sản xuất khiến việc mở rộng chip không theo kịp nhu cầu AI, đẩy giá và kỳ vọng lợi nhuận tăng.
- Micron tăng mạnh trong phiên được nhắc tới, nhưng công suất mới cần nhiều năm để đi vào vận hành dù có CHIPS Act hỗ trợ.
- Thị trường chứng khoán toàn cầu vẫn tăng, nhà đầu tư có xu hướng “lờ” rủi ro địa chính trị trong ngắn hạn.
Thiếu thiết bị sản xuất là lý do cốt lõi khiến cổ phiếu chip có thể tăng
Nguyên nhân chính không phải vì doanh nghiệp không muốn sản xuất thêm chip, mà vì họ thiếu công cụ, thiết bị và thời gian để mở rộng công suất đủ nhanh so với nhu cầu AI.
Theo bình luận trên CNBC, nút thắt nằm ở năng lực triển khai thiết bị và dây chuyền, khiến việc “tăng cung” không thể diễn ra trong vài quý. Khi cung không kịp cầu, định giá nhóm bán dẫn thường được hỗ trợ bởi kỳ vọng biên lợi nhuận cao hơn và doanh thu tăng nhờ giá bán tốt.
Trong thực tế, ngay cả khi doanh nghiệp đã chốt kế hoạch đầu tư, họ vẫn phải trải qua nhiều bước: đặt hàng thiết bị, lắp đặt, chạy thử, nâng tỷ lệ sản phẩm đạt chuẩn (yield) và tối ưu sản lượng. Các bước này tạo độ trễ lớn, làm cho tình trạng khan hiếm có thể kéo dài nếu nhu cầu AI tiếp tục nóng.
Micron hưởng lợi trực tiếp từ nhu cầu bộ nhớ cho AI
Micron được xem là bên hưởng lợi vì AI cần “ngày càng nhiều bộ nhớ”, và doanh nghiệp cho biết chưa thấy dấu hiệu nhu cầu giảm tốc tại thời điểm được đề cập.
Cổ phiếu Micron tăng 7,76% trong phiên thứ Sáu được nêu. Công ty tập trung vào công nghệ bộ nhớ và lưu trữ, các hạng mục thường được tiêu thụ mạnh khi khối lượng huấn luyện, suy luận AI và hạ tầng dữ liệu mở rộng.
CEO Sanjay Mehrotra nhấn mạnh nhu cầu do AI dẫn dắt đang tăng tốc và là nhu cầu “có thật, đang diễn ra”. Đây là luận điểm quan trọng với nhà đầu tư: nếu đà tăng là cấu trúc (structural), chu kỳ đầu tư và đặt hàng có thể kéo dài, hỗ trợ doanh thu của các nhà sản xuất bộ nhớ trong thời gian lâu hơn.
“Nhu cầu do AI dẫn dắt đang tăng tốc. Nó là thật. Nó đang ở đây, và chúng ta cần ngày càng nhiều bộ nhớ để đáp ứng nhu cầu đó.”
– Sanjay Mehrotra, CEO Micron, CNBC/2026
Nhà máy mới và CHIPS Act giúp dài hạn, nhưng không giải quyết ngay thiếu hụt
Các dự án mở rộng công suất chip mang tính dài hạn, vì xây dựng và hoàn thiện nhà máy mất nhiều năm, nên không thể “cứu” nguồn cung trong ngắn hạn.
Micron bắt đầu xây một cơ sở rộng 600.000 foot vuông tại phía bắc bang New York, nằm trong kế hoạch chi 200 tỷ USD cho sản xuất chip mới tại Mỹ. Dù vậy, công trình quy mô lớn như vậy được mô tả là “còn nhiều năm nữa” mới tạo tác động thực tế lên sản lượng.
Động lực để các dự án nội địa hóa diễn ra mạnh hơn đến từ CHIPS Act, đạo luật hỗ trợ các nhà sản xuất chip ở Mỹ. Tuy nhiên, hỗ trợ chính sách không thay thế được tiến độ thi công, chuỗi cung ứng thiết bị, và thời gian chạy thử. Với cầu AI còn cao, lập luận được đưa ra là giá có thể chịu áp lực tăng cho tới khi cung bắt kịp.
Micron, Seagate, Western Digital và Sandisk được nhắc đến trong nhóm hưởng lợi từ “cơn khát” AI
Ngoài Micron, các doanh nghiệp lưu trữ cũng được nêu tên vì hưởng lợi trong bối cảnh nguồn cung và đơn hàng AI tăng, làm nổi bật vai trò của hạ tầng dữ liệu và bộ nhớ.
Western Digital, Seagate và Sandisk được đề cập như các cổ phiếu đã tăng đáng kể trong giai đoạn chịu tác động của sự “không theo kịp” đơn hàng AI. Điểm đáng chú ý là sự đảo chiều kỳ vọng: trước đó thị trường từng cho rằng chip dư cung, nhưng sau đó chuyển sang trạng thái khan hiếm.
Sự đảo chiều này thường khiến định vị (positioning) của nhà đầu tư thay đổi nhanh, vì các dự báo lợi nhuận và giá bán trung bình (ASP) có thể bị điều chỉnh lên khi cầu tăng mạnh hơn cung. Tuy nhiên, mức độ hưởng lợi giữa các phân khúc khác nhau (bộ nhớ, lưu trữ, GPU, foundry) có thể không đồng đều.
Nvidia được cho là đã nhìn thấy nhu cầu sớm hơn, và giảm “nút thắt” ở chip cao cấp
Nvidia được nói là đã dự đoán xu hướng sớm và hợp tác với Taiwan Semiconductor để đảm bảo năng lực cho chip cao cấp, giảm tình trạng nghẽn so với mảng bộ nhớ.
Nhận định này nhấn mạnh một khác biệt quan trọng trong chuỗi giá trị: nơi “bottleneck” xảy ra không phải lúc nào cũng giống nhau giữa logic chip (GPU/accelerator) và bộ nhớ (DRAM, NAND). Trong khi một bên có thể chủ động chốt năng lực sản xuất với đối tác gia công, bên còn lại vẫn bị giới hạn bởi thiết bị, thời gian ramp-up và độ phức tạp vận hành.
Trích dẫn được đăng trong bài viết CNBC tại đây: xem bài trên CNBC.
Thị trường chứng khoán tiếp tục tăng dù rủi ro địa chính trị gia tăng
Các chỉ số lớn vẫn tăng, cho thấy nhà đầu tư tạm thời không định giá mạnh rủi ro địa chính trị vào giá cổ phiếu trong ngắn hạn.
S&P 500 tăng, Dow Jones tăng 3% từ đầu năm (tại thời điểm được nêu), và Nasdaq tăng 1,2%. Bối cảnh này diễn ra dù xuất hiện nhiều tiêu đề về địa chính trị, bao gồm các phát ngôn liên quan hành động quân sự và Greenland.
Anthony Esposito (AscalonVI Capital) cho rằng thị trường đã “không còn quan tâm” nhiều tới rủi ro địa chính trị trong một thời gian. Ông đưa ví dụ các biến động phản ứng yếu khi căng thẳng leo thang, và nhận định một số diễn biến thậm chí có thể mang lại yếu tố hỗ trợ kinh tế Mỹ như năng lượng, khoáng sản hiếm và hạ tầng.
“Israel ném bom Iran — S&P 500 giảm 1% qua đêm và đóng cửa chỉ giảm 50 điểm cơ bản. Mỹ ném bom Iran — gần như không phản ứng.”
– Anthony Esposito, AscalonVI Capital, CNBC/2026
Chứng khoán châu Âu và châu Á cũng đồng pha tăng
Các thị trường quốc tế được nêu đều tăng, củng cố bức tranh “risk-on” khi dòng tiền vẫn bám thị trường cổ phiếu.
Stoxx 600 của châu Âu tăng gần 4% trong giai đoạn được đề cập. Ở châu Á, MSCI AC Asia Pacific Index lập đỉnh mới sau khi tăng hơn 5% từ đầu năm. Nhật Bản (Nikkei 225) và Hàn Quốc (Kospi) cũng ghi nhận các mức kỷ lục.
Một yếu tố đang được theo dõi là phán quyết dự kiến của Tòa án Tối cao Mỹ về thuế quan của ông Trump. Dù chưa có kết quả trong nội dung được nêu, thị trường được mô tả là đã phần nào “thích nghi” với môi trường chính sách sau các thay đổi từ Nhà Trắng trong năm 2025.
Những câu hỏi thường gặp
Vì sao nhu cầu AI lại làm tăng giá và kỳ vọng lợi nhuận của nhóm chip?
AI kéo theo nhu cầu lớn về bộ nhớ, lưu trữ và hạ tầng tính toán. Khi năng lực mở rộng không kịp vì thiếu thiết bị và độ trễ xây dựng, thị trường có xu hướng định giá cao hơn cho doanh nghiệp có thể giao hàng, nhờ kỳ vọng giá bán và doanh thu cải thiện.
CHIPS Act có giải quyết ngay tình trạng thiếu chip không?
CHIPS Act tạo hỗ trợ để sản xuất chip tại Mỹ, nhưng không thể rút ngắn đáng kể thời gian xây nhà máy, lắp đặt thiết bị và chạy thử. Vì vậy, tác động lớn thường ở trung và dài hạn hơn là ngay lập tức.
Micron đang mở rộng như thế nào để đáp ứng nhu cầu bộ nhớ cho AI?
Micron khởi công một cơ sở rộng 600.000 foot vuông ở phía bắc bang New York và nằm trong kế hoạch chi 200 tỷ USD cho sản xuất chip mới tại Mỹ. Tuy nhiên, các dự án này cần nhiều năm mới ảnh hưởng rõ lên sản lượng.
Vì sao Nvidia được nhắc là “nhìn thấy sớm” làn sóng AI?
Nvidia được cho là đã chủ động liên kết với Taiwan Semiconductor để sản xuất chip cao cấp cần cho AI, giúp giảm rủi ro nghẽn công suất ở phần chip logic cao cấp, trong khi mảng bộ nhớ vẫn dễ thiếu hụt hơn.
Vì sao thị trường vẫn tăng dù có nhiều rủi ro địa chính trị?
Theo quan điểm được trích dẫn, nhà đầu tư đã ít phản ứng mạnh với rủi ro địa chính trị trong một thời gian, nên biến động có thể chỉ ngắn hạn. Ngoài ra, thị trường có thể kỳ vọng tác động kinh tế được “hấp thụ” hoặc thậm chí một số yếu tố như năng lượng, hạ tầng hỗ trợ tăng trưởng.