Đồng Euro vẫn vững trong tuần này dù xuất hiện đe dọa thương mại mới của Tổng thống Donald Trump với châu Âu, bởi yếu tố quyết định nằm ở dòng vốn châu Âu đang tài trợ quy mô lớn cho thị trường Mỹ.
Áp lực địa chính trị có thể gây nhiễu tâm lý ngắn hạn, nhưng thị trường phản ứng bình tĩnh hơn vì mức độ phụ thuộc lẫn nhau về tài chính giữa châu Âu và Mỹ khiến rủi ro “rút vốn” quan trọng hơn tranh chấp thuế quan.
- Châu Âu là chủ nợ nước ngoài lớn nhất của Mỹ, nắm khoảng 8 nghìn tỷ USD trái phiếu và cổ phiếu Mỹ.
- Rủi ro thị trường tập trung ở “vũ khí hóa dòng vốn” hơn là thuế quan, theo phân tích của Deutsche Bank.
- Việc doanh nghiệp Trung Quốc tăng dùng Euro trong thanh toán xuyên biên giới cho thấy vai trò quốc tế của Euro đang mở rộng.
Đồng Euro được neo bởi dòng vốn châu Âu vào tài sản Mỹ
Euro giữ giá vì châu Âu đang nắm khối lượng rất lớn tài sản tài chính Mỹ, tạo thế cân bằng lợi ích và hạn chế cú sốc tỷ giá từ căng thẳng chính trị.
Châu Âu hiện là bên cho Mỹ vay lớn nhất trong nhóm nhà đầu tư nước ngoài. Các quốc gia trong khu vực nắm khoảng 8 nghìn tỷ USD tài sản Mỹ, gồm trái phiếu và cổ phiếu.
Quy mô này gần như gấp đôi lượng nắm giữ của phần còn lại của thế giới, khiến quan hệ tài chính xuyên Đại Tây Dương trở thành “điểm tựa” của thị trường hơn là chỉ câu chuyện thuế quan.
George Saravelos, trưởng bộ phận nghiên cứu FX toàn cầu tại Deutsche Bank, nhấn mạnh Euro được hỗ trợ bởi cán cân tiền tệ và đòn bẩy phát sinh từ cấu trúc nắm giữ tài sản giữa hai bên.
Rủi ro chính đến từ “vũ khí hóa” vốn, không chỉ từ thuế quan
Theo Deutsche Bank, kịch bản gây xáo trộn mạnh nhất là các cú sốc liên quan đến dòng vốn và tái phân bổ USD, thay vì tác động trực tiếp từ thuế quan.
Saravelos cảnh báo liên minh phương Tây có thể chịu sức ép đáng kể trong môi trường địa kinh tế biến động. Trọng tâm ở đây là câu hỏi: nếu niềm tin về ổn định địa kinh tế suy giảm, châu Âu còn sẵn sàng duy trì vai trò tài trợ cho thị trường Mỹ đến mức nào.
Ông cho rằng các diễn biến gần đây có thể khuyến khích việc “tái cân bằng khỏi USD”. Khi nhà đầu tư đánh giá lại mức độ phơi nhiễm ở cả hai bờ Đại Tây Dương, Euro từng chịu áp lực bán mạnh, nhưng không tạo ra đợt suy yếu kéo dài trong tuần.
Một điểm nhấn khác là vị thế đầu tư quốc tế ròng của Mỹ đang ở mức âm kỷ lục, làm mức độ phụ thuộc lẫn nhau giữa thị trường tài chính EU–Mỹ tăng lên chưa từng thấy. Trong bối cảnh đó, cú sốc từ dòng vốn sẽ lan truyền nhanh hơn cú sốc thương mại.
“Trong môi trường mà sự ổn định địa kinh tế của Liên minh phương Tây đang bị đảo lộn một cách mang tính sống còn, không rõ vì sao người châu Âu vẫn sẵn sàng đóng vai trò này.”
– George Saravelos, Trưởng bộ phận nghiên cứu FX toàn cầu, Deutsche Bank
“Những diễn biến trong vài ngày qua có thể khuyến khích tái cân bằng khỏi đồng USD.”
– George Saravelos, Trưởng bộ phận nghiên cứu FX toàn cầu, Deutsche Bank
“Với vị thế đầu tư quốc tế ròng của Mỹ ở mức âm kỷ lục, mức độ phụ thuộc lẫn nhau giữa thị trường tài chính châu Âu–Mỹ chưa bao giờ cao như hiện nay.”
– George Saravelos, Trưởng bộ phận nghiên cứu FX toàn cầu, Deutsche Bank
“Việc ‘vũ khí hóa’ vốn, thay vì dòng chảy thương mại, sẽ là yếu tố gây gián đoạn thị trường mạnh nhất.”
– George Saravelos, Trưởng bộ phận nghiên cứu FX toàn cầu, Deutsche Bank
Thuế quan liên quan Greenland có thể thúc đẩy phối hợp chính trị của EU
Đe dọa thuế quan mới có thể khiến EU phối hợp chính trị chặt hơn, qua đó giảm khả năng hình thành áp lực tỷ giá kéo dài lên Euro trong ngắn hạn.
Saravelos cho rằng các động thái thuế quan của Mỹ liên quan Greenland có thể đẩy châu Âu về phía hành động tập thể, thay vì phản ứng rời rạc theo từng quốc gia.
Ông nhấn mạnh một biến số cần theo dõi là liệu Liên minh châu Âu có kích hoạt “công cụ chống cưỡng ép” hay không. Theo một nguồn tin thân cận, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron dự kiến sẽ đề nghị thực hiện bước này, nhưng chi tiết còn phụ thuộc tiến trình nội bộ EU.
Euro tăng vai trò trong thanh toán xuyên biên giới của doanh nghiệp Trung Quốc
Việc doanh nghiệp Trung Quốc mở rộng dùng Euro trong thanh toán quốc tế cho thấy nhu cầu sử dụng đồng tiền này đang tăng, bổ trợ cho nền tảng sức mạnh của Euro.
Các công ty Trung Quốc đã tăng sử dụng Euro trong thanh toán xuyên biên giới trong năm trước, với tốc độ tăng các khoản quyết toán bằng Euro nhanh nhất kể từ năm 2010.
Dữ liệu từ Cục Quản lý Ngoại hối Nhà nước Trung Quốc (SAFE) cho biết thanh toán tăng 22,8% lên 1,18 nghìn tỷ nhân dân tệ trong năm 2025, tương đương 169 tỷ USD.
Theo tính toán của Bloomberg, thương mại giữa Trung Quốc và Liên minh châu Âu đạt 828,1 tỷ USD trong năm 2025, tăng 5,4% so với năm trước. Bức tranh này củng cố lập luận rằng động lực của Euro không chỉ đến từ chính trị, mà còn từ cấu trúc thương mại và thanh toán.
Những câu hỏi thường gặp
Vì sao đe dọa thuế quan không làm Euro giảm mạnh trong tuần?
Do yếu tố chi phối nằm ở dòng vốn: châu Âu nắm khoảng 8 nghìn tỷ USD tài sản Mỹ, nên mức độ phụ thuộc tài chính lẫn nhau làm thị trường thận trọng hơn và hạn chế biến động tỷ giá kéo dài.
Châu Âu đang nắm bao nhiêu tài sản tài chính của Mỹ?
Các quốc gia châu Âu được nêu là đang nắm khoảng 8 nghìn tỷ USD trái phiếu và cổ phiếu Mỹ, khiến châu Âu trở thành chủ nợ nước ngoài lớn nhất của Mỹ.
“Vũ khí hóa vốn” nghĩa là gì trong bối cảnh này?
Đó là kịch bản các bên sử dụng dòng vốn, tái phân bổ dự trữ hoặc giảm nắm giữ tài sản tài chính làm công cụ gây sức ép, có thể tác động thị trường mạnh hơn so với biện pháp thuế quan thương mại.
Doanh nghiệp Trung Quốc tăng dùng Euro trong thanh toán ở mức nào?
Theo SAFE, thanh toán bằng Euro tăng 22,8% lên 1,18 nghìn tỷ nhân dân tệ trong năm 2025, tương đương 169 tỷ USD.