Aave chuyển vai trò điều phối (stewardship) Lens Protocol sang Mask Network để tập trung trở lại DeFi, trong khi Lens vẫn vận hành như hạ tầng social graph mã nguồn mở.
Thay đổi này định vị Mask Network dẫn dắt chiến lược sản phẩm và ứng dụng hướng người dùng trên Lens, còn Aave giữ vai trò cố vấn kỹ thuật. Dù vậy, thông báo nhấn mạnh đây không phải thương vụ mua lại và không làm thay đổi quyền sở hữu hay quản trị cốt lõi của Lens.
- Mask Network sẽ phụ trách lớp ứng dụng và chiến lược sản phẩm consumer trên Lens, Aave thu hẹp vai trò sang cố vấn kỹ thuật.
- Các thành phần hạ tầng như social graph on-chain, hồ sơ, theo dõi và smart contract vẫn mở và không đổi.
- Vitalik Buterin ủng hộ hướng đi social phi tập trung với lớp dữ liệu chung để nhiều client cùng cạnh tranh và cải thiện đối thoại.
Aave bàn giao stewardship Lens cho Mask Network để ưu tiên DeFi
Aave sẽ giảm mức độ tham gia vào Lens, chuyển trọng tâm sang DeFi; Mask Network trở thành bên điều phối phát triển giai đoạn tiếp theo của Lens, đặc biệt ở mảng ứng dụng và chiến lược sản phẩm.
Thông tin được Stani Kulechov (nhà sáng lập Lens và Aave) công bố trên X vào Thứ Ba, ngày 20/01. Theo đó, Aave sẽ “tái tập trung” vào DeFi và giới hạn vai trò với Lens trong tương lai ở mức hỗ trợ tư vấn kỹ thuật.
Kulechov cho biết Mask Network được chọn vì có định hướng lâu dài trong việc tích hợp chức năng blockchain vào các nền tảng mạng xã hội và nhắn tin. Trong mô hình mới, công ty Web3 này sẽ dẫn dắt “chương tiếp theo” của Lens, tập trung vào ứng dụng và định hình chiến lược sản phẩm.
Thông báo gọi đây là thay đổi “stewardship” (điều phối/đỡ đầu), không phải mua lại hay rút khỏi hạ tầng social. Tuy nhiên, cách diễn đạt này khiến một số người dùng bối rối; phía Lens được liên hệ để làm rõ nhưng không phản hồi.
Mask Network phụ trách hoạt động hướng người dùng và vận hành ứng dụng social trên Lens
Mask Network sẽ quản lý các mảng consumer như lộ trình sản phẩm, trải nghiệm người dùng và vận hành hằng ngày của các ứng dụng social xây trên Lens.
Theo thông báo về mô hình điều phối mới, các nguồn hiểu rõ tình hình cho biết Mask Network sẽ đảm nhiệm việc ra quyết định về product roadmap, thiết kế UX và giám sát vận hành thường nhật đối với các ứng dụng social chạy trên Lens.
Các nguồn này cũng nói Mask Network sẽ triển khai nhiều cải tiến cho các ứng dụng như Orb, đồng thời xây dựng chiến lược về cách các sản phẩm tạo trên Lens được tiếp thị và đưa tới người dùng cuối. Trọng tâm vì vậy chuyển mạnh sang “lớp ứng dụng” thay vì thay đổi hạ tầng lõi.
Hạ tầng cốt lõi của Lens vẫn mở, on-chain và không thay đổi quyền sở hữu
Social graph on-chain, hồ sơ, follow và smart contract của Lens được giữ nguyên, duy trì mô hình mã nguồn mở và доступ công khai; đồng thời không có thay đổi về quyền sở hữu, IP, kho quỹ hay quyền kiểm soát governance.
Tuyên bố từ Lens và Aave nhấn mạnh các yếu tố then chốt như social graph on-chain, profiles, follows và smart contracts sẽ không đổi. Hệ thống vẫn theo hướng open-source và công khai, nhằm giữ Lens như một lớp hạ tầng xã hội dùng chung.
Dù vậy, một số ý kiến lo ngại việc chuyển stewardship đặt ra nhiều câu hỏi. Để làm rõ phạm vi thay đổi, các bên cho biết không có chuyển dịch về ownership của protocol, tài sản trí tuệ, treasury hay quyền kiểm soát governance.
Aave khẳng định vẫn là cố vấn kỹ thuật, đưa khuyến nghị ở cấp độ giao thức và các lựa chọn protocol-level, nhưng không trực tiếp quản lý phát triển sản phẩm/ứng dụng của Lens. Nói cách khác, Aave thu hẹp vai trò từ xây và điều hành social products sang hỗ trợ hạ tầng và tư vấn kỹ thuật.
Lens được định vị là lớp social dùng chung cho cả Web3 lẫn Web2
Lens không nhằm trở thành một nền tảng front-end, mà là lớp social chung để nhiều ứng dụng cùng kết nối vào một social graph và cộng đồng người dùng chia sẻ.
Từ khi ra mắt năm 2022, Lens Protocol được xem là social protocol “Web3-native”, cho phép người dùng kiểm soát danh tính và nội dung thông qua hồ sơ on-chain và NFT. Cách tiếp cận này biến danh tính/xã hội thành thành phần có thể mang theo giữa các ứng dụng thay vì bị khóa trong một nền tảng.
Lens tiếp tục được cập nhật để củng cố định hướng đó; Kulechov từng nhấn mạnh giao thức không thiết kế để làm “mặt tiền” (front-end). Mục tiêu là một lớp social dùng chung, nơi cả ứng dụng Web3 lẫn Web2 có thể kết nối vào cùng social graph và một cộng đồng người dùng.
Theo giải thích của Kulechov, “tệp khán giả dùng chung” giúp nhà phát triển giải bài toán “cold start” mà các mạng xã hội mới thường gặp. Đồng thời, nhiều ứng dụng có thể cùng tồn tại mà không phải cạnh tranh giành người dùng theo kiểu tách rời dữ liệu.
Vitalik Buterin ủng hộ social phi tập trung với lớp dữ liệu chung
Vitalik Buterin đánh giá tích cực sự phát triển của Lens, khen đội ngũ Aave quản lý tốt đến nay và nhấn mạnh social phi tập trung cần lớp dữ liệu chung để ai cũng có thể xây client riêng.
Sau thông báo chuyển stewardship, Vitalik Buterin đã bình luận trên X. Ông mở đầu bằng việc khen Lens đã tiến hóa, đồng thời ghi nhận đội ngũ Aave đã làm tốt vai trò quản lý Lens cho đến thời điểm hiện tại và bày tỏ lạc quan về tương lai của giao thức.
Buterin cũng đề cập cạnh tranh giữa các nền tảng social phi tập trung: khi nhiều sản phẩm cùng chia sẻ một lớp dữ liệu, cuộc cạnh tranh sẽ thúc đẩy chất lượng đối thoại trực tuyến. Theo ông, dữ liệu dùng chung giúp người dùng không bị khóa chặt vào một client duy nhất.
“Nếu chúng ta muốn một xã hội tốt hơn, chúng ta cần những công cụ truyền thông đại chúng tốt hơn… phi tập trung giúp đạt được điều này bằng cách cho phép một lớp dữ liệu dùng chung nơi bất kỳ ai cũng có thể tạo client của riêng mình ở bên trên.”
– Vitalik Buterin, đồng sáng lập Ethereum, bài đăng X/2025
Những câu hỏi thường gặp
Aave có bán hoặc chuyển quyền sở hữu Lens Protocol cho Mask Network không?
Không. Các bên mô tả đây là thay đổi “stewardship”, không phải mua lại. Thông tin công bố cũng nêu không có thay đổi về quyền sở hữu giao thức, tài sản trí tuệ, kho quỹ hay quyền kiểm soát governance.
Mask Network sẽ làm gì với Lens trong giai đoạn mới?
Mask Network dự kiến dẫn dắt mảng hướng người dùng như lộ trình sản phẩm, thiết kế trải nghiệm, vận hành ứng dụng social và chiến lược đưa sản phẩm ra thị trường; đồng thời triển khai cải tiến cho các ứng dụng như Orb.
Phần nào của Lens sẽ giữ nguyên sau thay đổi stewardship?
Các thành phần hạ tầng gồm social graph on-chain, hồ sơ, follow và smart contract được giữ nguyên, tiếp tục theo mô hình mã nguồn mở và công khai.
Vai trò của Aave với Lens sẽ còn lại những gì?
Aave chuyển sang vai trò cố vấn kỹ thuật, đưa khuyến nghị ở cấp độ giao thức và các lựa chọn protocol-level, thay vì trực tiếp quản lý phát triển sản phẩm/ứng dụng social trên Lens.
