Dòng vốn vào các vòng gọi vốn từ 50 triệu USD trở lên đã giảm mạnh so với đỉnh 2021 và đang tập trung vào ít công ty hơn, trong đó các mega-round do AI dẫn dắt nổi bật nhất.
Thị trường tài chính toàn cầu vẫn ghi nhận nhiều thương vụ lớn, nhưng cấu trúc nhà đầu tư đã thay đổi đáng kể: nhóm quỹ cổ phần tư nhân và “crossover” rút bớt, trong khi các quỹ venture capital truyền thống quay lại dẫn dắt nhiều deal quy mô lớn.
- Tổng vốn ở các vòng 50 triệu USD+ khoảng 300 tỷ USD, thấp hơn nhiều so với mức hơn 500 tỷ USD năm 2021.
- Số công ty gọi được 50 triệu USD+ giảm xuống 1.440, cho thấy vốn tập trung vào ít doanh nghiệp hơn.
- Quỹ VC truyền thống tăng vai trò ở 2025, còn mega-round AI có quy mô vượt xa các deal lớn nhất năm 2021.
Vốn vào các vòng 50 triệu USD+ giảm so với đỉnh 2021
Trong năm gần nhất được đề cập, tổng vốn vào các vòng gọi vốn từ 50 triệu USD trở lên vào khoảng 300 tỷ USD, thấp hơn đáng kể so với hơn 500 tỷ USD ở giai đoạn bùng nổ 2021.
Con số này phản ánh sự hạ nhiệt của thị trường gọi vốn tư nhân sau chu kỳ tăng nóng thời 2021. Dù dòng tiền vẫn hiện diện và có những thương vụ rất lớn, quy mô tổng thể của thị trường chưa quay lại mức cực đại trước đây.
Sự thay đổi không chỉ nằm ở “bao nhiêu tiền”, mà còn là “tiền chảy vào đâu”. Vốn có xu hướng dồn vào các chủ đề tăng trưởng mạnh, đặc biệt là AI, làm nổi bật sự phân hóa giữa nhóm doanh nghiệp dẫn đầu và phần còn lại.
Số công ty huy động được 50 triệu USD+ giảm còn 1.440
Số doanh nghiệp huy động tối thiểu 50 triệu USD đã giảm mạnh xuống 1.440, tương đương khoảng một nửa so với giai đoạn đỉnh trong đại dịch.
Việc số lượng công ty gọi vốn lớn suy giảm cho thấy mức độ chọn lọc cao hơn của nhà đầu tư. Thay vì rót vốn dàn trải, thị trường ưu tiên ít cái tên hơn, thường là các công ty có lợi thế công nghệ, dữ liệu, hoặc vị thế thị trường rõ rệt.
Đây cũng là dấu hiệu của sự thu hẹp “độ rộng” của chu kỳ gọi vốn: vốn vẫn có thể tăng ở vài thương vụ nổi bật, nhưng số lượng thương vụ đủ lớn để vượt ngưỡng 50 triệu USD lại sụt giảm.
Nhà đầu tư cổ phần tư nhân và crossover rút khỏi mega-round
So với 2021, nhóm nhà đầu tư dẫn dắt các vòng gọi vốn lớn đã đổi khác rõ rệt, khi private equity và các quỹ crossover giảm hiện diện trong các khoản đầu tư 50 triệu USD+.
Báo cáo từ Crunchbase cho thấy năm 2021 là giai đoạn private equity và crossover nổi bật trong các mega-round. Khi nhu cầu dịch vụ số tăng mạnh, tổng vốn venture toàn cầu từng tăng lên 702 tỷ USD, trong đó Tiger Global Management và SoftBank Vision Fund dẫn đầu về số deal và giá trị.
Tuy nhiên, hai tổ chức này đã cắt giảm hoạt động ở các khoản tài trợ 50 triệu USD+ hơn 95% trong bốn năm gần đây (theo mô tả trong báo cáo), phản ánh làn sóng rút lui rộng hơn của nhóm crossover. Một số đơn vị như Insight Partners, Coatue, Temasek Holdings và General Atlantic cũng ghi nhận số vòng lớn do họ lead hoặc co-lead giảm, có trường hợp giảm tới 75% so với 2021.
Private equity vẫn xuất hiện trong các thương vụ lớn, nhưng không còn là lực lượng thống trị như giai đoạn đỉnh. Điều này làm thay đổi cách các vòng lớn được cấu trúc và ai là người “cầm trịch” quá trình định giá, điều khoản, cũng như định hướng tăng trưởng.
Dữ liệu tham khảo: dữ liệu Crunchbase về các vòng gọi vốn 50 triệu USD+
Các quỹ venture capital truyền thống giành lại vị trí dẫn đầu về số thương vụ
Trong 2025, các quỹ VC truyền thống quay lại dẫn đầu về số lượng thương vụ 50 triệu USD+, khi 8/10 nhà đầu tư dẫn dắt tích cực nhất thuộc nhóm VC.
General Catalyst dẫn đầu với 30 thương vụ, Andreessen Horowitz theo sau với 24. Lightspeed Venture Partners và Accel cùng ghi nhận 22 thương vụ. Tuy vậy, dù hoạt động sôi động hơn so với giai đoạn chững lại sau 2021, mức này vẫn thấp hơn đỉnh: công ty dẫn đầu 2025 chỉ có 30 deal lớn, trong khi vị trí số 1 năm 2021 đạt 182.
Một số quỹ như Khosla Ventures, New Enterprise Associates và Google Ventures được ghi nhận có số deal cỡ này tăng hơn gấp đôi so với 2021. Tín hiệu tổng thể cho thấy quyền dẫn dắt ở các vòng lớn đang xoay trở lại nhóm “core venture”, đặc biệt trong bối cảnh chu kỳ do AI kéo.
Mega-round AI năm 2025 lớn hơn đáng kể so với các deal lớn nhất 2021
Các thương vụ AI quy mô nhiều tỷ USD trong 2025 vượt xa các thương vụ lớn nhất năm 2021, cho thấy dòng vốn đang dồn mạnh vào một số ít công ty AI dẫn đầu.
Về “leadership theo giá trị”, 2021 ghi nhận 18/21 tổ chức tích cực nhất theo tổng số tiền (ở các vòng trên 4,8 tỷ USD) là nhà đầu tư private equity. Đến 2025, nhóm dẫn dắt thu hẹp còn 10 tổ chức, mỗi tổ chức lead hoặc co-lead từ 5 tỷ USD trở lên, và được chia giữa private equity, VC và nhà đầu tư doanh nghiệp chiến lược.
Trong các thương vụ nổi bật, SoftBank Vision Fund dẫn dắt vòng 40 tỷ USD tại OpenAI. Meta dẫn dắt khoản đầu tư 14,3 tỷ USD vào Scale AI. Fidelity Investments, Lightspeed Venture Partners và Iconiq Capital đồng dẫn dắt vòng 13 tỷ USD tại Anthropic.
Dữ liệu cũng cho thấy có 27 tổ chức thuộc nhóm hoạt động mạnh nhất theo giá trị trong 2025; trong đó 4 là nhà đầu tư doanh nghiệp chiến lược, 9 là VC và 14 là private equity/đơn vị quản lý tài sản thay thế. So sánh với 2021, thương vụ lớn nhất khi đó là 3,6 tỷ USD cho Flipkart do SoftBank Vision Fund, GIC, CPP Investments và Walmart dẫn dắt.
Chu kỳ AI thay đổi cán cân quyền lực trong các vòng gọi vốn lớn
Dù tổng vốn chưa trở lại mức cực đại của 2021, quyền kiểm soát các vòng gọi vốn lớn đang chuyển về các quỹ venture capital truyền thống tại Silicon Valley, diễn ra song song với chu kỳ tăng trưởng do AI thúc đẩy.
Sự kết hợp giữa (1) vốn tập trung hơn, (2) số công ty gọi vốn lớn ít hơn, và (3) mega-round AI tăng kích thước đã tạo ra một “thị trường hai tốc độ”. Nhóm công ty AI hàng đầu có thể huy động những vòng nhiều tỷ USD, trong khi mặt bằng chung của thị trường vẫn thấp hơn thời kỳ bùng nổ.
Với nhà đầu tư và doanh nghiệp, thay đổi này thường đồng nghĩa yêu cầu cao hơn về câu chuyện tăng trưởng, năng lực triển khai sản phẩm, và lợi thế cạnh tranh bền vững. Với các lĩnh vực như crypto và hạ tầng tiền điện tử, xu hướng này cũng gợi ý rằng dòng vốn sẽ ưu tiên các dự án có ứng dụng AI hoặc khả năng thương mại hóa rõ ràng hơn trong giai đoạn tới.
Những câu hỏi thường gặp
“Vòng gọi vốn 50 triệu USD+” phản ánh điều gì về thị trường?
Nó phản ánh sức khỏe của các thương vụ lớn trên thị trường tư nhân: mức độ sẵn sàng rót vốn quy mô cao, các lĩnh vực được ưu tiên, và nhóm nhà đầu tư nào đang dẫn dắt định giá cũng như điều khoản trong các vòng quan trọng.
Vì sao tổng vốn 50 triệu USD+ giảm từ hơn 500 tỷ USD (2021) xuống khoảng 300 tỷ USD?
Dữ liệu cho thấy thị trường đã hạ nhiệt sau giai đoạn bùng nổ 2021. Dòng vốn vẫn tồn tại nhưng tập trung hơn, số công ty huy động được vòng lớn giảm, và nhà đầu tư chọn lọc hơn trong việc giải ngân.
Nhóm nhà đầu tư nào đang dẫn dắt các vòng lớn trong 2025?
Các quỹ venture capital truyền thống giành lại vị trí dẫn đầu về số thương vụ, với 8/10 tổ chức tích cực nhất ở các vòng trên 50 triệu USD là VC. Private equity vẫn tham gia nhưng không còn thống trị như năm 2021.
Mega-round AI năm 2025 khác gì so với 2021?
Quy mô các thương vụ AI năm 2025 lớn hơn rõ rệt. Ví dụ có vòng 40 tỷ USD tại OpenAI, 14,3 tỷ USD vào Scale AI và 13 tỷ USD tại Anthropic, trong khi thương vụ lớn nhất năm 2021 được nêu là 3,6 tỷ USD cho Flipkart.
