CEO Coinbase Brian Armstrong cho rằng tiền điện tử sẽ chuyển từ tài sản mang tính đầu cơ sang hạ tầng tài chính “ẩn”, đến mức cả những người chỉ trích gay gắt nhất cũng có thể sử dụng hằng ngày mà không nhận ra.
Các nguồn am hiểu nhận định bước ngoặt này đến từ việc tích hợp blockchain một cách âm thầm vào hoạt động số quen thuộc như thanh toán và xác thực danh tính. Vì vậy, câu hỏi dần chuyển từ “có dùng crypto hay không” sang “tương tác với lớp hạ tầng ẩn đó như thế nào”.
- Armstrong dự báo blockchain sẽ trở thành hạ tầng “vô hình” như những giao thức nền của internet.
- Trọng tâm dịch chuyển từ biến động giá sang ứng dụng thực tế: thanh toán, danh tính số, chuyển tài sản.
- Quy định rõ ràng hơn và tiến bộ kỹ thuật (layer-2, zero-knowledge, proof-of-stake) giúp giảm chi phí, tăng trải nghiệm.
Blockchain có thể trở thành hạ tầng “vô hình” của tài chính hiện đại
Luận điểm chính là blockchain sẽ vận hành ở tầng nền, được nhúng vào sản phẩm số hằng ngày, khiến người dùng “dùng crypto” mà không cần quan tâm họ đang dùng blockchain nào.
Các nguồn am hiểu cho biết viễn cảnh này phụ thuộc vào việc tích hợp blockchain một cách lặng lẽ vào những tác vụ quen thuộc như thanh toán và xác thực danh tính. Khi trải nghiệm được đơn giản hóa, người dùng tương tác với dịch vụ, còn lớp blockchain chỉ đóng vai trò “đường ống” phía sau.
Cách tiếp cận này cũng hàm ý một sự thay đổi trong đối thoại của thị trường: từ tranh luận “nếu” mọi người sẽ sử dụng tiền điện tử, sang bài toán “bằng cách nào” họ sẽ tương tác với khung hạ tầng ẩn đó trong đời sống số.
Brian Armstrong nhấn mạnh vai trò của hạ tầng ẩn trong ngành tiền điện tử
Armstrong cho rằng crypto sẽ giống các công nghệ nền khác: ban đầu nổi bật và phức tạp, sau đó trở thành mặc định và ít được nhắc tới khi đã tích hợp sâu.
Các báo cáo từ nguồn đáng tin nhấn mạnh dự báo của Armstrong đã chuyển từ kỳ vọng sang hướng triển khai chiến lược. Trọng tâm của tầm nhìn này là công nghệ sẽ gắn chặt với thói quen hằng ngày, trong khi phần phức tạp được che giấu bằng lớp trải nghiệm người dùng tốt hơn.
Giới phân tích đối chiếu với những đổi mới từng đi từ “đột phá” sang “vô hình”. Ví dụ, phần lớn người dùng internet ngày nay hiếm khi nghĩ đến giao thức TCP/IP khi gửi email, dù đó là nền tảng bắt buộc để hệ thống hoạt động ổn định.
Armstrong lập luận blockchain và các hệ thống tiền điện tử cũng có thể trở thành hạ tầng ẩn để chuyển giao tài sản số. Khi điều đó xảy ra, crypto không còn là một lớp tài sản “lộ thiên” gắn với biến động giá, mà trở thành công cụ thiết yếu dùng mỗi ngày.
Theo lập luận này, những người chỉ tập trung vào dao động giá có thể bỏ lỡ sự dịch chuyển sang tính hữu dụng. Nói cách khác, giá vẫn quan trọng, nhưng không còn là thước đo duy nhất cho mức độ “đi vào đời sống” của tiền điện tử.
“Chúng ta không nói rằng mình đang ‘dùng HTTP’ khi lướt web. Trải nghiệm người dùng che giấu mọi chi tiết phức tạp.”
– Dr. Aisha Chen, nhà sử học fintech, Stanford University, bài nghiên cứu năm 2024
Sau nhận định trên, các nhà phân tích crypto cho rằng nhiều sáng kiến đang nhắm đến khả năng mở rộng và trải nghiệm người dùng, nhằm giảm mức “hiện diện” của blockchain trong mắt người dùng cuối. Mục tiêu là để blockchain từ một phụ thuộc cốt lõi dễ thấy trở thành một lớp tùy chọn hoặc lớp nền khó nhận ra.
Tiến bộ kỹ thuật và khung pháp lý đang củng cố kịch bản ứng dụng crypto đại chúng
Các diễn biến về quy định và công nghệ đang tạo điều kiện để crypto được triển khai như hạ tầng, đặc biệt khi chi phí giảm và trải nghiệm được tối ưu.
Nguồn tin cho biết các quy định minh bạch ở những thị trường trọng yếu, như khung MiCA của Liên minh châu Âu và các hướng dẫn đang hình thành tại Mỹ, góp phần tạo môi trường thuận lợi cho nhà phát triển và tổ chức triển khai sản phẩm.
Về công nghệ, các bước tiến ở giải pháp mở rộng layer-2 và bằng chứng không tiết lộ (zero-knowledge proofs) được mô tả là giúp tiết kiệm thời gian xử lý và giảm đáng kể chi phí giao dịch. Điều này mở ra khả năng hỗ trợ các giao dịch giá trị nhỏ (micro-transactions) trong ứng dụng thực tế.
Cùng lúc, các tổ chức thể hiện mức độ quan tâm cao hơn trong việc ứng dụng công nghệ này cho thanh toán bù trừ và token hóa tài sản. Theo hướng đó, họ có thể xây dựng nền tảng với giao diện thân thiện, trong khi phần phức tạp của blockchain nằm ở phía sau.
Armstrong cũng nêu rằng các chỉ trích thường xoay quanh biến động giá, độ phức tạp kỹ thuật, tiêu thụ năng lượng và hoạt động phi pháp. Ông cho rằng tiến bộ công nghệ đang trực tiếp giải quyết các điểm nghẽn này, đồng thời lập luận mạng proof-of-stake đã xử lý một phần các vấn đề môi trường liên quan tiêu thụ năng lượng.
Những câu hỏi thường gặp
“Hạ tầng ẩn” của blockchain nghĩa là gì?
Đó là cách blockchain hoạt động ở tầng nền của ứng dụng, còn người dùng chỉ thấy trải nghiệm đơn giản như thanh toán, đăng nhập, hay chuyển tài sản. Người dùng có thể sử dụng dịch vụ mỗi ngày mà không cần hiểu ví, gas fee, hay mạng lưới đang dùng.
Vì sao Armstrong cho rằng cả người chỉ trích crypto cũng sẽ dùng nó?
Vì nếu blockchain được tích hợp vào sản phẩm tài chính và dịch vụ số phổ biến, người dùng sẽ chọn tiện ích (nhanh, rẻ, mượt) thay vì “chọn dùng crypto”. Khi đó, họ có thể dùng tính năng dựa trên crypto như một mặc định mà không chú ý.
Những yếu tố nào đang hỗ trợ xu hướng crypto trở thành hạ tầng?
Bài viết nêu hai nhóm yếu tố: (1) khung pháp lý rõ ràng hơn như MiCA tại EU và hướng dẫn mới tại Mỹ, (2) tiến bộ kỹ thuật như layer-2 và zero-knowledge proofs giúp giảm chi phí, tăng tốc độ, cải thiện trải nghiệm.
Proof-of-stake liên quan thế nào đến tranh luận về năng lượng?
Armstrong cho rằng các mạng proof-of-stake đã giải quyết một số vấn đề môi trường gắn với tiêu thụ năng lượng, qua đó giảm một điểm chỉ trích lớn đối với crypto và tạo điều kiện để công nghệ được chấp nhận rộng hơn.