Citigroup đã ra mắt Digital Depositary Receipts, một sản phẩm cho phép khách hàng giàu có và tổ chức tiếp cận cổ phần công ty tư nhân thông qua chứng khoán ghi nhận trên blockchain.
Sản phẩm này đưa mô hình chứng chỉ lưu ký vốn quen thuộc ở thị trường cổ phiếu vào mảng private market, nơi việc tham gia từ trước đến nay vẫn khá hạn chế. Citi cũng đang bước vào cuộc đua token hóa tài sản cùng nhiều định chế tài chính lớn khác.
- Digital Depositary Receipts là chứng chỉ số đại diện cho quyền tiếp xúc với công ty tư nhân, không phải cổ phần trực tiếp.
- Sản phẩm chạy trên hạ tầng blockchain do SIX vận hành, với Citi đóng vai trò phát hành và lưu ký.
- Citi đang mở rộng sang token hóa trong bối cảnh nhu cầu tiếp cận thị trường private company tăng lên và nhiều ngân hàng lớn cùng tham gia xu hướng này.
Digital Depositary Receipts là gì?
Digital Depositary Receipts là một dạng chứng chỉ số cho phép nhà đầu tư tiếp xúc với cổ phần công ty tư nhân mà không nắm giữ trực tiếp cổ phiếu cơ sở. Citi thiết kế sản phẩm này dựa trên mô hình chứng chỉ lưu ký truyền thống nhưng ghi nhận và vận hành qua blockchain.
Khác với cổ phần thông thường, nhà đầu tư giữ chứng chỉ đại diện do ngân hàng phát hành. Citi vừa là bên phát hành vừa là bên lưu ký, còn hạ tầng blockchain do SIX, nhà vận hành thị trường Thụy Sĩ, cung cấp.
Sản phẩm hoạt động như thế nào?
Citi phát hành một digital receipt được ghi trên hạ tầng blockchain, thay vì để nhà đầu tư mua trực tiếp cổ phần của công ty tư nhân. Cấu trúc này tương tự cơ chế depositary receipt đã tồn tại nhiều thập kỷ trong thị trường cổ phiếu quốc tế.
Giao dịch đầu tiên của sản phẩm liên quan đến Kaleido, một công ty token hóa được hậu thuẫn bởi Citi Ventures và các nhà đầu tư mảng quản lý tài sản trong ngân hàng. Citi cũng cho biết đang trao đổi với một số công ty tư nhân lớn nhất thế giới về khả năng tham gia nền tảng này trực tiếp.
Citi đang mở rộng cuộc đua token hóa ra sao?
Citi không phải đơn vị duy nhất theo đuổi token hóa tài sản. Robinhood Markets đã bán token hóa cổ phần của OpenAI và SpaceX cho người dùng tại châu Âu, trong khi Republic cũng cung cấp các token blockchain theo dõi vốn chủ sở hữu của công ty tư nhân.
Ngân hàng này cũng tham gia kế hoạch xây dựng mạng lưới tiền gửi token hóa dùng chung cùng một số ngân hàng cho vay lớn của Mỹ thông qua The Clearing House, với mục tiêu triển khai vào giữa năm 2027. Hệ thống đó sẽ chuyển tiền gửi ngân hàng truyền thống thành token blockchain nhưng vẫn giữ tiền trong hệ thống ngân hàng được quản lý.
Vì sao Citi chú ý đến token hóa?
Citi đã xem token hóa là một hướng đi dài hạn ít nhất từ năm 2023, khi ngân hàng dự báo thị trường chứng khoán token hóa có thể đạt 4 nghìn tỷ USD vào năm 2030. Cùng năm đó, Citi thử nghiệm Token Services bằng cách chuyển tiền gửi khách hàng thành token kỹ thuật số trên blockchain riêng để chuyển gần như tức thời.
Việc ra mắt Digital Depositary Receipts cho thấy Citi tiếp tục mở rộng ứng dụng blockchain trong phạm vi tài sản được quản lý chặt chẽ. Hiện chưa rõ khi nào sản phẩm sẽ mở rộng sang thêm nhiều public blockchain, vì giai đoạn hiện tại vẫn chạy trên hạ tầng riêng của SIX.
Điều nhà đầu tư cần theo dõi tiếp theo
Điểm cần theo dõi là mức độ mở rộng của sản phẩm ngoài nhóm khách hàng giàu có và tổ chức, cũng như việc Citi có đưa Digital Depositary Receipts sang các blockchain công khai hay không. Nếu điều đó xảy ra, phạm vi tiếp cận có thể rộng hơn đáng kể.
Nhóm cổ phần công ty tư nhân cũng đang nhận được nhiều quan tâm hơn khi một số doanh nghiệp lớn chuẩn bị IPO, trong khi một số kế hoạch niêm yết bị trì hoãn. Chính nhu cầu tìm đường vào các công ty chưa giao dịch công khai đã tạo thêm động lực cho các sản phẩm token hóa kiểu này.
Tổng kết
Digital Depositary Receipts là bước đi mới của Citi trong mảng token hóa tài sản, kết hợp cơ chế chứng chỉ lưu ký với blockchain để tiếp cận công ty tư nhân theo cách khác với cổ phần trực tiếp.
