Sau đợt suy giảm diện rộng của thị trường tiền điện tử, ngành crypto tại Việt Nam đang co lại mạnh, khiến nhiều nhà đầu tư bán tháo tài sản và phần lớn trader nhỏ lẻ rơi vào trạng thái thua lỗ.
Trước đó, Việt Nam giữ thái độ thận trọng: cấm dùng tài sản số làm phương tiện thanh toán nhưng cho phép người dân đầu cơ. Môi trường “vùng xám” này từng thúc đẩy mức độ tham gia cao, với ước tính khoảng 17 triệu người nắm giữ tài sản số.
- Đà giảm của thị trường tiền điện tử khiến nhà đầu tư Việt Nam chịu thua lỗ, nhiều người buộc phải bán tài sản.
- Khuôn khổ cấp phép sàn crypto có yêu cầu vốn rất lớn, nhưng “mùa đông crypto” làm triển vọng ngành xấu đi nhanh.
- Doanh nghiệp blockchain đóng cửa, cắt giảm nhân sự; giới trong ngành kêu gọi kế hoạch hỗ trợ và quy định rõ ràng hơn.
Ngành crypto Việt Nam suy yếu mạnh sau khi thị trường lao dốc
Thị trường giảm sâu đã biến kỳ vọng bùng nổ thành áp lực, kéo theo thua lỗ của nhà đầu tư và khiến hoạt động kinh doanh crypto tại Việt Nam chững lại.
Trong vài năm gần đây, Việt Nam tiếp cận tài sản số theo hướng “quản lý rủi ro”: blockchain phát triển trong vùng xám, khác với lệnh cấm toàn diện của Trung Quốc từ năm 2021. Ở Việt Nam, tài sản số bị cấm dùng để thanh toán, nhưng việc mua bán, đầu cơ của cá nhân không bị chặn tuyệt đối.
Chính sách này từng giúp lực lượng người dùng trẻ tham gia sớm, với ước tính khoảng 17 triệu người sở hữu tài sản số. Tuy nhiên, khi thị trường đảo chiều, lợi thế “đi trước” chuyển thành mức độ phơi nhiễm rủi ro lớn, đặc biệt với nhóm nhà đầu tư nhỏ lẻ và các dự án phụ thuộc dòng tiền đầu cơ.
Khung cấp phép sàn crypto đặt ra yêu cầu vốn rất lớn
Việt Nam đã mở cổng tiếp nhận hồ sơ xin vận hành sàn crypto được cấp phép, với điều kiện nổi bật là yêu cầu vốn điều lệ góp tối thiểu 10 nghìn tỷ đồng.
Trong tháng 1, Việt Nam thông báo bắt đầu nhận đơn từ các doanh nghiệp muốn vận hành sàn giao dịch crypto có giấy phép. Theo khuôn khổ cấp phép, ứng viên phải có vốn điều lệ góp tối thiểu 10 nghìn tỷ đồng (tương đương khoảng 400 triệu USD), kèm các yêu cầu khác.
Chương trình cấp phép này được triển khai theo luật do Quốc hội Việt Nam thông qua vào tháng 6 năm 2025. Dù đây là bước tiến chính sách, mức vốn tối thiểu rất cao có thể trở thành rào cản gia nhập đối với nhiều doanh nghiệp nội địa, đặc biệt trong bối cảnh thanh khoản ngành và nguồn vốn đầu tư mạo hiểm suy giảm.
Giá Bitcoin giảm gần một nửa từ đỉnh mới, làm lợi nhuận bốc hơi
Bitcoin giảm gần 50% từ mức đỉnh trên 126.000 USD, kéo theo nhiều tài sản số giảm sâu hơn, khiến nhiều danh mục tại Việt Nam chuyển nhanh sang thua lỗ.
Theo nội dung được đề cập, Bitcoin từng lập đỉnh mới trên 126.000 USD vào tháng 10, sau đó giảm gần một nửa; các tài sản số khác còn giảm mạnh hơn. Diễn biến kiểu “giảm cùng lúc” khiến nhóm nhà đầu tư dùng đòn bẩy, hoặc tập trung vào các token biến động cao, gặp rủi ro thanh lý và thua lỗ nhanh.
Trong một cuộc phỏng vấn được nhắc tới, một sinh viên đại học tại Hà Nội cho biết đã mất toàn bộ khoản nắm giữ tài sản số sau khi danh mục từng tăng lên 200.000 USD rồi sụt mạnh khi Bitcoin và thị trường giảm. Trường hợp này phản ánh đặc trưng chu kỳ của crypto: lợi nhuận có thể tăng đột biến trong giai đoạn hưng phấn nhưng rủi ro giảm sâu cũng xảy ra nhanh khi xu hướng đảo chiều.
Doanh nghiệp blockchain đóng cửa, cắt giảm nhân sự để kéo dài “đường băng”
Khủng hoảng giá buộc nhiều công ty thu hẹp hoạt động, tìm vốn duy trì vận hành, đồng thời cắt giảm nhân sự để sinh tồn qua giai đoạn “mùa đông crypto”.
Ông Trần Xuân Tiến, người đứng đầu hiệp hội blockchain tại TP.HCM, cho biết nhiều công ty đã đóng cửa vì khủng hoảng, và các đơn vị khác đang thu nhỏ quy mô để tìm vốn kéo dài thời gian hoạt động. Ông đã chia sẻ thêm trong bài phỏng vấn về xu hướng này.
Quan điểm này cũng trùng với nhận định của ông Nguyễn Thế Vinh, đồng sáng lập công ty blockchain Ninety Eight, rằng doanh nghiệp của ông đã cho nghỉ việc khoảng một phần ba nhân sự kể từ năm ngoái. Tình trạng cắt giảm phản ánh áp lực kép: thị trường giảm làm doanh thu co lại, trong khi việc gọi vốn mới khó hơn khi khẩu vị rủi ro của nhà đầu tư suy yếu.
Giới trong ngành dự báo khó khăn kéo dài và cần phương án dự phòng
Lãnh đạo doanh nghiệp nhận định thị trường có thể còn khó trong nhiều năm, không chỉ vài tháng, nên các công ty cần tái cấu trúc và chuẩn bị kịch bản dự phòng.
Ông Vinh cho biết công ty có thể còn phải tái cấu trúc thêm do triển vọng ngành ảm đạm. Ông nhận định: “Thị trường có thể sẽ còn khó khăn trong nhiều năm, không chỉ vài tháng, nên chúng tôi cần các kế hoạch dự phòng.” Nhận định này nhấn mạnh rủi ro chu kỳ kéo dài của lĩnh vực tài sản số.
Trước đây, hệ sinh thái crypto tại Việt Nam là nơi vừa có doanh nghiệp sản phẩm hợp pháp, vừa tồn tại các mô hình đầu tư cực kỳ đầu cơ và các chương trình kiểu Ponzi. Khi thị trường đi lên, dòng tiền dễ dãi có thể che lấp rủi ro; khi thị trường giảm, chất lượng dự án và quản trị rủi ro trở thành yếu tố sống còn.
“Thị trường có thể sẽ còn khó khăn trong nhiều năm, không chỉ vài tháng, nên chúng tôi cần các kế hoạch dự phòng.”
– Nguyễn Thế Vinh, đồng sáng lập Ninety Eight
Nhà đầu tư lo ngại thực thi luật và yêu cầu khung pháp lý rõ ràng hơn
Dù có bước tiến pháp lý công nhận tài sản số, việc thực thi và độ rõ ràng của khung quản lý vẫn là điểm khiến doanh nghiệp và nhà đầu tư do dự.
Nhà nước từng cảnh báo rủi ro crypto và truy quét các vụ lừa đảo lớn, trong đó có vụ nhà đầu tư bị chiếm đoạt hơn 400 triệu USD. Dưới sự lãnh đạo của Tô Lâm, Việt Nam theo đuổi cải cách tăng trưởng, hướng tới vừa thúc đẩy blockchain vừa kiểm soát thị trường được nêu quy mô 100 tỷ USD.
Dù luật công nhận tài sản số được đề cập là có hiệu lực từ tháng trước, nhà đầu tư vẫn đặt câu hỏi về cách triển khai. Theo ông Vinh, nhiều công ty đang tạm dừng, thu hẹp hoặc chuyển sang nơi khác vì thị trường suy giảm và khung pháp lý chưa rõ ràng. Ông cũng cho rằng startup mới gặp khó trong việc thu hút người dùng khi nhà đầu tư chọn đứng ngoài chờ biến động qua đi.
Trong quá khứ, một số nhà đầu tư bị hấp dẫn bởi lời hứa lợi nhuận 400%, nhưng nay tâm lý đổi chiều khi nhận ra khả năng “mất tất cả” là có thật. Sự chuyển dịch này thường khiến thanh khoản giảm, dự án yếu bị đào thải, và các doanh nghiệp còn lại ưu tiên tuân thủ, quản trị rủi ro và sản phẩm có doanh thu thực.
Những câu hỏi thường gặp
Vì sao ngành crypto ở Việt Nam đang “hạ nhiệt”?
Động lực chính là thị trường tiền điện tử giảm mạnh, khiến nhiều nhà đầu tư lỗ và bán ra, đồng thời làm doanh nghiệp khó gọi vốn, phải đóng cửa hoặc thu hẹp hoạt động.
Việt Nam có cấm tiền điện tử không?
Tài sản số bị cấm dùng làm phương tiện thanh toán, nhưng người dân vẫn có thể tham gia đầu cơ. Blockchain phát triển trong “vùng xám”, nên rủi ro pháp lý và thực thi vẫn là vấn đề được quan tâm.
Điều kiện vốn để xin giấy phép vận hành sàn crypto ở Việt Nam là gì?
Khuôn khổ được nêu yêu cầu vốn điều lệ góp tối thiểu 10 nghìn tỷ đồng (khoảng 400 triệu USD), cùng các điều kiện khác, dành cho các đơn vị muốn vận hành sàn crypto có giấy phép.
Doanh nghiệp blockchain tại Việt Nam đang phản ứng thế nào với “mùa đông crypto”?
Nhiều công ty đóng cửa, cắt giảm nhân sự, hoặc thu hẹp quy mô để kéo dài “đường băng” vận hành. Một số lãnh đạo dự báo khó khăn có thể kéo dài vài năm và cần kế hoạch dự phòng.
