Căng thẳng thuế quan Mỹ–châu Âu liên quan đàm phán Greenland đang làm rung chuyển thị trường, kéo đồng euro và bảng Anh suy yếu, đồng thời gây áp lực giảm lên Bitcoin.
Lãnh đạo chính trị, doanh nghiệp và giới hoạch định chính sách sẽ họp tại Davos, nhưng chương trình năm nay có nguy cơ bị phủ bóng bởi các tuyên bố từ Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc áp thuế nhập khẩu lên nhiều nước châu Âu nếu đàm phán Greenland không đạt thỏa thuận.
- Mỹ dọa áp thuế 10% từ tháng 2 và có thể tăng lên 25% từ 1/6 nếu đàm phán Greenland đổ vỡ.
- Lo ngại chiến tranh thương mại khiến euro và bảng Anh giảm so với USD, hợp đồng tương lai chứng khoán châu Âu đi xuống.
- Tâm lý “Liberation Day” quay lại, Bitcoin giảm hơn 2% về 92.900 USD trong bối cảnh rủi ro địa chính trị gia tăng.
Mỹ cảnh báo áp thuế nhập khẩu lên nhiều nước châu Âu nếu đàm phán Greenland thất bại
Mỹ có thể áp thuế 10% từ tháng 2 đối với hàng hóa nhập khẩu từ một nhóm quốc gia châu Âu nếu đàm phán về Greenland không đạt thỏa thuận, và nâng lên 25% kể từ ngày 1/6 nếu các cuộc thảo luận đổ vỡ.
Cuối tuần qua, Tổng thống Donald Trump cho biết Mỹ có thể áp thuế nhập khẩu nếu các cuộc đàm phán liên quan Greenland không tạo ra thỏa thuận. Mức 10% được đề cập áp dụng từ tháng 2 đối với hàng hóa nhập từ Đan Mạch, Na Uy, Thụy Điển, Pháp, Đức, Hà Lan, Phần Lan và Anh.
Ông Trump nói mức thuế có thể tăng lên 25% từ ngày 1/6 nếu đàm phán về Greenland thất bại. Ông dự kiến phát biểu tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) ở Davos trong tuần này.
Ban tổ chức xác nhận phái đoàn Mỹ tham dự có Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent, Ngoại trưởng Marco Rubio và đặc phái viên Trung Đông Steve Witkoff, trong bối cảnh vấn đề thuế quan trở thành một rủi ro nổi bật với châu Âu ngay trước thềm các cuộc gặp cấp cao.
Đe dọa thuế quan khiến euro và bảng Anh suy yếu so với USD
Các tuyên bố về thuế quan đã lan sang thị trường tài chính, tạo áp lực khiến đồng euro và bảng Anh giảm giá so với USD trong phiên sáng thứ Hai.
Nhiều nhà kinh tế cho rằng xung đột thương mại có thể gây tổn hại cho các nền kinh tế phụ thuộc xuất khẩu như Vương quốc Anh và Đức. Phản ứng ban đầu của thị trường thể hiện qua đồng tiền châu Âu yếu đi trước rủi ro gián đoạn thương mại.
Hợp đồng tương lai EUROSTOXX 50 và DAX của Đức đều giảm 1,1%, theo báo cáo thị trường. Tại châu Á, chỉ số Nikkei của Nhật giảm 1% khi nhà giao dịch đánh giá khả năng leo thang đối đầu thương mại.
“Hy vọng rằng tình hình thuế quan đã lắng xuống trong năm nay hiện đã tan biến, và chúng ta lại rơi vào tình cảnh giống mùa xuân năm ngoái.”
– Holger Schmieding, Kinh tế trưởng Berenberg
Tại London, các bộ trưởng cho biết họ muốn tránh vòng xoáy trả đũa để giữ nguyên các thỏa thuận thương mại giữa Anh và Washington đạt được năm ngoái. Bộ trưởng Tài chính Anh Rachel Reeves dự kiến tham dự diễn đàn vào thứ Ba và có các cuộc trao đổi bên lề với đối tác và lãnh đạo doanh nghiệp.
Thủ tướng Ý Giorgia Meloni cho biết bà đã trực tiếp nêu phản đối với Tổng thống Mỹ và đánh giá thuế quan là “một sai lầm”, đặc biệt nếu nhắm vào các quốc gia “đã chọn đóng góp cho an ninh của Greenland”.
“Tôi muốn nói rằng quy định về việc tăng thuế quan đối với những quốc gia đã chọn đóng góp cho an ninh của Greenland, theo tôi, là một sai lầm, và rõ ràng tôi không đồng ý.”
– Giorgia Meloni, Thủ tướng Ý
Ngoại trưởng Đan Mạch Lars Lokke Rasmussen nói với BBC rằng có “bất đồng căn bản” với Mỹ trong các cuộc trao đổi tại Nhà Trắng tuần trước. Ông cho biết Tổng thống Mỹ vẫn kiên quyết về việc “chinh phục” Greenland, quan điểm mà Đan Mạch phản đối mạnh mẽ.
Một số quốc gia thành viên EU gọi các đe dọa thuế quan là “tống tiền kinh tế”, trong khi đại diện Pháp nói vào Chủ nhật rằng châu Âu có thể leo thang đáp trả nếu cần, làm gia tăng rủi ro chính sách đối với thương mại xuyên Đại Tây Dương.
Tâm lý “Liberation Day” trở lại và Bitcoin giảm về 92.900 USD
Trong bối cảnh lo ngại thuế quan quay lại như “Liberation Day”, Bitcoin giảm hơn 2% và lùi về 92.900 USD, phản ánh tâm lý né rủi ro lan từ thị trường vĩ mô sang tiền điện tử.
Diễn biến này được so sánh với các mức thuế “Liberation Day” vào tháng 4/2025, giai đoạn được mô tả là đã gây sụt giá ở crypto và các thị trường toàn cầu. Lần này, tin tức liên quan thuế quan và nguy cơ đối đầu thương mại tiếp tục khiến nhà đầu tư thận trọng với tài sản rủi ro.
Thị trường Mỹ đóng cửa vào thứ Hai do ngày Martin Luther King Jr. Day. Dù vậy, trong phiên giao dịch sớm tại châu Á, hợp đồng tương lai cổ phiếu giảm 0,7%, trong khi hợp đồng tương lai kỳ hạn 10 năm nhích lên thêm 1 điểm phần trăm.
Ông Trump cũng ám chỉ có thể can thiệp vào bất ổn tại Iran, yếu tố có thể làm tăng bất an của nhà đầu tư. Giá vàng được ghi nhận tiến gần mức cao nhất mọi thời đại và đang giao dịch quanh 4.670 USD.
“Tâm lý nhà đầu tư là ông Trump đơn giản là sẽ không thể làm được tất cả những điều ông ấy nói, và điều đó sẽ không làm thay đổi đáng kể giá tài sản.”
– Tina Fordham, Nhà sáng lập Fordham Global Foresight
Một số nhà phân tích lưu ý thị trường đã dần thích nghi với dòng “cú sốc địa chính trị” liên tục, khiến nhà đầu tư có xu hướng chiết khấu các kịch bản cực đoan. Tuy nhiên, các tuyên bố thuế quan vẫn có thể tạo biến động mạnh cho ngoại hối, chứng khoán và tiền điện tử khi kỳ vọng về thương mại và tăng trưởng bị điều chỉnh.
Những câu hỏi thường gặp
Mỹ đe dọa áp thuế lên những nước châu Âu nào trong kịch bản đàm phán Greenland thất bại?
Danh sách được nêu gồm Đan Mạch, Na Uy, Thụy Điển, Pháp, Đức, Hà Lan, Phần Lan và Anh.
Mức thuế quan được đề cập là bao nhiêu và khi nào có thể áp dụng?
Mức 10% có thể áp dụng từ tháng 2 đối với hàng nhập khẩu từ các nước nêu trên, và có thể tăng lên 25% từ ngày 1/6 nếu đàm phán Greenland đổ vỡ.
Vì sao euro và bảng Anh suy yếu so với USD sau các tuyên bố thuế quan?
Lo ngại chiến tranh thương mại làm xấu triển vọng tăng trưởng và xuất khẩu của châu Âu, khiến dòng tiền tìm đến USD như tài sản phòng thủ tương đối, tạo áp lực giảm lên euro và bảng Anh.
Diễn biến thuế quan ảnh hưởng thế nào đến Bitcoin?
Trong bối cảnh tâm lý né rủi ro tăng lên, Bitcoin giảm hơn 2% và lùi về 92.900 USD, cho thấy tiền điện tử có thể chịu tác động khi thị trường lo ngại bất ổn thương mại và địa chính trị.