Disney đã gửi thư yêu cầu ByteDance ngừng ngay Seedance 2.0, cáo buộc công cụ AI tạo sinh này xâm phạm bản quyền khi dùng tài sản sáng tạo của Disney để huấn luyện và tạo nội dung.
Vụ việc làm nóng tranh luận về bản quyền trong AI tạo video, khi các hãng phim và nghiệp đoàn phản đối việc “mượn” hình ảnh, nhân vật, giọng nói mà không có sự cho phép. Seedance 2.0 mới ra mắt nhưng đã kéo theo phản ứng từ nhiều tổ chức trong ngành giải trí.
- Disney cáo buộc Seedance 2.0 dùng tài sản Disney như “thư viện bị sao chép” để huấn luyện và tạo nội dung.
- SAG-AFTRA và MPA lên tiếng phản đối, nhấn mạnh việc dùng trái phép hình ảnh, giọng nói, chân dung nghệ sĩ.
- Disney vừa cứng rắn bảo vệ bản quyền, vừa mở cửa với AI thông qua hợp tác và cấp phép có kiểm soát.
Disney yêu cầu ByteDance dừng Seedance 2.0 vì nghi xâm phạm bản quyền
Disney cho rằng Seedance 2.0 đã sử dụng và biến đổi trái phép các nhân vật, hình ảnh thuộc sở hữu của Disney để huấn luyện và tạo video, khiến ByteDance bị yêu cầu “ngừng và chấm dứt” hành vi xâm phạm.
Trong thư được Axios xem trước, Disney cáo buộc ByteDance thao túng các nhân vật có bản quyền như thể chúng thuộc phạm vi công cộng. Disney cho rằng mô hình Seedance 2.0 chứa một “thư viện bị sao chép” gồm tài sản Disney và nêu tên nhiều thương hiệu lớn, từ Star Wars đến các phim siêu anh hùng Marvel.
Seedance 2.0 được ByteDance phát hành trong tuần và nhanh chóng gây tranh cãi. Disney cũng nhấn mạnh rủi ro có thể còn lớn hơn vì công cụ mới chỉ xuất hiện vài ngày, đồng nghĩa quy mô phát tán nội dung vi phạm có thể tiếp tục mở rộng nếu không bị chặn kịp thời.
Trong thư, Disney dẫn lập trường rằng việc vi phạm không chỉ dừng ở nội dung Disney. Công cụ còn bị cho là đã tạo video dựa trên tài sản “The Lord of the Rings” và sử dụng chân dung các ngôi sao Hollywood hạng A như Will Smith, Brad Pitt và Tom Cruise, làm tăng mức độ nhạy cảm về quyền hình ảnh và quyền công bố.
Lập luận của Disney tập trung vào sao chép, phân phối và tạo tác phẩm phái sinh
Disney nói ByteDance đã sao chép, phân phối và tạo tác phẩm phái sinh từ các nhân vật Disney mà không được phép, bất chấp các phản đối công khai trước đó.
Luật sư của Disney, David Singer (Jenner & Block LLC), cho rằng ByteDance đang tái tạo và phát tán các nội dung có nhân vật Disney, đồng thời tạo phiên bản phái sinh dựa trên các nhân vật này. Theo lập luận của Disney, đây không phải lỗi vô ý mà là hành vi “cố ý” và lan rộng.
Disney cũng viện dẫn quan điểm rằng Seedance 2.0 vận hành theo cách cho phép người dùng tạo ra nội dung dựa trên IP được bảo hộ, làm tăng nguy cơ vi phạm ở quy mô lớn. Disney tin rằng đây có thể mới là khởi đầu, bởi Seedance chỉ vừa được phát hành và chưa thể hiện hết mức độ sử dụng ngoài thực tế.
SAG-AFTRA phản đối vì lo ngại xâm phạm giọng nói và chân dung nghệ sĩ
SAG-AFTRA lên án Seedance 2.0 vì bị cho là cho phép xâm phạm trắng trợn, bao gồm sử dụng trái phép giọng nói và chân dung của thành viên, đi ngược nguyên tắc đồng ý.
“SAG-AFTRA đứng cùng các hãng phim trong việc lên án hành vi xâm phạm trắng trợn mà mô hình video A.I mới Seedance 2.0 của ByteDance đã tạo điều kiện.”
– Người phát ngôn SAG-AFTRA, tuyên bố
Người phát ngôn nêu rằng hành vi vi phạm bao gồm việc dùng trái phép giọng nói và hình ảnh nhận dạng, đồng thời coi đây là thực hành không thể chấp nhận vì có thể cản trở nghệ sĩ sống bằng năng lực thật. Tuyên bố cũng nhấn mạnh Seedance 2.0 bị cho là phớt lờ luật, đạo đức, chuẩn mực ngành và các nguyên tắc cơ bản về sự đồng thuận.
MPA cảnh báo Seedance 2.0 thiếu rào chắn chống vi phạm bản quyền
MPA cho rằng Seedance 2.0 hoạt động thiếu biện pháp bảo vệ có ý nghĩa để ngăn xâm phạm, và kêu gọi ByteDance dừng mọi hành vi vi phạm liên quan đến nội dung có bản quyền.
MPA phản hồi sau khi xuất hiện video AI tạo cảnh đánh nhau giữa Brad Pitt và Tom Cruise. Chủ tịch kiêm CEO MPA Charles Rivkin nói dịch vụ AI của Trung Quốc đã tham gia vào việc dùng trái phép tác phẩm có bản quyền của Mỹ “trên quy mô lớn” chỉ trong một ngày, và cho rằng việc ra mắt dịch vụ không có rào chắn phù hợp đang coi thường luật bản quyền.
“Chỉ trong một ngày, dịch vụ AI Trung Quốc Seedance 2.0 đã tham gia vào việc sử dụng trái phép các tác phẩm có bản quyền của Mỹ trên quy mô lớn.”
– Charles Rivkin, Chủ tịch & CEO MPA, tuyên bố
Rivkin cũng lập luận rằng các biện pháp bảo vệ quyền sáng tạo là nền tảng cho nhiều việc làm, và kêu gọi ByteDance chấm dứt ngay hoạt động bị cho là xâm phạm. Trọng tâm thông điệp là trách nhiệm thiết kế sản phẩm AI phải có cơ chế hạn chế đầu ra và dữ liệu đầu vào liên quan bản quyền.
Disney vừa siết bản quyền, vừa hợp tác AI theo mô hình cấp phép
Disney theo đuổi chiến lược “bảo vệ IP” với các công cụ AI bị nghi vi phạm, nhưng đồng thời vẫn triển khai AI thông qua đầu tư và cấp phép có kiểm soát cho các nền tảng tạo nội dung.
ByteDance không phải công ty AI đầu tiên nhận thư yêu cầu ngừng từ Disney. Nội dung cho biết Disney từng gửi thư cho Google và cũng gửi thư tương tự cho Meta và Character.AI, lập luận rằng các nền tảng lớn có thể đang thương mại hóa hoặc phân phối hình ảnh, video vi phạm liên quan nhân vật thuộc Disney.
Song song, Disney được mô tả là “đón nhận AI”: nắm giữ khoản đầu tư 1 tỷ USD vào OpenAI và dự kiến cấp phép nhân vật cho nền tảng video Sora, đồng thời cho phép nhân vật xuất hiện trong các công cụ tạo ảnh của ChatGPT. Nội dung cũng cho biết video tạo bởi Sora sẽ phát trên Disney+ và OpenAI hỗ trợ phát triển tính năng mới trong dịch vụ.
Những câu hỏi thường gặp
Disney cáo buộc Seedance 2.0 vi phạm theo hướng nào?
Disney cho rằng Seedance 2.0 đã sử dụng tài sản Disney để huấn luyện và tạo nội dung, bao gồm việc sao chép, phân phối và tạo tác phẩm phái sinh từ các nhân vật có bản quyền, như thể chúng thuộc phạm vi công cộng.
Những tổ chức nào đã lên tiếng phản đối Seedance 2.0?
Nội dung cho biết SAG-AFTRA và MPA đều phản đối Seedance 2.0, tập trung vào việc dùng trái phép tác phẩm có bản quyền và việc sử dụng không được phép giọng nói, chân dung nghệ sĩ.
Vì sao vấn đề “đồng thuận” (consent) lại quan trọng trong tranh cãi này?
SAG-AFTRA nhấn mạnh việc dùng giọng nói và hình ảnh nhận dạng mà không có sự cho phép có thể gây hại sinh kế của nghệ sĩ và đi ngược chuẩn mực đạo đức, pháp lý, cũng như nguyên tắc cơ bản về quyền đồng ý.
Disney có chống AI nói chung không?
Không. Bên cạnh việc bảo vệ bản quyền, nội dung cho biết Disney vẫn hợp tác và triển khai AI theo mô hình đầu tư và cấp phép, bao gồm đầu tư vào OpenAI và kế hoạch cấp phép nhân vật cho Sora và công cụ tạo hình ảnh.
Xuất hiện đúng nơi người đọc quan tâm. Quảng cáo trên Cryptopolitan Research để tiếp cận nhà đầu tư và builder crypto.
