Elon Musk bác bỏ cáo buộc Tesla và SpaceX “sống nhờ trợ cấp”, cho rằng ngay cả khi mọi phàn nàn đều đúng thì phần tiền từ chính phủ cũng “dưới 1%” so với giá trị hai công ty.
Cuộc tranh luận trên X cho thấy chủ đề tài trợ công, hợp đồng quốc phòng và trợ cấp tiếp tục là điểm nóng quanh các doanh nghiệp của Musk, đặc biệt khi SpaceX công bố nhiều diễn biến về hợp đồng phóng, tái cấu trúc tài sản với xAI và kế hoạch IPO.
- Musk gọi các lập luận công kích là “phân tích của hề”, nhấn mạnh phần tiền chính phủ là rất nhỏ so với giá trị doanh nghiệp.
- Tranh luận khởi nguồn từ cáo buộc Tesla nhận trợ cấp tương tự tiền hợp đồng của SpaceX cho các chương trình chưa diễn ra.
- SpaceX tiếp tục có tin lớn về hợp đồng an ninh quốc gia, sáp nhập với xAI và kế hoạch IPO dự kiến giữa năm 2026.
Musk phản bác cáo buộc nhận nhiều tiền chính phủ
Musk cho rằng kể cả giả định các cáo buộc đều đúng, tổng hỗ trợ liên quan từ chính phủ vẫn dưới 1% giá trị của Tesla và SpaceX, qua đó đặt câu hỏi 99% giá trị còn lại đến từ đâu.
Một cuộc trao đổi trên X bắt đầu khi một người dùng cáo buộc chính phủ Mỹ liên tục “ném tiền” cho Musk, kể cả trước khi ông thực hiện cam kết và thậm chí sau khi bị cho là thất hứa. Lập luận này hàm ý các công ty dựa vào tiền thuế, trợ cấp và hợp đồng để xây dựng tài sản và nâng định giá.
Người dùng nêu ví dụ rằng trợ cấp/tài trợ liên quan Tesla “phản chiếu” tiền hợp đồng SpaceX cho các chuyến Artemis lên Mặt Trăng “vẫn chưa xảy ra”, đồng thời kết luận rằng “càng nói dối, chính phủ càng rót tiền”. Bài đăng gốc và các nội dung liên quan xuất hiện trong chuỗi trao đổi trên X tại đoạn hội thoại và bài viết được trích dẫn.
Khi tranh luận lan rộng, một số ý kiến phản biện cho rằng SpaceX thu hút hợp đồng vì cung cấp dịch vụ phóng có giá trị, và được xem là “thỏa thuận tốt hơn cho người nộp thuế” so với các lựa chọn khác. Nội dung lập luận này được nhắc lại trong bài đăng liên quan.
“Ngay cả nếu mọi thứ nhảm nhí anh ta nói đều là sự thật, thì vẫn chỉ dưới 1% giá trị của Tesla và SpaceX. 99% còn lại đến từ đâu?”
– Elon Musk, bài đăng trên X
Tranh luận “trợ cấp vs. hiệu quả” xoay quanh định giá doanh nghiệp
Lập luận của Musk tập trung vào tỷ trọng: ông coi hỗ trợ từ chính phủ là phần rất nhỏ, còn phần lớn giá trị đến từ doanh thu và năng lực thương mại của Tesla và SpaceX.
Cách đặt câu hỏi “99% còn lại đến từ đâu” nhằm chuyển trọng tâm từ nguồn tiền sang kết quả kinh doanh. Theo hướng này, trợ cấp hay hợp đồng chính phủ (nếu có) chỉ là một phần nhỏ trong cấu trúc giá trị, còn định giá phản ánh kỳ vọng thị trường vào công nghệ, năng lực triển khai, doanh thu dịch vụ và tiềm năng tăng trưởng.
Ở chiều ngược lại, phe chỉ trích thường nhìn hợp đồng, trợ cấp và các chương trình liên quan như yếu tố làm giảm rủi ro (de-risk) và hỗ trợ dòng tiền, từ đó tác động đến định giá. Tranh luận vì vậy không chỉ là “có hay không nhận tiền”, mà là “tầm quan trọng của phần tiền đó” trong tổng giá trị doanh nghiệp.
SpaceX nhận hợp đồng phóng an ninh quốc gia 739 triệu USD
SpaceX được nêu là đã ký thêm 739 triệu USD hợp đồng phóng an ninh quốc gia từ Lầu Năm Góc vào đầu năm, và được trao toàn bộ phần ngân sách cho các nhiệm vụ phóng quân sự Mỹ trong gói đề cập.
Thông tin hợp đồng 739 triệu USD được mô tả như một diễn biến lớn về nguồn vốn/hợp đồng, nối tiếp lịch sử hợp tác giữa SpaceX và chính phủ Mỹ. Trong bối cảnh tranh luận về “tiền công”, các hợp đồng dạng này thường bị xem là minh chứng cho mức độ gắn kết giữa doanh nghiệp và ngân sách nhà nước, dù bản chất là mua dịch vụ theo hợp đồng.
Bài viết cũng nhấn mạnh rằng tin hợp đồng này không tạo ra làn sóng chỉ trích mạnh bằng các diễn biến khác xuất hiện vào đầu tháng tiếp theo, cho thấy tâm điểm công chúng có thể nghiêng nhiều hơn về các sự kiện làm thay đổi cấu trúc tài sản và định giá.
Sáp nhập SpaceX và xAI làm dấy lên câu chuyện về quy mô định giá
Bài viết cho biết tuần đầu tháng 2, SpaceX mua lại xAI của Musk trong một thương vụ sáp nhập, định giá thực thể hợp nhất khoảng 1,25 nghìn tỷ USD, nhấn mạnh đây không phải dòng tiền mới mà là hợp nhất nguồn lực.
Theo mô tả, mục tiêu của thương vụ là củng cố giá trị dưới SpaceX và tích hợp năng lực AI của xAI để phục vụ tăng trưởng dự kiến. Vì là sáp nhập thay vì huy động vốn mới, tác động chính được trình bày là tái cơ cấu sở hữu và gom tài sản, thay vì bổ sung tiền mặt ngay lập tức.
Trong các tranh luận kiểu “trợ cấp vs. thị trường”, những thương vụ định giá lớn thường làm tăng mức độ chú ý: nếu định giá tăng nhanh, người chỉ trích có thêm lý do đặt câu hỏi về các động lực tạo giá trị; người ủng hộ lại nhìn đây là xác nhận về năng lực cạnh tranh và kỳ vọng tăng trưởng, đặc biệt khi AI ngày càng đóng vai trò trung tâm trong chiến lược công nghệ.
Kế hoạch IPO SpaceX có thể trở thành điểm nóng mới
Bài viết nêu SpaceX đang chuẩn bị IPO, có thể diễn ra giữa năm 2026, với mục tiêu huy động “hàng tỷ” và định giá có thể lên tới 1,5 nghìn tỷ USD nếu xảy ra.
Nếu IPO diễn ra, đây có thể là một trong những đợt phát hành lớn nhất lịch sử, theo mô tả trong bài. Các cột mốc IPO thường kéo theo việc soi kỹ hơn dòng doanh thu, cơ cấu hợp đồng và mức độ phụ thuộc vào khách hàng lớn, bao gồm khu vực công.
Bài viết cũng dự đoán tranh luận quanh Musk sẽ tiếp tục tăng nhiệt vì IPO có thể tạo thêm “chất liệu” cho phe chỉ trích, nhất là khi định giá tiệm cận các mốc nghìn tỷ và công chúng quan tâm tới câu hỏi: tăng trưởng đến từ thị trường thương mại, hợp đồng chính phủ, hay sự kết hợp của cả hai.
Những câu hỏi thường gặp
Elon Musk đã nói gì về cáo buộc Tesla và SpaceX nhận trợ cấp?
Ông phản hồi rằng ngay cả khi mọi cáo buộc đều đúng, tổng hỗ trợ liên quan vẫn dưới 1% giá trị Tesla và SpaceX, và đặt câu hỏi 99% giá trị còn lại đến từ đâu.
Tranh luận trên X bắt đầu từ đâu?
Một người dùng X cáo buộc chính phủ Mỹ liên tục rót tiền cho Musk thông qua trợ cấp, tiền thuế và hợp đồng, kể cả khi ông bị cho là không thực hiện đúng cam kết.
Bài viết nêu hợp đồng nào của SpaceX với Lầu Năm Góc?
Bài viết cho biết SpaceX nhận thêm 739 triệu USD hợp đồng phóng an ninh quốc gia từ Lầu Năm Góc vào đầu năm, và được trao toàn bộ phần ngân sách được nhắc tới cho các nhiệm vụ phóng quân sự Mỹ.
Sự kiện SpaceX mua xAI được mô tả ra sao?
Bài viết nói SpaceX mua xAI theo hình thức sáp nhập, định giá thực thể hợp nhất khoảng 1,25 nghìn tỷ USD, nhấn mạnh đây là hợp nhất nguồn lực chứ không phải một khoản tiền mặt mới đổ vào.
Khi nào SpaceX có thể IPO theo bài viết?
Bài viết nêu IPO của SpaceX có thể diễn ra giữa năm 2026 và có thể đặt mục tiêu định giá cao tới 1,5 nghìn tỷ USD nếu việc phát hành xảy ra.
