Một cặp vợ chồng cao tuổi đã bị lừa mất 1,3 triệu USD tiền hưu trí khi kẻ gian giả danh FTC, hướng dẫn nộp tiền qua ATM Bitcoin và giao vàng để “hỗ trợ điều tra”.
Vụ việc cho thấy chiêu trò mạo danh cơ quan nhà nước, lợi dụng nỗi sợ bị truy tố và đánh cắp danh tính để ép nạn nhân chuyển tiền điện tử hoặc vàng. Đây là dạng lừa đảo thường nhắm vào người lớn tuổi, kéo dài nhiều tháng và được “dàn dựng” bằng giấy tờ, cuộc gọi, ứng dụng nhắn tin.
- Kẻ lừa đảo giả danh Amazon, TD Bank và Ủy ban Thương mại Liên bang Mỹ (FTC) để chiếm đoạt 1,3 triệu USD.
- Nạn nhân bị hướng dẫn nộp tiền mặt vào ATM Bitcoin và giao vàng, đồng thời bị đe dọa kiện tụng, tịch thu tài sản.
- FTC xác nhận họ không yêu cầu tiền, crypto hoặc vàng để phục vụ điều tra và không giữ “điều tra” bí mật theo cách này.
Kẻ lừa đảo chiếm đoạt 1,3 triệu USD bằng ATM Bitcoin và vàng
Cặp vợ chồng bị lừa chuyển tiền trong nhiều tháng bằng cách nộp tiền mặt vào ATM Bitcoin và giao vàng, tổng thiệt hại hơn 1,3 triệu USD.
Barbara và Larry Cook bị tiếp cận bởi những người tự xưng là đại diện an ninh từ Amazon và TD Bank, khẳng định danh tính của họ bị lạm dụng trên dark web để thực hiện các giao dịch bất hợp pháp. Sau đó, nhóm này chuyển sang kịch bản “hỗ trợ điều tra liên bang”, yêu cầu nạn nhân làm theo hướng dẫn để “theo dấu dòng tiền”.
Theo tường thuật, khoản tiền bị chiếm đoạt là tiền hưu trí, khoản dự định dành cho từ thiện và gia đình. Thủ đoạn bắt đầu bằng việc yêu cầu nộp các cọc tiền mặt mệnh giá 50 USD và 100 USD vào ATM Bitcoin và giao vàng thỏi tại bang Maine và Florida (nơi họ sống vào mùa đông).
Vụ lừa đảo kéo dài khoảng sáu tháng trước khi nạn nhân nhận ra bị lừa. Kẻ gian nhấn mạnh họ đang “làm nghĩa vụ công dân” khi giúp FTC lần theo tiền để bắt tội phạm, từ đó tạo niềm tin và khiến nạn nhân tiếp tục chuyển tiền.
Xem bài tường thuật về vụ việc
Chiêu trò mạo danh FTC dựa trên sự sợ hãi và đe dọa pháp lý
Kẻ lừa đảo dùng đe dọa kiện tụng, kéo cả người thân vào “hồ sơ”, và dựng bối cảnh điều tra để ép nạn nhân chuyển tài sản sang crypto hoặc vàng.
Larry Cook (82 tuổi) cho biết họ tin rằng mình đang giúp chính phủ Mỹ. Nhóm lừa đảo liên tục gọi lại, nhấn mạnh nếu không tuân thủ sẽ đối mặt với hành động pháp lý tốn kém. Đây là điểm then chốt khiến nạn nhân làm theo chỉ đạo dù câu chuyện có vẻ khó tin.
Kẻ gian còn viện dẫn hai người con trai của họ, ám chỉ sẽ “lôi vào vụ án” và làm tổn hại danh tiếng. Song song, chúng thuyết phục rằng tiền trong tài khoản đang có nguy cơ bị đánh cắp vì tội phạm đã biết số an sinh xã hội và dữ liệu cá nhân khác, nên phải chuyển sang “tài khoản an toàn” sau khi đổi thành Bitcoin hoặc vàng.
“Vợ chồng tôi luôn thích giúp đỡ mọi người. Chúng tôi nghĩ mình đang giúp chính phủ Mỹ.”
– Larry Cook, cựu mục sư, theo bài tường thuật (2024)
Thư giả có con dấu và “quy tắc giữ bí mật” là dấu hiệu cảnh báo
Nhóm lừa đảo gửi thư giả mạo gắn con dấu và yêu cầu tuyệt đối giữ bí mật, đe dọa tước tài sản nếu tiết lộ, nhằm cô lập nạn nhân khỏi người thân và cơ quan thật.
Kẻ gian nâng mức độ thuyết phục bằng một lá thư có con dấu, tự nhận đến từ một cựu bộ trưởng tài chính. Nội dung thư cảnh báo nếu nạn nhân nói với bất kỳ ai rằng họ đang tham gia điều tra thì sẽ bị “trừng phạt” bằng cách tước tài sản.
Nỗi sợ khiến họ ký một thỏa thuận giả do kẻ gian đưa ra. Đây là mô típ phổ biến của lừa đảo mạo danh cơ quan chức năng: tạo “tính khẩn cấp”, áp đặt “bảo mật”, và cắt đường tham vấn của nạn nhân với gia đình, luật sư, ngân hàng hoặc cơ quan nhà nước thật.
Kẻ gian điều khiển nạn nhân qua WhatsApp và ví Bitcoin
Kẻ giả danh “đặc vụ FTC” hướng dẫn cài WhatsApp, tạo ví Bitcoin và rút tiền theo đợt để chuyển sạch tiền tiết kiệm, gồm cả 401(k).
Cặp đôi cho biết họ được “chỉ định” một người tự xưng là nhân viên FTC tên Ryan Terry. Người này hướng dẫn tải WhatsApp để gọi thoại và từng bước chỉ dẫn thiết lập ví Bitcoin. Sau đó, Larry được yêu cầu rút hơn 1,3 triệu USD theo nhiều đợt từ TD Bank, làm cạn tiền tiết kiệm, bao gồm cả các khoản trong kế hoạch 401(k).
Trong quá trình rút tiền, nhân viên ngân hàng nhiều lần hỏi liệu đây có phải lừa đảo không. Tuy vậy, “kịch bản điều tra” và các đe dọa pháp lý khiến nạn nhân tiếp tục làm theo chỉ thị, bao gồm nộp tiền vào ATM Bitcoin và giao vàng.
FTC khẳng định không bao giờ yêu cầu tiền, crypto hoặc vàng để điều tra
Khi kiểm tra với văn phòng FTC thật, nạn nhân được chuyển đến đường dây nạn nhân và được xác nhận FTC không thu tiền, không nhận crypto hoặc vàng, và không yêu cầu giữ bí mật theo cách này.
Larry phát hiện WhatsApp đột ngột không hoạt động khi ông cố liên lạc lại. Sau nhiều lần thử, ông gọi đến văn phòng FTC ở Dallas (nơi kẻ gian nói mình làm việc) và được chuyển sang đường dây nóng hỗ trợ nạn nhân, đồng thời được yêu cầu liên hệ cảnh sát và FBI.
Thông điệp trọng yếu từ FTC: cơ quan này không yêu cầu tiền, crypto hay vàng để hỗ trợ điều tra, và cũng không vận hành điều tra theo kiểu “tuyệt đối bí mật” kèm đe dọa tịch thu tài sản nếu tiết lộ.
Những câu hỏi thường gặp
Vì sao kẻ lừa đảo thường yêu cầu nộp tiền qua ATM Bitcoin?
ATM Bitcoin giúp kẻ gian nhận crypto nhanh, khó thu hồi, và khiến nạn nhân tin rằng đây là “quy trình kỹ thuật” của một cuộc điều tra. Khi đã chuyển crypto, việc truy vết và hoàn tiền thường rất khó.
Dấu hiệu nào cho thấy bạn đang bị mạo danh cơ quan nhà nước như FTC?
Các dấu hiệu phổ biến gồm: yêu cầu giữ bí mật, đe dọa bắt giữ/kiện tụng, yêu cầu chuyển tiền bằng crypto, thẻ quà tặng hoặc vàng, và hướng dẫn liên lạc qua ứng dụng nhắn tin như WhatsApp thay vì kênh chính thức.
Nếu đã chuyển tiền theo hướng dẫn của kẻ lừa đảo, cần làm gì ngay?
Hãy dừng mọi liên lạc, lưu lại bằng chứng (tin nhắn, số điện thoại, địa chỉ ví, biên lai ATM), báo ngay cho ngân hàng, đồng thời liên hệ cơ quan chức năng địa phương. Với vụ việc liên quan crypto hoặc vàng, thời gian phản ứng càng nhanh càng tốt.