Michael Burry cho rằng cổ phiếu AI đang hình thành một “bong bóng” giống thời dot-com và đã đặt cược giảm giá vào Nvidia cùng Palantir, dù thừa nhận vấn đề lớn nhất là không biết khi nào bong bóng sẽ vỡ.
Động thái này gây chú ý vì Burry từng nổi tiếng nhờ dự báo khủng hoảng nhà ở 2008, nhưng lịch sử dự báo thị trường của ông cũng gây tranh cãi. Việc ông mở bản tin trả phí và công khai luận điểm khiến cuộc tranh luận về định giá AI và hạ tầng trung tâm dữ liệu nóng lên.
- Burry đặt cược giá xuống với Nvidia và Palantir vì cho rằng thị trường AI bị “tách rời khỏi thực tế”.
- Rủi ro lớn nhất của luận điểm “bong bóng” là thời điểm: đúng nhưng quá sớm vẫn có thể thua lỗ.
- Nvidia và Palantir phản bác mạnh; cổ phiếu biến động sau khi Burry công khai vị thế.
Vấn đề lớn nhất là canh thời điểm bong bóng AI
Burry tin bong bóng AI sẽ xì hơi, nhưng không xác định được thời điểm, khiến chiến lược “đúng ý tưởng” vẫn có thể thua trong ngắn hạn.
Michael Green, cựu quản lý quỹ phòng hộ và hiện là chiến lược gia trưởng tại Simplify Asset Management, cho rằng điểm yếu quen thuộc của Burry là “đến sớm”. Ông nói Burry từng đến sớm trong chu kỳ dot-com và cả bong bóng nhà ở, đặt ra câu hỏi then chốt: quá trình kết thúc sẽ diễn ra nhanh đến đâu.
Sau cú đặt cược thắng lớn ở thị trường nhà ở, Burry có lượng người theo dõi đáng kể trên mạng, nơi cộng đồng thường “mổ xẻ” các phát ngôn của ông. Gần đây, ông đóng quỹ phòng hộ và mở bản tin, nêu “ý tưởng lớn” về việc cổ phiếu AI sẽ giảm phát, qua đó khiến tranh luận về định giá AI lan rộng hơn.
Luận điểm của Burry không phải “AI là xấu”, mà là giá thị trường đã rời xa nền tảng thực. Ông cũng nhắc đến lo ngại về việc các công ty AI đầu tư chéo và câu hỏi về giới hạn hạ tầng trung tâm dữ liệu, những yếu tố có thể làm kỳ vọng tăng trưởng bị điều chỉnh nếu điều kiện tài chính hoặc nhu cầu thay đổi.
“Bong bóng này trông rất giống bong bóng dot-com. Mà thực ra không hẳn là bong bóng dot-com. Đó là bong bóng truyền dẫn dữ liệu.”
– Michael Burry, phát biểu trên podcast do Michael Lewis dẫn
Thành tích dự báo trái chiều khiến cảnh báo của Burry gây tranh cãi
Các cảnh báo của Burry tới nay chưa tạo tác động quyết định lên giá cổ phiếu, và ông thường bị nhắc tới vì nhiều dự báo “quá sớm” hoặc sai.
Trên mạng xã hội, có người chế giễu rằng ông “dự báo 20 trong 2 cuộc suy thoái gần nhất”. Bài viết gốc nêu rằng trong 15 năm qua, nhiều dự đoán sụp đổ thị trường của Burry không xảy ra như kỳ vọng.
Ví dụ được nhắc đến là bài đăng ngày 31/01/2023 kêu gọi “SELL”. Dù Silicon Valley Bank sụp đổ sau đó hai tháng, bài viết cho biết chỉ số S&P 500 đã tăng khoảng 70% kể từ thời điểm đó, và Burry cũng thừa nhận lần kêu gọi đó là sai.
Burry đặt cược giảm giá Nvidia và Palantir bằng quyền chọn bán
Burry mở vị thế quyền chọn bán (put options) với Nvidia và Palantir tổng khoảng 10 triệu USD, nhưng khoản cược có thể tăng mạnh nếu giá giảm sâu.
Theo nội dung, ngày 03/11 Burry “lộ bài” khi đặt cược chống lại Nvidia và Palantir, hai công ty được mô tả có tổng định giá khoảng 5 nghìn tỷ USD. Quy mô vị thế ban đầu được nêu là tương đối nhỏ, nhưng có thể trở thành hơn 1 tỷ USD nếu cổ phiếu lao dốc mạnh.
Ông cũng gọi Nvidia và Palantir là “hai công ty may mắn nhất hành tinh”. Dù vậy, thị trường không phản ứng theo một chiều: giá hai cổ phiếu giảm sau 03/11 nhưng diễn biến giật cục, cho thấy nhà đầu tư còn phân hóa về việc liệu định giá AI đã đi quá xa hay chưa.
Vì sao Burry nhắm vào Palantir
Burry cho rằng Palantir phụ thuộc lớn vào hợp đồng chính phủ, chi trả nhiều cho lãnh đạo và đối mặt cạnh tranh, nên rủi ro định giá không tương xứng.
Ông nói Palantir dựa nhiều vào các hợp đồng chính phủ “thắt chặt chi tiêu” và doanh nghiệp “cho quá nhiều” vào đãi ngộ điều hành. Burry cũng nhắc đến cạnh tranh gay gắt, đặc biệt từ International Business Machines (IBM).
Trong kịch bản của ông, khoản cược sẽ có lợi nếu Palantir giảm về 50 USD/cổ phiếu vào năm 2027 từ mức quanh 200 USD/cổ phiếu được nêu trong bài. Alex Karp, CEO Palantir, phản hồi trên CNBC rằng ông nghĩ Burry đang cố thao túng thị trường và bác bỏ quan điểm này.
Vì sao Burry nhắm vào Nvidia
Burry tập trung vào rủi ro từ phía khách hàng và cách các thương vụ mua sắm có thể làm “đẹp” tăng trưởng, từ đó gây hiệu ứng domino nếu bong bóng vỡ.
Theo bài viết, Burry chỉ ra vấn đề nằm ở nhóm khách hàng của Nvidia như Oracle và Meta Platforms. Ông cho rằng có “một loạt” điểm bất ổn, và cách Nvidia hỗ trợ tài chính cho một số thương vụ mua sắm có nét tương đồng với các ví dụ lịch sử về việc doanh nghiệp “chống đỡ” bên mua để thúc đẩy doanh thu.
Bài viết dẫn liên kết nơi Burry nhận định các thỏa thuận này gợi lại cách Enron từng nâng đỡ nhà cung cấp (vendor) mua sản phẩm. Ông cũng nói đã xem xét kế toán liên quan tới thời gian sử dụng chip, cho rằng điều đó có thể giúp doanh nghiệp đẩy lợi nhuận báo cáo.
Nếu bong bóng vỡ, Burry dự đoán có thể xuất hiện chuỗi phản ứng: lợi nhuận công bố giảm, giá cổ phiếu giảm, đầu tư chậm lại và cuối cùng làm suy yếu doanh số Nvidia. Bài viết nêu ông sẽ có lợi nếu Nvidia giảm khoảng 37% xuống 110 USD vào năm 2027, từ mức khoảng 190 USD nêu trong bài.
Nvidia và các bên liên quan phản bác, thị trường vẫn biến động
Nvidia phủ nhận cáo buộc, nhấn mạnh hoạt động kinh doanh lành mạnh và báo cáo minh bạch; trong khi biến động giá khiến nhà đầu tư càng tranh luận.
Nvidia phản hồi rằng công ty không giống các vụ gian lận kế toán lịch sử vì nền tảng kinh tế vững, báo cáo “đầy đủ và minh bạch”, và coi trọng danh tiếng về tính chính trực. Palantir cũng phản ứng thông qua phát biểu của CEO, bác bỏ luận điểm của Burry.
Michael Green nhận xét nghịch lý là việc mọi người “nhận thức” về bong bóng đôi khi lại khiến một số nhà đầu tư càng tin cổ phiếu có thể tăng “không giới hạn”. Điều này làm rõ rủi ro với các vị thế bán khống: giá có thể tiếp tục tăng hoặc đi ngang lâu hơn dự tính ngay cả khi luận điểm định giá cuối cùng đúng.
Những câu hỏi thường gặp
Michael Burry đang đặt cược vào điều gì với Nvidia và Palantir?
Ông mua quyền chọn bán (put options), tức đặt cược giá cổ phiếu Nvidia và Palantir sẽ giảm; bài viết nêu tổng quy mô khoảng 10 triệu USD.
Vì sao Burry gọi cổ phiếu AI là “bong bóng”?
Ông cho rằng thị trường đã “tách rời khỏi thực tế”, giống bong bóng dot-com, và rủi ro có thể đến từ đầu tư chéo, giới hạn hạ tầng trung tâm dữ liệu, cùng các yếu tố tài chính/kế toán làm phóng đại kết quả.
Rủi ro lớn nhất khi theo luận điểm của Burry là gì?
Là vấn đề thời điểm: đúng về dài hạn nhưng quá sớm có thể thua lỗ, vì giá có thể tiếp tục tăng hoặc biến động giật cục trước khi điều chỉnh.
Palantir phản ứng thế nào trước quan điểm của Burry?
CEO Alex Karp gọi quan điểm của Burry là “điên rồ” trên CNBC và cho rằng Burry đang cố thao túng thị trường, đồng thời bác bỏ lập luận bán khống.
Nvidia phản hồi ra sao về các cáo buộc liên quan kế toán và mô hình kinh doanh?
Nvidia nói công ty không giống các vụ gian lận kế toán lịch sử, khẳng định hoạt động kinh tế lành mạnh, báo cáo đầy đủ minh bạch và coi trọng uy tín về tính chính trực.