Một nhóm tổ chức đầu tư lớn cho biết sẵn sàng bắt đầu đàm phán tái cơ cấu trái phiếu chính phủ Venezuela bị vỡ nợ trị giá 60 tỷ USD, mở đường cho một trong những thương vụ xử lý nợ quốc gia lớn nhất trong nhiều thập kỷ.
Tuyên bố này xuất hiện trong bối cảnh diễn biến chính trị làm giá trái phiếu Venezuela tăng mạnh, nhưng tiến độ tái cơ cấu vẫn phụ thuộc lớn vào lệnh trừng phạt của Mỹ và triển vọng doanh thu dầu mỏ, yếu tố then chốt cho khả năng trả nợ.
- Ủy ban chủ nợ nói sẵn sàng đàm phán tái cơ cấu 60 tỷ USD trái phiếu chính phủ Venezuela khi được cấp thẩm quyền.
- Tổng nghĩa vụ nợ của Venezuela có thể lên tới 170 tỷ USD nếu tính cả lãi quá hạn, làm tăng độ phức tạp của thương vụ.
- Triển vọng tái cơ cấu phụ thuộc vào lệnh trừng phạt của Mỹ, dòng tiền từ dầu và mức độ tham gia của các ngân hàng quốc tế.
Ủy ban chủ nợ tuyên bố sẵn sàng đàm phán trái phiếu Venezuela vỡ nợ
Venezuela Creditor Committee cho biết họ đã sẵn sàng bắt đầu đàm phán về trái phiếu chính phủ Venezuela bị vỡ nợ trị giá 60 tỷ USD, nhưng cần được cấp phép/thẩm quyền để triển khai.
Ủy ban cho biết thành phần bao gồm các tổ chức quản lý tài sản lớn như Fidelity Management & Research Company LLC, Morgan Stanley Investment Management và Greylock Capital Management. Nhóm phát đi thông cáo vào thứ Sáu, nhấn mạnh họ chỉ có thể bước vào bàn đàm phán khi các điều kiện pháp lý và ủy quyền phù hợp được kích hoạt.
Theo mô tả của nhóm, nếu tái cơ cấu thành công có thể “thúc đẩy tăng tốc tài trợ trên mọi lĩnh vực của nền kinh tế Venezuela”. Lập luận cốt lõi là một thỏa thuận nợ rõ ràng hơn có thể cải thiện điều kiện huy động vốn, giảm bất định cho nhà đầu tư và giúp khơi thông kênh tài chính.
Diễn biến chính trị và quan hệ Mỹ–Venezuela đang tác động trực tiếp tới thị trường nợ
Giá trái phiếu Venezuela tăng sau biến động chính trị và tín hiệu “tan băng” trong quan hệ với Washington, khiến thị trường kỳ vọng triển vọng đàm phán có thể gần hơn.
Bài viết cho biết quan hệ giữa Caracas và Washington bắt đầu ấm lên sau một chiến dịch quân sự của Mỹ dẫn tới việc Tổng thống Nicolas Maduro bị lật đổ. Lãnh đạo tạm quyền Delcy Rodriguez phát tín hiệu sẵn sàng làm việc với chính quyền Tổng thống Trump để tăng sản lượng dầu và ổn định kinh tế.
Sự thay đổi này kéo theo đợt tăng giá ở các trái phiếu đã vỡ nợ từ năm 2017. Trái phiếu chính phủ đáo hạn năm 2027 tăng hơn 10 cent trong tuần, được mô tả là mức tăng theo tuần lớn nhất kể từ năm 2023. Nợ của công ty dầu khí quốc doanh Petroleos de Venezuela SA (PDVSA) cũng tăng.
Đà tăng thu hút sự chú ý của các nhà quản lý ETF và nhà đầu tư chuyên săn nợ “distressed debt”. Tuy nhiên, việc giá tăng không đồng nghĩa tiến trình tái cơ cấu chắc chắn sẽ diễn ra nhanh, do các ràng buộc chính sách và trừng phạt vẫn chi phối khả năng tiếp cận thị trường vốn.
Lệnh trừng phạt và dòng tiền dầu mỏ là hai nút thắt của thời điểm tái cơ cấu
Kể cả khi có thiện chí đàm phán, Venezuela vẫn cần tháo gỡ rào cản trừng phạt để tiếp cận thị trường vốn, đồng thời chứng minh nguồn thu dầu đủ bền vững cho kế hoạch trả nợ.
Nhóm chủ nợ lạc quan rằng đàm phán có thể diễn ra sớm nhất trong năm nay, nhưng thời điểm phụ thuộc “nặng” vào chính trị. Venezuela hiện vẫn chịu các biện pháp trừng phạt kinh tế của Mỹ, khiến việc tiếp cận thị trường vốn bị hạn chế, trong khi đây là điều cốt yếu để cấu trúc một thương vụ tái cơ cấu có thể thực thi.
Tương lai ngành dầu tiếp tục là dấu hỏi lớn vì doanh thu dầu sẽ quyết định năng lực trả nợ. Với các quốc gia phụ thuộc hàng hóa cơ bản, bài toán tái cơ cấu thường gắn chặt với giả định giá dầu, sản lượng, chi phí đầu tư và cơ chế kiểm soát dòng tiền xuất khẩu.
Tổng nghĩa vụ có thể lên tới 170 tỷ USD nếu tính cả lãi quá hạn
Tổng nợ của Venezuela có thể được ước tính tới 170 tỷ USD khi cộng cả lãi quá hạn của trái phiếu, khoản vay và nghĩa vụ khác, khiến đây trở thành một trong những vụ tái cơ cấu lớn nhất trong nhiều thập kỷ.
Con số 170 tỷ USD được nêu khi “tính cả lãi quá hạn” trên trái phiếu, khoản vay và các nghĩa vụ khác. Điều này cho thấy quy mô xử lý không chỉ nằm ở mệnh giá trái phiếu, mà còn ở việc phân bổ tổn thất, thứ tự ưu tiên, và cách xử lý phần lãi treo theo thời gian vỡ nợ kéo dài.
Theo những người am hiểu, ủy ban chủ nợ đã họp vào thứ Hai để thảo luận tình hình. Một số thành viên cho rằng việc ông Maduro bị loại khỏi quyền lực có thể rút ngắn lộ trình hướng tới tái cơ cấu, vì tạo ra thay đổi về “khả năng đàm phán” và kỳ vọng chính sách.
Phương án gộp nợ chính phủ và nợ PDVSA có thể được cân nhắc
Một đề xuất đang được xem xét là gộp nợ chủ quyền và nợ PDVSA vào cùng một khuôn khổ tái cơ cấu, nhằm tạo “mặt bằng định giá” thống nhất và làm quy trình dễ theo dõi hơn.
Theo một nguồn tin, phương án này có thể giúp thị trường có một tham chiếu chung về mức độ phục hồi (recovery) và cấu trúc điều khoản, thay vì tách hai “tập” nợ với cơ chế bảo đảm, pháp lý và dòng tiền khác nhau. Tuy vậy, cách làm này thường đòi hỏi thiết kế kỹ về tính pháp lý, quyền lợi giữa các nhóm chủ nợ và cơ chế phân bổ dòng tiền từ xuất khẩu dầu.
Ủy ban được cho là hình thành khoảng tám năm trước, sau khi Venezuela bắt đầu vỡ nợ nợ tài chính trong bối cảnh vòng trừng phạt đầu tiên của Mỹ. Nhóm được đại diện bởi Thomas Laryea của Orrick, Herrington & Sutcliffe LLP và có thêm các thành viên như Grantham Mayo Van Otterloo & Co, Fidera, HBK Capital Management, Mangart Capital, T. Rowe Price Associates và VR Advisory Services Ltd.
Ngân hàng Mỹ có thể nhìn thấy cơ hội từ thương mại và hạ tầng dầu khí
Nếu Mỹ tham gia sâu hơn vào lĩnh vực dầu Venezuela, các ngân hàng quốc tế có thể tìm thấy cơ hội về tài trợ thương mại và tài trợ đầu tư hạ tầng, dù rủi ro tuân thủ và chính trị vẫn rất lớn.
Bài viết nêu JPMorgan Chase có thể ở vị thế thuận lợi nhờ lịch sử hoạt động tại Venezuela và kinh nghiệm tài trợ thương mại quốc tế. Nhiều ngân hàng như JPMorgan và Citigroup từng hoạt động ở Venezuela, nhưng đã thu hẹp hoặc rút khỏi trong vài thập kỷ qua.
Một nguồn tin cho biết các ngân hàng Mỹ có thể có cơ hội trong tài trợ thương mại hoặc tài trợ đầu tư vào hạ tầng dầu. Dù vậy, ngay cả khi Venezuela có chính phủ tạm quyền, việc kinh doanh vẫn sẽ đối mặt nhiều thách thức, đặc biệt là khung pháp lý, tuân thủ trừng phạt, và rủi ro thanh toán.
Bài viết cũng đề cập JPMorgan có hiện diện tại quốc gia này khoảng 60 năm. Dù JPM đã thu hẹp hoạt động ngân hàng và môi giới chứng khoán từ năm 2002, họ vẫn duy trì một văn phòng “ngủ đông” tại Caracas trong nhiều năm và có thể kích hoạt lại khi cần.
Cơ chế dòng tiền dầu và tài khoản do Mỹ kiểm soát được nhắc tới như một điểm then chốt
Một thông tin đáng chú ý là dòng tiền từ dầu có thể được đưa vào các tài khoản do Mỹ kiểm soát tại các ngân hàng toàn cầu, điều này có thể ảnh hưởng trực tiếp tới cơ chế bảo đảm và khả năng thực thi tái cơ cấu.
U.S. Department of Energy cho biết hôm thứ Tư rằng tiền thu được từ dầu sẽ được thanh toán vào các tài khoản do Mỹ kiểm soát tại các ngân hàng toàn cầu. Đây là chi tiết quan trọng vì tái cơ cấu nợ quốc gia thường cần một “cơ chế dòng tiền” minh bạch để tạo niềm tin cho chủ nợ.
CEO ConocoPhillips Ryan Lance phát biểu hôm thứ Sáu tại một cuộc họp ở Nhà Trắng rằng các ngân hàng Mỹ, bao gồm Export-Import Bank, có thể cần tham gia tài trợ cho đầu tư dầu tại Venezuela. Nếu dòng vốn đầu tư tăng, sản lượng dầu có thể cải thiện, nhưng vẫn phụ thuộc chính sách, quản trị và năng lực vận hành thực tế.
Một ý tưởng nội bộ được nêu là lập một “trade bank” để tài trợ xuất khẩu dầu, dù không khẳng định có thảo luận chính thức. JPMorgan cũng có kinh nghiệm ở các khu vực giàu dầu như Trung Đông và châu Phi, và từng dẫn dắt liên danh vận hành Trade Bank of Iraq sau năm 2003.
Nhà Trắng thận trọng và coi các thông tin bên ngoài là suy đoán
Chính quyền Mỹ được mô tả là đang đánh giá các lựa chọn và sẽ chỉ công bố qua kênh chính thức; các thông tin khác được xem là suy đoán.
Một quan chức Nhà Trắng nói chính quyền Tổng thống Trump đang cân nhắc kỹ mọi phương án, ưu tiên lợi ích tốt nhất cho người dân Mỹ. Bất kỳ thông báo nào sẽ đến trực tiếp từ chính quyền; còn lại “hoàn toàn là suy đoán”.
Về bối cảnh kinh doanh, bài viết cho biết các ngân hàng Mỹ hoạt động ở Mỹ Latinh nhiều thập kỷ nhưng tỷ trọng doanh thu từ khu vực này không lớn. Năm 2024, tỷ trọng doanh thu của JPMorgan Chase từ khu vực Mỹ Latinh/Caribbean được nêu là 2,19% doanh thu toàn cầu.
Dù Venezuela chỉ chiếm 0,1% GDP toàn cầu theo bài viết, một ghi chú của các nhà kinh tế Deutsche Bank (công bố ngày 5/1) nhấn mạnh Venezuela có ý nghĩa địa chính trị và kinh tế lớn, viện dẫn trữ lượng dầu.
“Venezuela … là một quốc gia có ý nghĩa địa chính trị và kinh tế to lớn.”
– Nhóm kinh tế gia Deutsche Bank, ghi chú công bố ngày 5/1
Những câu hỏi thường gặp
Ủy ban chủ nợ Venezuela đang muốn đàm phán điều gì?
Họ muốn bắt đầu đàm phán tái cơ cấu trái phiếu chính phủ Venezuela bị vỡ nợ trị giá khoảng 60 tỷ USD, khi có thẩm quyền/ủy quyền phù hợp để tiến hành.
Vì sao tiến độ tái cơ cấu phụ thuộc vào lệnh trừng phạt của Mỹ?
Vì các biện pháp trừng phạt có thể hạn chế Venezuela tiếp cận thị trường vốn và hệ thống tài chính quốc tế, trong khi khả năng huy động vốn và cấu trúc dòng tiền là điều cốt yếu để triển khai một thỏa thuận tái cơ cấu.
Tổng nợ 170 tỷ USD được hiểu như thế nào?
Đó là ước tính tổng nghĩa vụ nợ khi cộng cả lãi quá hạn trên trái phiếu, các khoản vay và nghĩa vụ khác. Con số này cho thấy quy mô xử lý có thể vượt xa phần mệnh giá trái phiếu đang lưu hành.
Gộp nợ chính phủ và nợ PDVSA vào một thương vụ có ý nghĩa gì?
Đề xuất này nhằm tạo một “mặt bằng định giá” thống nhất và giúp quy trình dễ hiểu hơn. Tuy nhiên, việc gộp có thể phức tạp do khác biệt về chủ thể phát hành, pháp lý, và nguồn dòng tiền trả nợ.
Ngân hàng Mỹ có thể tham gia ở những mảng nào tại Venezuela?
Các mảng được nhắc tới gồm tài trợ thương mại cho xuất khẩu dầu, tài trợ đầu tư hạ tầng dầu khí và hỗ trợ các thương vụ tái cơ cấu. Dù vậy, các thách thức về tuân thủ và rủi ro chính trị vẫn rất lớn.