Một nhóm đại diện cho các nhà xuất bản tin tức trên khắp châu Âu đã đệ đơn khiếu nại lên EU, cáo buộc Google dùng bài báo của họ để vận hành các tính năng tìm kiếm AI mà không xin phép và không trả tiền.
Khi Google hiển thị tóm tắt tự động ở đầu trang kết quả, người dùng có thể nhận câu trả lời ngay trên Google thay vì nhấp vào website tin tức. Các nhà xuất bản cho rằng điều này làm suy yếu mô hình doanh thu và khả năng tồn tại của báo chí độc lập.
- Các nhà xuất bản châu Âu khiếu nại Google về việc sử dụng nội dung báo chí cho tính năng tìm kiếm AI mà không có sự đồng ý hoặc bồi hoàn.
- Tranh cãi tập trung vào AI Overviews/AI Mode: tóm tắt trên trang kết quả giúp trả lời trực tiếp nhưng có thể làm giảm lượt truy cập vào báo.
- Vụ việc có thể củng cố điều tra cạnh tranh của EU và tạo tiền lệ toàn cầu về cơ chế chi trả cho nội dung dùng để huấn luyện/vận hành AI.
Khiếu nại nhắm vào việc Google dùng nội dung báo chí để tạo tóm tắt AI trên trang tìm kiếm
Khiếu nại cho rằng Google đang trích xuất thông tin từ các website tin tức để tạo tóm tắt AI hiển thị ngay trên trang kết quả, mà không xin phép và không trả tiền cho bên xuất bản.
Hội đồng các nhà xuất bản châu Âu đã nộp khiếu nại chính thức lên cơ quan chức năng Liên minh châu Âu ngày 10/02/2026. Tâm điểm là cách các kết quả tìm kiếm do AI điều khiển tạo “tóm tắt tự động” từ nội dung báo chí và đặt ở vị trí nổi bật phía trên khi người dùng truy vấn.
Tranh cãi cốt lõi là “ai được quyền hưởng giá trị” khi hệ thống AI dùng nội dung báo chí để huấn luyện hoặc để tạo câu trả lời. Trước đây, Google và báo chí duy trì một thỏa thuận kinh tế không chính thức: Google gửi lưu lượng truy cập, còn báo chí cung cấp nội dung chất lượng để lập chỉ mục.
Các nhà xuất bản lập luận rằng tóm tắt AI đang phá vỡ thỏa thuận đó vì người dùng có thể nhận đủ thông tin ngay trên Google, làm giảm nhu cầu nhấp vào bài gốc. Họ cho rằng việc này ảnh hưởng trực tiếp đến doanh thu quảng cáo, vốn phụ thuộc vào lượng truy cập.
Các nhà xuất bản nói AI Search đe dọa khả năng sống còn của báo chí độc lập
Các nhà xuất bản cho rằng công cụ tìm kiếm AI của Google làm suy yếu khả năng tự bảo vệ và kiếm tiền của báo chí, vì nội dung bị sử dụng mà thiếu đồng ý, thiếu bồi hoàn và khó áp dụng biện pháp ngăn chặn hiệu quả.
Chủ tịch hội đồng, Christian Van Thillo, tuyên bố các công cụ tìm kiếm AI đe dọa khả năng tồn tại của báo chí độc lập. Lập luận của họ nhấn mạnh rủi ro “người gác cổng thống lĩnh” tận dụng sức mạnh thị trường để lấy nội dung của nhà xuất bản mà không có sự đồng thuận và không có bồi thường công bằng.
“Đây là việc ngăn một ‘người gác cổng’ thống lĩnh dùng sức mạnh thị trường để lấy nội dung của nhà xuất bản mà không có sự đồng ý, không có bồi thường công bằng, và không cho nhà xuất bản bất kỳ cách thực tế nào để bảo vệ báo chí của họ. AI Overviews và AI Mode về cơ bản làm suy yếu ‘khế ước kinh tế’ đã duy trì web mở.”
– Christian Van Thillo, Chủ tịch Hội đồng các nhà xuất bản châu Âu, thông cáo 10/02/2026
Google bác bỏ cáo buộc và nói có công cụ kiểm soát nội dung cho chủ website
Google phản hồi rằng các cáo buộc là không chính xác và cho biết họ thiết kế tính năng AI để “làm nổi bật nội dung tốt” trên web, đồng thời cung cấp cơ chế để chủ website quản lý nội dung.
Đại diện công ty cho rằng khiếu nại đang cố chặn các tính năng hữu ích mà người dùng châu Âu muốn sử dụng. Google cũng nêu việc phát triển công cụ kỹ thuật cho phép chủ website lựa chọn liệu nội dung của họ có được dùng trong kết quả do AI tạo hay không, bao gồm tùy chọn “opt out”.
Tuy nhiên, các nhà xuất bản phản biện rằng các kiểm soát này không giải quyết được vấn đề cốt lõi. Theo họ, nếu chặn AI, họ có nguy cơ suy giảm khả năng xuất hiện trong tìm kiếm thông thường, từ đó mất nguồn truy cập lớn. Một số chuyên gia mô tả đây là lựa chọn “bất khả thi”: cho phép dùng nội dung để tạo tóm tắt làm giảm click, hoặc từ chối và trở nên kém hiển thị.
Dữ liệu được viện dẫn cho thấy AI Overviews có thể làm giảm lưu lượng truy cập của nhà xuất bản
Một phân tích được trích dẫn trong bài cho rằng AI Overviews làm giảm 33% lưu lượng truy cập của nhà xuất bản trên phạm vi toàn cầu.
Nguồn: phân tích từ Debug Lies
Khiếu nại có thể củng cố điều tra cạnh tranh của EU đối với Google
Vụ khiếu nại được xem là bổ sung bằng chứng cho cuộc điều tra của EU về việc liệu Google có lạm dụng vị thế trong tìm kiếm để áp đặt điều kiện bất lợi lên nhà xuất bản hay không.
Khiếu nại diễn ra trong bối cảnh Alphabet chịu áp lực gia tăng tại châu Âu. Theo nội dung bài, cơ quan quản lý đã xem xét từ cuối năm 2025 việc các tính năng AI có thể vi phạm quy định cạnh tranh, đặc biệt khi một nền tảng tìm kiếm thống lĩnh chuyển từ “điều hướng người dùng đến website” sang “trả lời trực tiếp”.
Ủy ban châu Âu đã mở điều tra vào tháng 12, nêu khả năng công ty đang lạm dụng vị thế công cụ tìm kiếm hàng đầu để buộc các điều khoản không công bằng lên nhà xuất bản. Hội đồng nhà xuất bản cũng đề cập việc Google dùng quyền kiểm soát tìm kiếm để tiếp cận nội dung mà không phải trả phí, như trình bày tại tài liệu khiếu nại cạnh tranh của hội đồng.
Tháng 02/2026, Teresa Ribera, Phó Chủ tịch điều hành EU, được dẫn lời rằng Ủy ban có thể hành động nhanh để ngăn thiệt hại “vĩnh viễn” cho các công ty truyền thông trong khi điều tra toàn diện vẫn tiếp tục.
Cơ chế chi trả cho nội dung AI có thể trở thành tiền lệ toàn cầu
Nếu EU đứng về phía nhà xuất bản, Google có thể phải xây dựng cơ chế bồi hoàn cho việc dùng nội dung báo chí cho AI, tương tự tinh thần của Chỉ thị Bản quyền 2019 nhưng có thể rộng và tự động hơn.
Bài viết nhấn mạnh rằng kết quả của vụ việc có thể định hình quy tắc cho việc các công ty AI phải trả tiền cho người tạo nội dung dùng để huấn luyện hệ thống hoặc tạo câu trả lời. Với mô hình tóm tắt trực tiếp trên SERP, ngay cả khi có gắn liên kết trích dẫn, dữ liệu ban đầu trong năm 2026 được đề cập cho thấy các trích dẫn này không bù được lượng truy cập bị mất.
Trong hệ sinh thái thông tin, vấn đề không chỉ là bản quyền mà còn là cấu trúc thị trường: ai kiểm soát phân phối, ai nắm dữ liệu truy vấn, và ai giữ phần lớn giá trị kinh tế từ “câu trả lời”. Kết cục của hồ sơ tại EU có thể ảnh hưởng đến cách các nền tảng tìm kiếm và mô hình AI thương lượng quyền sử dụng nội dung trên phạm vi toàn cầu.
Những câu hỏi thường gặp
Các nhà xuất bản châu Âu khiếu nại Google về điều gì?
Họ cáo buộc Google dùng bài viết tin tức để vận hành tính năng tìm kiếm AI tạo tóm tắt tự động mà không xin phép và không trả tiền, làm suy giảm mô hình doanh thu dựa trên lưu lượng truy cập vào website.
AI Overviews/AI Mode gây tác động gì đến website tin tức?
Tóm tắt AI đặt ở đầu trang kết quả có thể cung cấp câu trả lời ngay trên Google, khiến ít người nhấp vào bài gốc hơn. Một phân tích được trích dẫn trong bài cho biết lưu lượng truy cập của nhà xuất bản giảm 33% trên phạm vi toàn cầu.
Google phản hồi như thế nào trước khiếu nại?
Google bác bỏ các cáo buộc, nói tính năng AI giúp làm nổi bật nội dung tốt trên web và có cung cấp công cụ/kiểm soát để chủ website quản lý việc nội dung của họ có được dùng trong kết quả do AI tạo hay không.
Vì sao các nhà xuất bản cho rằng tùy chọn “opt out” không hiệu quả?
Họ lo ngại nếu chặn việc dùng nội dung cho AI, website sẽ bị ảnh hưởng khả năng xuất hiện trong tìm kiếm thông thường, dẫn đến mất nguồn truy cập quan trọng. Điều này tạo ra lựa chọn khó: cho dùng nội dung và mất click, hoặc từ chối và giảm hiển thị.
Vụ việc có thể dẫn đến thay đổi chính sách nào tại EU?
Nếu EU ủng hộ nhà xuất bản, Google có thể phải xây dựng cơ chế chi trả cho việc dùng nội dung báo chí cho AI, theo hướng tương tự Chỉ thị Bản quyền 2019 nhưng có thể mở rộng và tự động hơn.
