Bill C-22 của Canada đang làm dấy lên lo ngại về quyền riêng tư và khiến một số công ty nhắn tin, VPN cân nhắc rời thị trường này.
Dự luật Lawful Access Act muốn mở rộng quyền lưu trữ dữ liệu và khả năng tiếp cận của chính phủ với hạ tầng công nghệ riêng tư. Tranh cãi không chỉ nằm trong nội bộ Canada mà còn lan sang phía Mỹ vì tác động tiềm tàng tới người dùng và doanh nghiệp xuyên biên giới.
- Signal và Windscribe đã lên tiếng phản đối, còn NordVPN cho biết có thể rời Canada nếu luật buộc phải nới lỏng mã hóa hoặc bỏ chính sách không lưu nhật ký.
- Dự luật được cho là yêu cầu các công ty viễn thông, internet và nền tảng nhắn tin lưu metadata tối đa một năm.
- Một số nghị sĩ và ủy ban của Mỹ cảnh báo luật này có thể tạo rủi ro an ninh và dữ liệu cho người dùng Mỹ.
Dự luật C-22 đang nhắm vào dữ liệu và mã hóa
Bill C-22, hay Lawful Access Act, được giới thiệu vào tháng 3/2026 và sẽ buộc các công ty viễn thông, internet cùng nền tảng nhắn tin giữ metadata trong tối đa một năm. Dự luật cũng cho phép chính phủ yêu cầu đưa các năng lực giám sát vào công nghệ riêng tư.
Chính điểm này khiến tranh luận quanh luật trở nên gay gắt. Nếu được thông qua theo hướng hiện tại, các công ty cung cấp dịch vụ mã hóa đầu-cuối hoặc VPN có thể phải đối mặt với yêu cầu thay đổi cách vận hành hoặc rời thị trường.
Signal, Windscribe và NordVPN phản ứng ra sao?
Signal và Windscribe đã công khai phản đối, trong đó Windscribe nói trên X rằng các VPN gần như sẽ bị yêu cầu lưu dữ liệu nhận dạng người dùng theo phiên bản hiện tại của dự luật. NordVPN cũng cho biết có thể cân nhắc rời Canada nếu luật buộc họ làm yếu mã hóa hoặc từ bỏ chính sách không lưu nhật ký.
Windscribe còn nói họ thà chuyển trụ sở và phần nghĩa vụ thuế đi nơi khác còn hơn hỗ trợ chính phủ “theo dõi công dân của mình”. Dù vậy, hiện chưa rõ các công ty này sẽ đi đến quyết định cuối cùng nào nếu luật tiếp tục được thúc đẩy.
Phản đối chính trị trong nước và lo ngại từ phía Mỹ
Bill C-22 cũng tạo ra chia rẽ trong Quốc hội Canada, với các nghị sĩ đối lập liên tục cảnh báo về xu hướng mở rộng kiểm soát internet và giám sát. Một số ý kiến trong nước cho rằng dự luật đi theo cùng quỹ đạo với các chính sách trước đó như Bill C-11 và Bill C-18.
Ở phía Mỹ, Jim Jordan và Brian Mast đã gửi thư cảnh báo dự luật có thể tạo rủi ro lớn cho an ninh và quyền riêng tư dữ liệu của người Mỹ. Theo nội dung bức thư, các công ty Mỹ hoạt động tại Canada có thể phải lựa chọn giữa việc làm suy yếu bảo mật của toàn bộ người dùng hoặc rút khỏi thị trường Canada.
Các điểm cần theo dõi tiếp theo
Dự luật hiện vẫn đang ở ủy ban Hạ viện Canada và chưa có dấu hiệu cho thấy các cảnh báo từ doanh nghiệp hay nghị sĩ Mỹ đã làm thay đổi hướng đi của nó. Ruby Sahota, Thư ký Quốc gia phụ trách chống tội phạm, từng gọi đây là “bước đầu tiên” trong phiên tranh luận lần hai.
Một cảnh sát trưởng sau đó còn nói với cùng ủy ban rằng thời gian lưu metadata ba năm sẽ “lý tưởng”. Với crypto và các dịch vụ bảo mật, phần đáng chú ý nhất là cách Canada định nghĩa “lỗ hổng hệ thống” và “mã hóa”, vì đây có thể là cơ sở để mở rộng yêu cầu kiểm soát trong tương lai.
Tổng kết
Bill C-22 đang trở thành tâm điểm tranh cãi vì đụng trực tiếp đến lưu trữ dữ liệu, mã hóa và quyền riêng tư của người dùng. Nếu các điều khoản hiện tại không thay đổi, tác động có thể vượt ra ngoài Canada và ảnh hưởng tới nhiều công ty công nghệ hoạt động xuyên biên giới.
