Uniswap đã có đủ ủng hộ cộng đồng để kích hoạt “UNIfication”, cơ chế bật phí giao thức (fee switch), dự kiến triển khai trong tuần này.
Đề xuất vượt ngưỡng 40 triệu phiếu, mở ra timelock 2 ngày trước khi kích hoạt fee switch trên Unichain, đồng thời hướng tới tăng đốt UNI và điều chỉnh động lực cung–cầu dài hạn.
- Bỏ phiếu UNIfication vượt yêu cầu 40 triệu, khoảng 62 triệu phiếu tán thành tính đến đầu tuần.
- Kế hoạch đốt khoảng 100 triệu UNI, đưa nguồn cung lưu hành dự kiến từ 629 triệu xuống 529 triệu.
- Fee switch áp dụng cho v2 và v3, kèm cơ chế giảm phí dạng đấu giá nhằm tăng lợi ích cho nhà cung cấp thanh khoản.
Uniswap đạt đủ phiếu để kích hoạt fee switch trong tuần này
UNIfication đã vượt ngưỡng thông qua, cho phép Uniswap bước vào giai đoạn timelock 2 ngày trước khi bật fee switch v2 và v3 trên Unichain mainnet.
Số phiếu ủng hộ đã vượt yêu cầu tối thiểu 40 triệu, với thống kê đầu ngày thứ Hai cho thấy khoảng 62 triệu phiếu tán thành kể từ khi mở bỏ phiếu ngày 20/12, dù thời điểm đóng bỏ phiếu chính thức rơi vào ngày Giáng sinh.
CEO Uniswap Labs, Hayden Adams, cho biết sau khi bỏ phiếu thành công, giao thức sẽ trải qua giai đoạn timelock 2 ngày. Sau timelock, DEX sẽ kích hoạt fee switch cho Uniswap v2 và v3 trên Unichain mainnet, biến phí giao thức thành một phần dòng tiền có thể tác động trực tiếp tới cơ chế tokenomics.
Việc bật phí giao thức là chủ đề tranh luận lâu năm trong quản trị Uniswap. Các nỗ lực trước đây thường bị cản trở bởi mơ hồ pháp lý và bất đồng về khuyến khích. Lần này, biểu quyết on-chain tạo thêm kỳ vọng về “lợi suất” phản ánh hoạt động giao dịch của Uniswap.
Cơ chế đốt có thể đưa UNI từ 629 triệu xuống 529 triệu token
Đề xuất dự kiến tăng lượng UNI bị đốt, bao gồm khoảng 100 triệu UNI từ quỹ của Foundation, làm giảm nguồn cung lưu hành từ 629 triệu xuống 529 triệu.
UNIfication được mô tả sẽ siết chặt động lực cung–cầu và bổ sung giá trị dài hạn. Theo kế hoạch, quá trình triển khai sẽ dẫn tới nhiều UNI token burning hơn, trong đó nêu rõ khoảng 100 triệu token đến từ kho bạc của Foundation.
Đi kèm là việc ra mắt hệ thống giảm phí dựa trên cơ chế đấu giá nhằm cải thiện lợi suất cho nhà cung cấp thanh khoản (LP). Dù chi tiết triển khai có thể thay đổi theo cấu hình pool, mục tiêu là tăng hiệu quả phân bổ ưu đãi và làm rõ dòng phí giữa LP và giao thức.
Phí v2 và v3 được thiết kế để chia sẻ giữa LP và giao thức
Uniswap v2 sẽ áp dụng phí pool 0,25% cho LP và 0,05% cho giao thức, trong khi phí giao thức v3 được áp dụng theo từng pool để lấy 16–25% phí LP theo từng tier.
Đề xuất đặt cấu trúc phí cụ thể cho v2: LP nhận 0,25%, còn giao thức nhận 0,05%. Với v3, phí giao thức không “một mức cho tất cả” mà áp dụng pool-by-pool, hướng tới trích 16–25% phí ở mỗi bậc phí (tier) của LP.
Điều này có thể khiến thị trường theo dõi sát các thay đổi theo từng pool, vì cấu hình v3 cho phép linh hoạt theo thanh khoản, mức trượt giá và nhu cầu giao dịch. Trong thực tế, tác động sẽ phụ thuộc vào việc các pool nào bật phí giao thức, mức trích cụ thể, cũng như hành vi tái phân bổ thanh khoản của LP.
Giá UNI phản ứng tích cực trong giai đoạn bỏ phiếu
UNI tăng gần 25% kể từ khi mở bỏ phiếu, lên khoảng 6,08 USD, sau khi hồi phục từ đợt bán kéo dài một tháng do thị trường yếu.
Từ thời điểm mở bỏ phiếu, UNI tăng gần 25% và giao dịch quanh 6,08 USD. Trước đó token phục hồi sau một tháng giảm giá trong bối cảnh thị trường kém tích cực.
Token cũng từng tăng gần 40% vào đầu tháng 11 sau tin tức về đề xuất UNIfication, đạt đỉnh 9,70 USD quanh ngày 11/11. Diễn biến giá cho thấy nhà giao dịch đang định giá kỳ vọng vào thay đổi tokenomics và khả năng tạo dòng phí rõ ràng hơn từ hoạt động giao dịch của Uniswap.
Quản trị và vận hành được “căn chỉnh” giữa Labs, Foundation và on-chain governance
UNIfication đặt khuôn khổ phối hợp giữa Uniswap Labs, Uniswap Foundation và quản trị on-chain, gồm ngân sách tăng trưởng được phê duyệt để phân phối khoảng 20 triệu UNI.
Kế hoạch nêu rõ việc “alignment” trong vận hành: Uniswap Labs tập trung phát triển và mở rộng giao thức, đồng thời loại bỏ phí khỏi các dịch vụ của mình. Phần này được hỗ trợ bởi ngân sách tăng trưởng do quản trị phê duyệt, với nội dung phân phối khoảng 20 triệu UNI token.
Nâng cấp cũng đề cập các cải tiến bổ sung như tận dụng bot giao dịch, reroute lệnh qua các pool bên ngoài, và tăng tỷ suất lợi ích chi trả cho LP. Các yếu tố này thường tác động tới chất lượng khớp lệnh, hiệu quả định tuyến, và khả năng cạnh tranh thanh khoản giữa các venue giao dịch on-chain.
Ủng hộ áp đảo, phản đối gần như không đáng kể
Đề xuất nhận được sự ủng hộ của nhiều nhân vật trong ngành, với chỉ 741 phiếu phản đối (khoảng 0,001%) và hơn 1,5 triệu phiếu abstain.
Danh sách ủng hộ bao gồm Jesse Waldren (managing partner tại Variant), Kain Warwick (nhà sáng lập Infinex và Synthetix) và Ian Lapham (cựu kỹ sư Uniswap Labs). Mức độ đồng thuận cao là điểm đáng chú ý trong bối cảnh fee switch từng gây chia rẽ trong các lần thảo luận trước.
Nếu bạn muốn xem chi tiết đề xuất và diễn biến bỏ phiếu, tham chiếu tại liên kết voting. Các con số ủng hộ/phản đối/abstain có thể tiếp tục thay đổi cho đến khi cửa sổ bỏ phiếu đóng.
Uniswap duy trì vị thế DEX hàng đầu và theo đuổi hướng tích hợp AI
Uniswap ghi nhận hơn 4 nghìn tỷ USD khối lượng giao dịch tích lũy và được Coingecko xếp hạng vốn hóa khoảng 3,8 tỷ USD, đồng thời đề cập tiến triển thanh toán AI agent-to-agent với Coinbase x402 V2.
Từ khi ra mắt hơn 6 năm trước, Uniswap tích lũy hơn 4 nghìn tỷ USD khối lượng giao dịch, thường được xem là DEX lớn nhất cùng loại đến thời điểm hiện tại. UNI được nhắc tới đứng hạng 39 theo vốn hóa thị trường khoảng 3,8 tỷ USD, theo Coingecko, với tham chiếu tại r.
Ngoài quản trị, phần “AI agent-to-agent payments” được đề cập đang tiến triển với Coinbase x402 V2, một giao thức stablecoin hợp nhất nhằm hỗ trợ chuyển cross-chain liền mạch. Theo mô tả, phí liên quan đến các chuyển khoản kiểu này có thể trở thành nguồn đóng góp cho hoạt động đốt token.
Niêm yết UnifAI Network (UAI) trên KuCoin có thể làm tăng mức độ quan tâm
KuCoin niêm yết UnifAI Network (UAI) được cho là giúp các AI agent độc lập thực hiện vay và giao dịch với ít mã hóa, qua đó khiến nhà giao dịch chú ý hơn tới tác động lên hoạt động mạng và tokenomics.
Thông tin KuCoin niêm yết UnifAI Network (UAI) được mô tả như một yếu tố thúc đẩy sự quan tâm, vì định hướng cho phép AI agent độc lập thực hiện các tác vụ như lending và trading với yêu cầu lập trình tối thiểu.
Trong bối cảnh Uniswap đang nói nhiều hơn về luồng thanh toán giữa các agent AI và cơ chế phí/đốt, thị trường có thể liên hệ các mảnh ghép này với kỳ vọng gia tăng hoạt động on-chain. Tuy nhiên, tác động thực tế vẫn phụ thuộc việc người dùng và ứng dụng có triển khai ở quy mô lớn hay không.
Những câu hỏi thường gặp
UNIfication của Uniswap là gì?
UNIfication là nâng cấp cho phép kích hoạt “protocol fee switch” của Uniswap, tức bật phí giao thức trên Unichain mainnet, áp dụng cho Uniswap v2 và v3 sau giai đoạn timelock.
Fee switch sẽ tác động gì tới nguồn cung UNI?
Đề xuất nêu cơ chế tăng đốt UNI, bao gồm khoảng 100 triệu UNI từ kho bạc của Foundation, khiến nguồn cung lưu hành dự kiến giảm từ 629 triệu xuống 529 triệu token.
Phí Uniswap v2 và v3 theo đề xuất được chia như thế nào?
Với v2, phí pool là 0,25% cho LP và 0,05% cho giao thức. Với v3, phí giao thức áp dụng theo từng pool để trích khoảng 16–25% phí LP ở mỗi tier.
Tại sao fee switch trước đây khó được thông qua?
Chủ đề này từng bị trì hoãn do mơ hồ pháp lý và bất đồng về cơ chế khuyến khích. Biểu quyết on-chain hiện tại tạo thêm kỳ vọng thị trường về lợi ích gắn với hoạt động giao dịch.