Bittensor đối mặt khủng hoảng niềm tin sau tranh cãi nội bộ khiến token TAO giảm hơn 25% trong thời gian ngắn và một nhà phát triển subnet nổi bật rời mạng.
Điểm đáng chú ý là kế hoạch “phục hồi” được nhắc tới lại dựa trên một đề xuất do chính người vừa rời hệ sinh thái hoàn thiện trong giai đoạn cuối, trong bối cảnh thị trường và cả câu chuyện “phi tập trung” của dự án đang bị soi xét kỹ.
- Nhà phát triển Covenant AI rời Bittensor sau khi công bố cáo buộc về cách vận hành và quản trị của mạng.
- TAO giảm từ vùng 337 USD xuống đáy 254 USD trong khoảng 12 giờ; Grayscale Bittensor Trust (GTAO) cũng sụt hơn 12,5% trong phiên 10/4.
- Kế hoạch phục hồi xoay quanh cơ chế “Locked Stake”, dự kiến đưa ra thảo luận ở cuộc gọi thứ Năm trên Discord của Bittensor.
Sự kiện chính: Covenant AI rời mạng và cáo buộc về “phi tập trung”
Nhà sáng lập Covenant AI, Samuel Dare, tuyên bố rời Bittensor và công bố các cáo buộc nhắm vào Jacob Steeves, đồng sáng lập mạng, khiến tranh cãi quản trị bùng phát và kích hoạt làn sóng bán tháo TAO.
Covenant AI từng vận hành ba subnet trong mạng Bittensor và phát hành Covenant-72B, một mô hình ngôn ngữ 72 tỷ tham số được huấn luyện theo cách “permissionless” với hơn 70 người đóng góp độc lập trên phần cứng phổ thông.
Trong tuyên bố ngày 10/4, Dare nêu các cáo buộc rằng Steeves đã đình chỉ “emissions” cho các subnet của Covenant AI, can thiệp quyền kiểm duyệt kênh cộng đồng của nhóm, đơn phương ngừng hỗ trợ hạ tầng subnet, và gây áp lực kinh tế thông qua các đợt bán token lớn theo thời điểm.
Các cáo buộc cụ thể nhắm vào cơ chế quản trị của Bittensor
Dare cho rằng cấu trúc quản trị của Bittensor không phi tập trung như mô tả, khi việc nâng cấp mạng do một nhóm nhỏ kiểm soát và Steeves nắm ảnh hưởng quyết định.
“Bittensor vận hành một cấu trúc kiểu tam đầu chế: ba cá nhân quản lý multisig cho các nâng cấp mạng, được trình bày với cộng đồng như quản trị phân tán. Không phải vậy. Đó là ‘sân khấu phi tập trung’.”
– Samuel Dare, trong tuyên bố ngày 10/4
“Jacob Steeves duy trì quyền kiểm soát thực tế với tam đầu chế, chống lại việc chuyển giao thẩm quyền có ý nghĩa và triển khai thay đổi đơn phương khi muốn, không theo quy trình và không có đồng thuận.”
– Samuel Dare, trong tuyên bố ngày 10/4
TAO giảm giá mạnh và tác động đến câu chuyện “tổ chức” của Bittensor
TAO lao dốc hơn 25% sau tranh cãi, trong khi Grayscale đang thúc đẩy việc chuyển đổi sản phẩm Bittensor Trust thành ETF giao ngay, khiến tâm lý thị trường trở nên thận trọng hơn.
Theo dữ liệu lịch sử của TAO, giá giảm từ vùng 337 USD xuống mức thấp 254 USD trong khoảng 12 giờ, tức giảm hơn 25%, trước khi hồi nhẹ quanh 261 USD tại thời điểm được nêu.
Diễn biến này xuất hiện chỉ vài ngày sau khi Grayscale nộp bản sửa đổi hồ sơ đăng ký S-1 với Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC), nhằm tiến thêm bước chuyển đổi Grayscale Bittensor Trust (GTAO) từ sản phẩm OTC sang ETF giao ngay niêm yết.
GTAO được ghi nhận giao dịch ở 9,20 USD, giảm hơn 12,5% tính đến khi đóng cửa phiên ngày 10/4. Đồng thời, thị trường còn bị tác động bởi thông tin Covenant AI được cho là đã bán khoảng 37.000 TAO, trị giá hơn 10 triệu USD, làm dấy lên tranh luận về việc “thoát hàng” gây bất lợi cho nhà đầu tư nhỏ lẻ.
Kế hoạch “phục hồi” của Steeves: Locked Stake là gì?
Steeves đề xuất cơ chế Locked Stake, cho phép khóa stake theo thời hạn và dùng “quy mô stake + thời gian còn lại” như một thước đo cam kết công khai, nhằm giảm sốc từ hành vi thoái vốn đột ngột.
Theo mô tả, chủ subnet có thể khóa lượng nắm giữ trong một khoảng thời gian xác định. Khi đó, mức độ cam kết không chỉ nằm ở số token stake mà còn ở thời hạn khóa còn lại, tạo thêm “chiều thời gian” cho quyền sở hữu và khả năng đọc hiểu trên chuỗi.
Steeves nói Locked Stake là một trong những phần việc cuối cùng Dare hoàn thiện trước khi rời Opentensor Foundation. Ông cho rằng việc chưa triển khai sớm là “sai lầm thực sự” của mình, và ám chỉ cơ chế này có thể đã giúp tránh cú giảm khoảng 25% vừa xảy ra.
Bittensor sẽ duy trì các subnet liên quan Covenant AI như thế nào?
Steeves cho biết cộng đồng đào (mining community) và có thể gồm cả thành viên cũ của Covenant đang tổ chức để duy trì công việc trên các subnet 3, 39 và 81.
Về tiến trình ra quyết định, Steeves nói đề xuất quản trị sẽ được đưa ra cộng đồng thảo luận trong cuộc gọi mở vào thứ Năm sắp tới trên máy chủ Discord của Bittensor. Đây là mốc cần theo dõi để đánh giá mức đồng thuận và hướng đi tiếp theo của mạng.
Tổng kết
Tranh cãi quanh việc Covenant AI rời Bittensor đã kéo theo cú giảm mạnh của TAO và làm tăng nghi vấn về cơ chế quản trị “phi tập trung” của mạng. Trong ngắn hạn, thị trường tập trung theo dõi diễn biến thảo luận Locked Stake và cách cộng đồng duy trì hoạt động các subnet bị ảnh hưởng, đặc biệt khi câu chuyện tiếp cận nhà đầu tư tổ chức đang nhạy cảm.
