Allianz cảnh báo châu Âu có thể rơi vào “bẫy phụ thuộc” trong cuộc đua AI toàn cầu khi vẫn lệ thuộc nặng vào hạ tầng và sản xuất từ Mỹ và châu Á.
Báo cáo cho thấy châu Âu đang ở thế yếu trong các lĩnh vực then chốt như cloud, chip và trung tâm dữ liệu. Nếu xu hướng này kéo dài, khu vực có thể bị thu hẹp vai trò từ bên sản xuất công nghệ sang bên tiêu thụ công nghệ AI.
- Châu Âu phụ thuộc lớn vào Mỹ và châu Á trong hạ tầng AI, sản xuất chip và năng lực tính toán.
- Mỹ đang chiếm ưu thế ở cloud và phần mềm doanh nghiệp, trong khi châu Á nắm phần lớn xuất khẩu liên quan đến AI.
- Nếu không tăng tốc đầu tư nội khối, châu Âu có thể đối mặt với rủi ro về chủ quyền kinh tế và chuỗi cung ứng.
Châu Âu đang phụ thuộc vào những mảng nào của AI?
Phụ thuộc lớn nhất của châu Âu nằm ở hạ tầng cloud, sản xuất chip, năng lực tính toán và các dự án trung tâm dữ liệu. Allianz cho rằng đây là những mắt xích cốt lõi của nền kinh tế AI, nên việc để các nhà cung cấp nước ngoài chi phối sẽ làm giảm khả năng tự chủ của khu vực.
Dữ liệu trong báo cáo cho thấy các công ty Mỹ đang kiểm soát khoảng 80% thị trường cloud compute của châu Âu, 60% doanh thu phần mềm doanh nghiệp và gần 40% năng lực tính toán vận hành. Gần một nửa các dự án trung tâm dữ liệu sắp tới ở châu Âu cũng nằm trong tay các hãng công nghệ Mỹ.
Mỹ và châu Á đang nắm lợi thế ra sao?
Mỹ dẫn đầu ở phần hạ tầng và khả năng mở rộng đầu tư, còn châu Á chiếm ưu thế ở sản xuất phần cứng và xuất khẩu liên quan đến AI. Sự chia tách này khiến châu Âu vừa thiếu chủ động về công nghệ lõi, vừa phụ thuộc vào chuỗi cung ứng bên ngoài.
Allianz cho biết nhập khẩu liên quan đến đầu tư hạ tầng AI của Mỹ đã tăng gấp ba kể từ năm 2023, trong khi nhập khẩu liên quan đến AI của châu Âu tăng khoảng 40%. Ở mảng xuất khẩu, châu Á hiện kiểm soát khoảng 65% kim ngạch xuất khẩu liên quan đến AI toàn cầu và có 7 trong 10 nước xuất khẩu AI hàng đầu thế giới.
Rủi ro đối với kinh tế châu Âu là gì?
Rủi ro lớn nhất là châu Âu có thể mất dần quyền tự chủ kinh tế trong kỷ nguyên AI. Khi hạ tầng, phần cứng và năng lực tính toán nằm ngoài biên giới, khu vực này dễ bị tổn thương trước gián đoạn chuỗi cung ứng, căng thẳng địa chính trị và sức ép kinh tế từ bên ngoài.
Báo cáo cũng đặt ra khả năng châu Âu bị kẹt giữa vị thế dẫn đầu hạ tầng của Mỹ và lợi thế sản xuất của châu Á. Nếu không xây dựng đủ năng lực trong nước, châu Âu có thể khó bắt kịp và dần bị đẩy xuống vai trò người dùng công nghệ thay vì người tạo ra công nghệ.
Tổng kết
Thông điệp chính của báo cáo là châu Âu cần tăng tốc đầu tư AI nội khối nếu muốn giảm phụ thuộc vào Mỹ và châu Á. Nếu không, khu vực này có nguy cơ chịu áp lực dài hạn cả về công nghệ lẫn kinh tế.
