Iran đã rút khỏi vòng đàm phán mới với Mỹ trong lúc căng thẳng trên biển và rủi ro đối với tuyến vận tải qua eo Hormuz leo thang. Diễn biến này lập tức phản ánh vào giá dầu và làm dấy lên lo ngại về an ninh năng lượng.
Điểm đáng chú ý không chỉ là bế tắc ngoại giao, mà còn là khả năng gián đoạn dòng chảy dầu mỏ qua vùng Vịnh. Khi tranh chấp liên quan đến tàu biển, phong tỏa và chương trình hạt nhân cùng lúc gia tăng, thị trường năng lượng thường phản ứng rất nhanh.
- Iran nói sẽ không tham gia vòng đàm phán mới với Mỹ và muốn dỡ phong tỏa cảng trước khi nối lại đối thoại.
- Mỹ nói đã chặn tàu hàng TOUSKA ở Vịnh Oman và đang kiểm tra con tàu sau khi đưa về quyền kiểm soát.
- Giá dầu Brent và WTI tăng mạnh, còn giá xăng tại Mỹ bị kéo lên bởi lo ngại chiến sự và tuyến Hormuz.
Iran tạm dừng đàm phán với Mỹ vì bất đồng về phong tỏa và hạt nhân
Iran đã bác bỏ việc tham gia vòng hòa đàm mới với Mỹ, đồng thời cho rằng Washington đặt ra các yêu cầu quá mức và thay đổi lập trường liên tục. Tehran nói triển vọng cho các cuộc thương lượng mang tính xây dựng hiện rất thấp.
Lập trường của Iran cho thấy họ muốn vấn đề phong tỏa các cảng và tàu ra vào Iran được giải quyết trước. Tehran cũng phản đối quan điểm của Tổng thống Donald Trump về chương trình hạt nhân, cho rằng Mỹ không có lý do để tước bỏ “quyền hạt nhân” của Iran.
Phía Iran còn nói họ cảm thấy đang đối mặt với sự lừa dối và lo ngại khả năng bị tấn công bất ngờ. Điều này làm cho kênh đối thoại vốn đã mong manh càng khó có tiến triển.
Vụ chặn tàu TOUSKA làm căng thẳng trên biển tăng thêm
Mỹ nói đã chặn một tàu hàng treo cờ Iran tên TOUSKA tại Vịnh Oman sau khi tàu này bị cáo buộc cố vượt qua phong tỏa hải quân của Mỹ. Theo mô tả của ông Trump, tàu được cảnh báo dừng lại nhưng không chấp hành, sau đó tàu khu trục USS Spruance nổ súng vào khoang máy và thủy quân lục chiến đã tiếp nhận quyền kiểm soát.
Ông Trump cũng cho biết con tàu đang chịu lệnh trừng phạt của Bộ Tài chính Mỹ do có lịch sử hoạt động bất hợp pháp. Mỹ hiện nói rằng họ đang kiểm tra hàng hóa trên tàu.
Diễn biến này xuất hiện đúng lúc Iran rút khỏi vòng đàm phán tiếp theo, khiến rủi ro an ninh ở khu vực Vịnh càng trở nên rõ hơn. Với thị trường, bất kỳ sự cố nào liên quan đến tàu biển và tuyến vận tải ở eo Hormuz đều có thể làm tăng lo ngại về nguồn cung dầu.
Giá dầu tăng mạnh, giá xăng tại Mỹ chịu áp lực
Thị trường năng lượng phản ứng ngay sau khi căng thẳng leo thang. Hợp đồng dầu WTI giao tháng 5 tăng khoảng 6% lên 88,93 USD/thùng, trong khi Brent giao tháng 6 tăng gần 5,63% lên 95,48 USD/thùng.
Ở Mỹ, Bộ trưởng Năng lượng Chris Wright nói giá xăng có thể chưa giảm xuống dưới 3 USD/gallon cho tới năm sau nếu chiến sự với Iran và việc phong tỏa eo biển tiếp diễn. Ông cũng cho rằng giá năng lượng có thể đã chạm đỉnh và sẽ hạ nếu xung đột được giải quyết.
Dữ liệu được nhắc tới cho thấy xăng thường ở mức 2,90 USD/gallon vào ngày 1 tháng 2, nhưng sau khi chiến sự bắt đầu vào ngày 28 tháng 2, mức trung bình đã tăng lên khoảng 4,04 USD/gallon. Đây là tín hiệu cho thấy tác động của căng thẳng địa chính trị đang truyền thẳng vào chi phí năng lượng.
Nhà đầu tư cần theo dõi điều gì tiếp theo?
Điều cần theo dõi nhất là liệu eo Hormuz có tiếp tục bị đe dọa hay không và hai bên có nối lại đối thoại hay không. Nếu căng thẳng kéo dài, thị trường dầu và các tài sản liên quan đến năng lượng có thể còn biến động mạnh.
Ngoài ra, bất kỳ thông tin mới nào về tàu TOUSKA, lệnh phong tỏa, hoặc lập trường của Iran đối với chương trình hạt nhân đều có thể ảnh hưởng tới tâm lý thị trường. Với nhà đầu tư, đây là nhóm tin có tác động trực tiếp hơn cả tới giá dầu và kỳ vọng lạm phát.
Tổng kết
Iran tạm dừng đàm phán với Mỹ trong bối cảnh căng thẳng hàng hải và phong tỏa leo thang, còn giá dầu đã phản ứng tăng ngay lập tức. Diễn biến tiếp theo quanh eo Hormuz và kênh đối thoại giữa hai bên sẽ là yếu tố chính quyết định mức độ ảnh hưởng lên thị trường năng lượng.
