Meta đã ra mắt Muse Spark, mô hình AI lớn đầu tiên của hãng sau hơn một năm, và thông báo này khiến cổ phiếu META tăng mạnh.
Muse Spark đánh dấu giai đoạn mới dưới quyền giám đốc AI Alexandr Wang, đồng thời thể hiện sự thay đổi chiến lược đáng chú ý khi Meta rời xa cách phát hành mô hình mở trước đây. Người dùng có thể tiếp cận mô hình qua website và ứng dụng AI của Meta.
- Muse Spark là mô hình AI lớn mới của Meta, công bố khi cổ phiếu META có lúc tăng tới 9%.
- Meta chuyển sang mô hình đóng, chỉ dự kiến cấp quyền xem trước riêng qua API cho một số đối tác.
- Chi tiêu AI tăng mạnh đi kèm các điều chỉnh khác, gồm cắt giảm nhân sự và thu hẹp các mảng lỗ lớn như Reality Labs.
Muse Spark là gì và Meta công bố điều gì?
Muse Spark là mô hình AI mới của Meta, trước đây có tên mã Avocado, hiện đã có trên website và ứng dụng AI của Meta.
Meta mô tả đây là sản phẩm đầu tiên sau một cuộc “đại tu” toàn diện nỗ lực AI của công ty. Theo Meta, Muse Spark có thể xử lý khối lượng công việc tương tự mô hình Llama 4 Maverick trước đó nhưng tiêu tốn ít năng lực tính toán hơn.
Sau thông báo ra mắt, cổ phiếu Meta (NASDAQ: META) có lúc tăng tới 9%, qua đó xóa phần giảm từ cuối tháng 3. Động thái này diễn ra trong bối cảnh Meta muốn thu hẹp khoảng cách với các nhóm dẫn đầu AI như OpenAI, Google và Anthropic.
Vai trò của Alexandr Wang và thay đổi tổ chức AI tại Meta
Đây là lần phát hành AI lớn đầu tiên của Meta dưới sự điều hành của giám đốc AI Alexandr Wang, người phụ trách đội Superintelligence Labs.
Wang là lãnh đạo công nghệ tỷ phú, gia nhập Meta sau khi công ty đầu tư 14,3 tỷ USD vào Scale AI. Tại Meta, ông được bổ nhiệm làm chief AI officer và nắm vai trò chỉ đạo chung đối với nhóm Superintelligence Labs.
Muse Spark rời khỏi truyền thống “mở”: mô hình đóng và phát hành hạn chế
Khác với các mô hình trước đây, Muse Spark là mô hình đóng, mang tính sở hữu độc quyền và không cam kết phát hành công khai.
Meta cho biết sẽ cung cấp quyền truy cập xem trước riêng cho một số đối tác thông qua API, nhưng chưa xác nhận sẽ mở rộng ra công chúng. Công ty cũng nói họ hy vọng sẽ mã nguồn mở các phiên bản tương lai.
Thông tin giới thiệu Muse Spark của Meta được đăng tại: giới thiệu Muse Spark.
Hiệu năng: vì sao bị trễ hẹn và tình trạng đánh giá hiện tại
Muse Spark bị trì hoãn vì các bản thử nghiệm ban đầu chưa đạt yêu cầu trong các bài kiểm chuẩn so với đối thủ.
Ở giai đoạn đầu, Muse Spark không vượt được các mô hình cạnh tranh từ Google, OpenAI và Anthropic. Tuy nhiên, Meta cho biết dữ liệu so sánh mới của họ cho thấy Muse Spark hiện có thể ngang bằng hoặc vượt một số hệ thống AI đối thủ ở các thước đo hiệu năng khác nhau.
Kết quả kiểm thử độc lập được đề cập cho thấy mô hình làm tốt với câu hỏi liên quan sức khỏe, nhưng vẫn cần cải thiện ở các tác vụ lập trình.
Chi tiêu AI và các cú vấp trước đó của Meta
Meta dự kiến chi 135 tỷ USD cho AI trong năm nay, gần gấp đôi mức chi năm 2025.
Khoản chi lớn được đưa ra sau một số vấn đề trong cuộc đua AI. Llama 4 từng không đạt kỳ vọng khi ra mắt năm 2025, và Meta đã dừng phát triển biến thể lớn nhất có tên mã Behemoth, dự kiến đạt quy mô 2 nghìn tỷ tham số.
Sau đó, Meta mua 49% cổ phần không có quyền biểu quyết tại Scale AI với khoảng 14 tỷ USD vào mùa hè năm ngoái. Công ty cũng cam kết 600 tỷ USD cho hạ tầng AI tại Mỹ đến năm 2028.
Cắt giảm nhân sự và tác động từ thua lỗ Metaverse
Đẩy mạnh AI đi kèm việc Meta cắt giảm nguồn lực ở mảng khác, gồm cắt hàng trăm việc làm và thu hẹp Reality Labs sau khoản lỗ lớn.
Năm ngoái, Meta cắt giảm hàng trăm vị trí, trong đó có nhân sự thuộc Reality Labs. Bộ phận này, nơi từng xây dựng Metaverse (nay đã “khai tử”), được nêu là đã lỗ 80 tỷ USD.
Nền tảng Horizon Worlds (mạng xã hội thực tế ảo) được ghi nhận có dưới 200.000 người dùng hoạt động hằng tháng, so với mục tiêu 500.000.
Tính năng “Contemplating mode” và định hướng mô hình tiếp theo
Meta sẽ triển khai dần “Contemplating mode”, chế độ dùng nhiều tác nhân suy luận phối hợp để xử lý vấn đề phức tạp.
Meta cho biết tính năng này sử dụng nhiều “reasoning agents” làm việc cùng nhau, nhằm giải các bài toán khó hơn. Công ty cũng mô tả mô hình có suy luận đa phương thức (multimodal) tích hợp, kèm khả năng dùng công cụ và xử lý hình ảnh.
Lãnh đạo Meta nói Muse Spark mới là bước khởi đầu và sẽ có thêm các mô hình tiên tiến hơn ra mắt trong năm nay.
Tổng kết
Muse Spark là dấu mốc AI quan trọng của Meta khi vừa thay chỉ huy, vừa chuyển từ mô hình mở sang mô hình đóng, và đồng thời cho thấy mức độ đầu tư rất lớn cho AI. Thị trường sẽ tiếp tục theo dõi việc Meta có mở rộng quyền truy cập công khai hay không, cùng tiến triển hiệu năng của mô hình ở các bài toán khó như lập trình.
