Một nhóm nghiên cứu đã chứng minh về mặt nguyên tắc rằng tổn thương protein do AGEs tích tụ theo tuổi có thể được đảo ngược bằng enzyme.
Công trình này tập trung vào CML, dạng AGEs phổ biến nhất trên các protein sống lâu như collagen, elastin và protein của thủy tinh thể. Dù mới được thử nghiệm trên mô người đã tách rời cơ thể, kết quả cho thấy hướng tiếp cận điều trị lão hóa sinh học có thể chuyển từ ngăn chặn sang sửa chữa.
- CMLase là enzyme được tạo ra để loại bỏ tổn thương CML trên protein.
- Thử nghiệm ex vivo cho thấy CML giảm mạnh ở mô động mạch, da và protein thủy tinh thể.
- Kết quả hiện mới dừng ở mô người tách rời, chưa phải thử nghiệm trên cơ thể sống.
CMLase là gì và nó nhắm vào tổn thương nào?
CMLase là một enzyme được thiết kế để loại bỏ Nε-carboxymethyl-lysine, hay CML, khỏi protein. CML là một advanced glycation end product (AGE) tích tụ trên các protein tồn tại lâu trong cơ thể và được xem là một dạng hư hại liên quan đến lão hóa sinh học.
Nhóm nghiên cứu cho biết enzyme này oxi hóa phần biến đổi CML rồi trả lại lysine ban đầu cho protein. Cách tiếp cận này khác với các nỗ lực trước đây vốn chủ yếu cố ngăn AGEs hình thành ngay từ đầu.
Kết quả thử nghiệm trên mô người cho thấy gì?
Các thí nghiệm được thực hiện ex vivo, tức là trên mô người đã lấy ra khỏi cơ thể. Nhóm nghiên cứu so sánh mô của người hiến tặng 20 đến 25 tuổi với mô của một người 75 tuổi rồi xử lý bằng enzyme.
CML giảm hơn 70% ở mô động mạch, hơn 55% ở da và từ 45% đến 78% ở protein của thủy tinh thể, tùy cách đo. Ở động mạch chủ của người 75 tuổi, mức CML sau xử lý được kéo về gần mức mà nhóm nghiên cứu cho là tương đương người khoảng 30 tuổi.
Vì sao giới nghiên cứu chú ý đến AGEs?
AGES từ lâu được xem là một trong các dạng tổn thương tích tụ theo thời gian và góp phần làm tăng tốc độ lão hóa sinh học. Trước đây, phần lớn hướng nghiên cứu chỉ nhằm giảm quá trình hình thành chúng chứ chưa xử lý được phần đã tích tụ qua nhiều năm.
Điểm khác của kết quả này là nó mở ra khả năng sửa chữa tổn thương đã có sẵn trên protein. Dù vậy, dữ liệu hiện có chưa cho thấy hiệu quả hay độ an toàn trong cơ thể sống.
Giới hạn hiện tại của nghiên cứu
Nghiên cứu mới mới dừng ở mô người đã tách khỏi cơ thể, nên chưa thể suy ra tác động lâm sàng trực tiếp. Chưa có thêm chi tiết về việc enzyme này hoạt động thế nào trong một cơ thể sống, hay liệu nó có thể được ứng dụng an toàn trên người hay không.
Nhóm nghiên cứu cho biết enzyme được tạo ra sau khi sàng lọc khoảng 45.000 cấu trúc protein và trải qua năm vòng tiến hóa định hướng trên hơn 500 triệu biến thể để tăng hoạt tính oxidase. Đây là bước phát triển kỹ thuật quan trọng, nhưng chưa phải bằng chứng cho ứng dụng điều trị.
Tổng kết
Công trình này cho thấy tổn thương CML trên protein có thể được loại bỏ bằng enzyme trong mô người ex vivo, nhưng vẫn cần thêm nghiên cứu trước khi có thể đánh giá giá trị thực tiễn trên cơ thể sống.
