Vitalik Buterin cho biết Ethereum đang thúc đẩy ba hướng kỹ thuật để tích hợp quyền riêng tư giao dịch ngay ở lớp nền tảng.
Các hướng này gồm account abstraction kết hợp FOCIL, keyed nonces và các thay đổi ở lớp truy cập như Kohaku cùng khả năng đọc dữ liệu riêng tư. Song song với đó, Ethereum cũng đang gắn quyền riêng tư với mục tiêu chống chịu trước rủi ro lượng tử.
- Ethereum đang theo đuổi ba mảng kỹ thuật để tăng quyền riêng tư giao dịch.
- Keyed nonces và FOCIL được xem là hai mảnh ghép giúp giảm rủi ro lộ dữ liệu và kiểm duyệt giao dịch.
- Lộ trình quyền riêng tư của Ethereum cũng đang đi cùng các bước chuẩn bị cho mật mã kháng lượng tử.
Ba hướng kỹ thuật Ethereum đang triển khai cho quyền riêng tư
Vitalik Buterin nêu ba nỗ lực đang diễn ra để đưa quyền riêng tư giao dịch thành một tính năng gốc của Ethereum: account abstraction kết hợp FOCIL, keyed nonces và các thay đổi ở lớp truy cập như Kohaku cùng private reads.
FOCIL, viết tắt của Fork-Choice Enforced Inclusion Lists, nhằm làm khó việc chặn các giao dịch riêng tư. Keyed nonces thay đổi cách Ethereum ghi nhận và sắp xếp giao dịch. Còn các thay đổi ở lớp truy cập hướng đến việc giảm rò rỉ dữ liệu khi ví truy vấn blockchain.
Keyed nonces là gì và vì sao được chú ý?
Keyed nonces là một đề xuất đã có đặc tả chính thức, trong đó EIP-8250 thay nonce đơn của Ethereum bằng cơ chế hai phần.
Cách làm này tạo ra các miền chống phát lại độc lập cho từng giao dịch, giúp người quan sát khó liên kết các giao dịch xuất phát từ cùng một tài khoản nhưng thuộc những ngữ cảnh khác nhau. Vitalik cho rằng hệ thống này có thể hỗ trợ tới 500 tỷ bản ghi liên quan đến quyền riêng tư trong 8 năm mà không làm tổn hại đến tính phi tập trung.
Ông cũng lập luận rằng việc lưu trữ các “nullifier” đơn giản hơn nhiều so với dữ liệu thông thường, vì cấu trúc của chúng phù hợp với sharding và bloom filter.
FOCIL và account abstraction giải quyết điểm yếu nào?
Hai thành phần này nhằm giảm sự phụ thuộc của các giao thức quyền riêng tư vào bên trung gian khi phát giao dịch.
Hiện các giao thức như Privacy Pools và Railgun thường cần relayer bên ngoài để phát giao dịch thay người dùng, làm tăng chi phí và tạo ra một điểm lỗi đơn lẻ. Account abstraction cho phép xác minh chữ ký trực tiếp ở cấp mạng, còn FOCIL giúp việc kiểm duyệt giao dịch trở nên khó hơn. Khi kết hợp, chúng có thể loại bỏ phần lớn sự phụ thuộc vào relayer.
Quyền riêng tư và khả năng kháng lượng tử đang đi cùng nhau
Lộ trình quyền riêng tư của Ethereum đang được đặt cạnh mục tiêu chuẩn bị cho mật mã kháng lượng tử.
Ethereum Foundation cho biết họ đang chuẩn bị cryptography kháng lượng tử trên bốn mảng: chữ ký đồng thuận, cam kết dữ liệu sẵn có, chữ ký tài khoản và các bằng chứng zero-knowledge ở lớp ứng dụng. Trong đó, account abstraction là một phần giao nhau quan trọng giữa hai hướng đi.
EIP-8141 có thể xuất hiện trong hard fork Hegotá vào nửa sau năm 2026, cho phép từng tài khoản tự chuyển sang sơ đồ chữ ký an toàn trước lượng tử mà không cần chờ toàn mạng thay đổi cùng lúc.
Lộ trình dài hơn của Ethereum đã được phác thảo từ trước
Vào tháng 4 năm 2025, Buterin đã đăng một lộ trình 9 bước cho quyền riêng tư lớp L1 của Ethereum.
Lộ trình này bao gồm việc chuyển ví sang mô hình một địa chỉ cho mỗi ứng dụng, thay thế trusted execution environments bằng cryptographic private information retrieval cho các truy vấn RPC và xây dựng cơ chế gộp bằng chứng để nhiều giao dịch riêng tư có thể dùng chung một bằng chứng on-chain.
Những bước này cho thấy quyền riêng tư không còn là một lớp bổ sung bên ngoài, mà đang được thiết kế để hòa vào kiến trúc cốt lõi của Ethereum.
Tổng kết
Ethereum đang theo đuổi một lộ trình quyền riêng tư khá rõ ràng, với ba hướng kỹ thuật ngắn hạn và các bước chuẩn bị dài hơn cho mật mã kháng lượng tử. Dữ liệu hiện có cho thấy mục tiêu là giảm rò rỉ thông tin, hạn chế kiểm duyệt và giảm phụ thuộc vào hạ tầng trung gian.
