Ngân hàng Trung ương Nhật hoãn tăng lãi suất: có tốt không?

Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) giữ nguyên chính sách tiền tệ và không tăng lãi suất, trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông làm thị trường tài chính toàn cầu biến động và giá dầu tăng mạnh.

Quyết định này giúp giảm áp lực ngay lập tức cho nhà đầu tư vốn lo ngại về một đợt thắt chặt mới. Tuy vậy, BOJ vẫn theo dõi chặt lạm phát, rủi ro từ giá năng lượng và tác động lan tỏa lên tăng trưởng, tiền tệ và kỳ vọng giá cả.

BOJ quyết định không tăng lãi suất và giữ nguyên chính sách tiền tệ

BOJ giữ nguyên chính sách và tiếp tục hướng lãi suất qua đêm không thế chấp quanh mức 0,75%, sau cuộc họp mà hội đồng bỏ phiếu 8-1 để duy trì định hướng vận hành thị trường tiền tệ.

Tại cuộc họp chính sách tiền tệ, BOJ lựa chọn không nâng lãi suất và giữ nguyên khuôn khổ điều hành giữa các kỳ họp. Ngân hàng cho biết sẽ tiếp tục khuyến khích lãi suất call qua đêm không có tài sản bảo đảm dao động quanh 0,75%.

Quyết định “đứng yên” không đồng nghĩa với việc BOJ đánh giá triển vọng hoàn toàn thuận lợi. Cơ quan này mô tả kinh tế Nhật Bản đang phục hồi ở mức vừa phải, nhưng vẫn tồn tại một số điểm yếu. BOJ cũng lưu ý kinh tế nước ngoài nhìn chung tăng trưởng vừa phải, song xuất hiện dấu hiệu suy yếu ở một số nơi do chính sách thương mại và các hành động của chính phủ tại từng quốc gia.

Kinh tế Nhật Bản phục hồi vừa phải nhưng còn các mảng yếu

BOJ ghi nhận lợi nhuận doanh nghiệp nhìn chung vẫn cao và đầu tư cố định của doanh nghiệp tiếp tục tăng vừa phải, trong khi xuất khẩu, sản xuất công nghiệp đi ngang và đầu tư nhà ở tiếp tục giảm.

Ở trong nước, xuất khẩu và sản xuất công nghiệp chủ yếu đi ngang theo xu hướng. BOJ cho biết lợi nhuận doanh nghiệp duy trì ở mức cao trên tổng thể, dù các biện pháp thuế quan đã gây bất lợi cho một bộ phận nhà sản xuất. Đầu tư cố định của doanh nghiệp tiếp tục tăng ở mức vừa phải.

Tiêu dùng tư nhân được đánh giá “khá vững” nhờ việc làm và thu nhập cải thiện, nhưng giá cả cao hơn đang tạo áp lực lên hộ gia đình. Trong khi đó, đầu tư nhà ở tiếp tục suy giảm, còn đầu tư công nhìn chung khá ổn định. BOJ cũng nhận định điều kiện tài chính vẫn đang mang tính hỗ trợ.

Lạm phát biến động: thực phẩm hạ nhiệt, giá dầu tăng lại là rủi ro

BOJ cho biết CPI (không gồm thực phẩm tươi sống) từng cao hơn 2% do chi phí thực phẩm, nhưng gần đây giảm về quanh 2% nhờ biện pháp hỗ trợ năng lượng; tuy nhiên giá dầu tăng mạnh có thể khiến áp lực giá quay trở lại.

Bức tranh lạm phát được mô tả “pha trộn”. BOJ cho biết mức tăng theo năm của CPI loại trừ thực phẩm tươi sống từng ở trên 2% trước đó, trong đó một phần đến từ chi phí thực phẩm, bao gồm giá gạo cao hơn.

Gần đây, mức tăng này giảm về quanh 2% khi chính phủ triển khai các bước nhằm giảm tác động từ giá năng lượng cao lên hộ gia đình. BOJ cũng nói kỳ vọng lạm phát đã tăng ở mức vừa phải, yếu tố quan trọng để đánh giá liệu tăng giá có trở nên lan tỏa và bền vững hay chỉ bị kéo lên bởi một vài nhóm hàng.

Về triển vọng, BOJ dự báo mức tăng CPI loại trừ thực phẩm tươi sống có thể chậm lại xuống dưới 2% trong một giai đoạn, khi tác động của giá thực phẩm cao (gồm gạo) mờ dần và các biện pháp kiềm chế chi phí sinh hoạt tiếp tục phát huy. Sau đó, áp lực giá có thể gia tăng trở lại do đà tăng gần đây của dầu thô; BOJ cũng kỳ vọng mô hình tiền lương và giá cùng tăng ở mức vừa phải sẽ tiếp diễn.

Căng thẳng Trung Đông làm thị trường biến động và đẩy giá dầu tăng

BOJ cảnh báo căng thẳng tại Trung Đông khiến thị trường tài chính và vốn toàn cầu biến động, đồng thời đẩy giá dầu thô tăng mạnh, cần theo dõi sát diễn biến tiếp theo.

Trong phần đánh giá rủi ro, BOJ nhấn mạnh các chính sách thương mại và chính sách khác tại từng khu vực pháp lý sẽ tiếp tục tác động lên kinh tế. Ngân hàng cũng chỉ ra căng thẳng tại Trung Đông đang tạo biến động cho thị trường tài chính và thị trường vốn toàn cầu, kéo giá dầu thô tăng “mạnh”, vì vậy các diễn biến tương lai cần được theo dõi chặt chẽ.

Đồng yên tăng nhẹ khi thị trường chờ tín hiệu về rủi ro lạm phát đình trệ

Đồng yên tăng 0,1% lên 159,78 yên đổi 1 USD, trong lúc giới giao dịch chờ thêm tín hiệu chính sách và nhà chức trách cảnh báo biến động tỷ giá có phần đến từ hoạt động đầu cơ.

Trên thị trường tiền tệ, đồng yên tăng 0,1% lên 159,78 đổi 1 USD, mạnh hơn nhẹ trong ngày nhưng vẫn gần vùng yếu nhất trong hai năm. Diễn biến này xuất hiện sau khi Bộ trưởng Tài chính Satsuki Katayama cho biết nhà chức trách đang ở trạng thái “cảnh giác cao” với biến động thị trường ngoại hối, đồng thời nói rằng các biến động gần đây một phần bị thúc đẩy bởi giới đầu cơ.

Dự phóng của BOJ hướng CPI lõi về mục tiêu ổn định giá trong giai đoạn sau

BOJ kỳ vọng lạm phát cơ bản tăng dần và trong nửa sau kỳ dự phóng của Báo cáo Triển vọng tháng 01/2026 sẽ đạt mức nhìn chung phù hợp với mục tiêu ổn định giá.

BOJ cho biết tình trạng thiếu hụt lao động có thể trở nên rõ rệt hơn khi kinh tế tiếp tục cải thiện, qua đó hỗ trợ kỳ vọng lạm phát trung, dài hạn tăng. Trong bối cảnh đó, lạm phát CPI cơ bản được kỳ vọng đi lên dần và trong nửa sau của kỳ dự phóng thuộc Báo cáo Triển vọng tháng 01/2026 sẽ tiến đến mức nhìn chung phù hợp với mục tiêu ổn định giá của BOJ.

BOJ đồng thời nhấn mạnh tác động của giá dầu thô cao lên lạm phát cơ bản cần được theo dõi sát. Tài liệu liên quan được BOJ công bố tại Báo cáo Triển vọng tháng 01/2026.

Những câu hỏi thường gặp

BOJ đã quyết định gì về lãi suất trong cuộc họp gần nhất?

BOJ quyết định không tăng lãi suất và giữ nguyên định hướng vận hành thị trường tiền tệ, tiếp tục khuyến khích lãi suất call qua đêm không thế chấp quanh mức 0,75%.

Vì sao BOJ lo ngại giá dầu dù lạm phát gần đây hạ nhiệt?

BOJ cho rằng CPI loại trừ thực phẩm tươi sống có thể chậm lại trong một thời gian nhờ thực phẩm hạ nhiệt và hỗ trợ năng lượng, nhưng giá dầu thô tăng mạnh gần đây có thể khiến áp lực giá tăng trở lại.

Diễn biến của đồng yên sau thông tin BOJ giữ nguyên lãi suất là gì?

Đồng yên tăng nhẹ 0,1% lên 159,78 yên đổi 1 USD, dù vẫn gần mức yếu nhất trong hai năm, trong bối cảnh nhà chức trách cảnh báo rủi ro biến động tỷ giá do yếu tố đầu cơ.