Quốc hội Mỹ đã đẩy lệnh cấm CBDC vào một dự luật nhà ở, mở đường cho khả năng ghi thành luật liên bang nếu Hạ viện thông qua và Tổng thống Donald Trump ký ban hành.
Quy định này sẽ ngăn Cục Dự trữ Liên bang phát hành, tạo ra hoặc phân phối gián tiếp bất kỳ đồng tiền kỹ thuật số do ngân hàng trung ương kiểm soát nào dành cho công chúng đến hết ngày 31/12/2030.
- Thượng viện Mỹ đã thông qua gói nhà ở kèm điều khoản cấm CBDC với tỷ lệ 85-5.
- Nếu được thông qua tiếp và ký ban hành, lệnh cấm sẽ có hiệu lực đến cuối năm 2030.
- Nhiều khu vực như Hàn Quốc và châu Âu vẫn đang tiến hành các chương trình CBDC riêng.
Lệnh cấm CBDC đã được gắn vào dự luật nhà ở
Lệnh cấm CBDC được đưa vào gói 21st Century ROAD to Housing Act và đã vượt qua Thượng viện với tỷ lệ 85-5. Nếu Hạ viện thông qua và Tổng thống Donald Trump ký, điều khoản này sẽ trở thành luật liên bang.
Văn bản hiện tại nêu rõ Fed sẽ không được phát hành, tạo ra hoặc phân phối gián tiếp CBDC “được phổ biến rộng rãi cho công chúng” cho đến ít nhất ngày 31/12/2030. Đây là bước đi mang tính phòng ngừa, dù Mỹ hiện chưa có kế hoạch triển khai một đồng tiền số quốc gia vận hành thực tế.
Vì sao phe Cộng hòa phản đối CBDC?
Phe Cộng hòa xem CBDC như một công cụ có thể mở rộng giám sát của nhà nước và muốn ngăn Mỹ đi theo mô hình đang được phát triển ở châu Âu và Trung Quốc. Lập luận trung tâm là một đồng tiền số do ngân hàng trung ương kiểm soát có thể tạo rủi ro cho quyền riêng tư.
Trước đó, Tổng thống Donald Trump đã chỉ đạo chính quyền không theo đuổi CBDC vì lo ngại tác động đến quyền riêng tư và sự ổn định của hệ thống tài chính Mỹ. Khi còn tại nhiệm, cựu Chủ tịch Fed Jerome Powell cũng nói rằng một đồng dollar số nếu có sẽ được phát hành qua ngân hàng tư nhân, thay vì tạo ra một CBDC do Fed kiểm soát trực tiếp.
Lệnh cấm này có phải vĩnh viễn không?
Lệnh cấm, nếu được ban hành, chỉ kéo dài đến hết năm 2030. Điều đó có nghĩa là đây là giới hạn tạm thời trong luật, không phải một cấm đoán vô thời hạn.
Kevin Warsh, người được đề cử làm Chủ tịch Fed mới, đã nói tại phiên điều trần phê chuẩn rằng ông không ủng hộ CBDC và coi đây là “một lựa chọn chính sách tồi”. Dù vậy, việc có quay lại tranh luận sau năm 2030 hay không vẫn phụ thuộc vào bối cảnh chính trị và pháp lý khi đó.
Các chương trình CBDC ở Hàn Quốc và châu Âu vẫn tiếp tục
Trong khi Mỹ siết lại hướng đi với CBDC, Hàn Quốc và châu Âu vẫn đang tiến hành các bước triển khai riêng. Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc đã đưa thử nghiệm CBDC sang giai đoạn hai, tập trung vào việc tích hợp token tiền gửi vào hệ thống ngân hàng hiện hữu.
Các ngân hàng tham gia sẽ nâng cấp hoạt động lõi với ví điện tử, công cụ voucher và công nghệ blockchain có thể hoạt động cùng mạng lưới thanh toán, quyết toán hiện có. Mục tiêu là kiểm tra liệu các token do ngân hàng trung ương định hướng có thể xử lý thanh toán và quyết toán trong khuôn khổ ngân hàng chính thức hay không.
Ở châu Âu, Nghị viện châu Âu đã bật đèn xanh cho Digital Euro vào tháng 2, với lý do cần tăng độc lập tiền tệ và cải thiện thanh toán bán lẻ trong khu vực. ECB đã làm việc kỹ thuật trong tháng 3 và 4 cho cả Digital Euro lẫn hệ thống xử lý tiền mặt được token hóa, nhưng việc ra mắt vẫn phụ thuộc vào luật mới.
Tổng kết
Diễn biến tại Mỹ cho thấy CBDC vẫn là chủ đề chính sách gây tranh cãi, trong khi nhiều khu vực khác tiếp tục thử nghiệm hoặc chuẩn bị hạ tầng cho tiền số của ngân hàng trung ương.
