Làn sóng lãnh đạo rời các hãng phần mềm doanh nghiệp để sang công ty AI đang làm thay đổi cục diện của ngành
OpenAI và Anthropic gần đây đã thu hút nhiều nhân sự cấp cao từ Salesforce, Snowflake và Datadog, trong lúc cổ phiếu phần mềm doanh nghiệp chịu sức ép từ lo ngại AI có thể thay thế một phần mô hình kinh doanh cũ. Diễn biến này không chỉ là câu chuyện tuyển dụng, mà còn phản ánh cuộc cạnh tranh ngày càng rõ giữa các nền tảng AI và các nhà cung cấp phần mềm truyền thống.
Nhân sự rời đi kéo theo áp lực mới cho các công ty phần mềm
Trong số những cái tên đáng chú ý có Denise Dresser, cựu CEO của Slack dưới quyền Salesforce, người đã chuyển sang làm giám đốc doanh thu tại OpenAI. Jennifer Majlessi, một cựu nhân sự của Salesforce, cũng cho biết trên LinkedIn rằng bà đã gia nhập OpenAI với vai trò phụ trách go-to-market.
Anthropic cũng được cho là đã tuyển người từ Salesforce. Ngoài ra, OpenAI còn âm thầm tìm kiếm các kỹ sư forward-deployed từ Palantir, một vị trí đòi hỏi làm việc trực tiếp với khách hàng để triển khai công cụ phần mềm vào hoạt động thực tế của doanh nghiệp.
Điểm đáng chú ý là cuộc đua nhân sự hiện không còn chỉ xoay quanh nhà nghiên cứu AI. Giai đoạn trước, các phòng thí nghiệm thường cạnh tranh để kéo về các nhà khoa học bằng mức lương rất cao và thưởng ký hợp đồng lớn. Nay trọng tâm đã mở rộng sang những người hiểu khách hàng doanh nghiệp, có quan hệ sẵn với các tổ chức lớn và biết cách bán, triển khai, tích hợp sản phẩm vào quy trình làm việc.
OpenAI đang nhắm mạnh vào mảng khách hàng doanh nghiệp
Theo Giám đốc tài chính Sarah Friar, đến tháng 1, có tới 40% doanh thu của OpenAI đến từ khách hàng doanh nghiệp và con số này có thể đạt 50% vào cuối năm. Tới tháng 11, OpenAI cho biết hãng có hơn 1 triệu khách hàng doanh nghiệp trên toàn cầu.
Những dữ kiện này cho thấy OpenAI không chỉ tập trung vào việc xây dựng mô hình AI, mà còn cần đội ngũ có khả năng bán hàng, triển khai giải pháp và quản lý quan hệ với các tập đoàn lớn. Đây là lý do các vị trí như revenue, go-to-market hay forward-deployed engineering trở nên quan trọng hơn trong cuộc cạnh tranh hiện nay.
Với các doanh nghiệp phần mềm đang mất người, áp lực đến đúng lúc thị trường đã trở nên nhạy cảm hơn với rủi ro AI. Nhà đầu tư không chỉ định giá lại tăng trưởng, mà còn đặt câu hỏi liệu các sản phẩm phần mềm truyền thống có bị AI cắt xén doanh thu trong tương lai hay không.
Cổ phiếu phần mềm chịu sức ép khi AI được nhìn nhận như một công cụ thay thế
iShares Expanded Tech-Software ETF, quỹ theo dõi nhóm phần mềm, đã giảm gần 20% trong năm. ServiceNow giảm hơn 20% trong năm tính đến thời điểm được nêu, và riêng ngày 23/2 giảm thêm 4,39%. Palantir giảm khoảng 25% từ tháng 1, còn CrowdStrike giảm 9,37% trong cùng ngày đó.
Không chỉ là biến động giá, thị trường còn phản ứng với cách OpenAI triển khai sản phẩm. Trong tháng 2, công ty giới thiệu Frontier, hệ thống được thiết kế để tạo và vận hành các tác nhân tự động có thể làm việc trên nhiều phần mềm, xử lý dữ liệu và thực hiện các tác vụ doanh nghiệp mà không cần người giám sát trực tiếp. Một sản phẩm khác là Operator, chuyên xử lý công việc văn phòng qua nhiều ứng dụng.
OpenAI cũng công bố chương trình Frontier Alliances với McKinsey, BCG và Accenture, nhằm ứng dụng các tác nhân AI vào những bộ phận quan trọng trong doanh nghiệp lớn. Cách tiếp cận này khiến thị trường nhìn AI không chỉ như công nghệ hỗ trợ, mà còn như một lớp hạ tầng có thể đi vào quy trình vận hành cốt lõi.
Phản ứng của các hãng phần mềm và tín hiệu từ thị trường lao động
Trước sức ép đó, một số lãnh đạo phần mềm đang tìm cách phản ứng trực tiếp hơn. CEO Bill McDermott của ServiceNow từng dùng tiền cá nhân để mua lại cổ phiếu công ty. Palantir và CrowdStrike thì cho rằng các tác nhân AI không thể vận hành nếu thiếu hạ tầng và cơ chế quản trị mà họ cung cấp.
Ở chiều ngược lại, một số doanh nghiệp công nghệ đã bắt đầu thu hẹp nhân sự khi ưu tiên nguồn lực cho mảng AI cloud computing. Oracle trong tháng này bắt đầu cắt giảm hàng nghìn lao động, còn Meta và Microsoft cũng giảm headcount trong những tuần gần đây.
Từ góc nhìn thị trường, các động thái này cho thấy cuộc chuyển dịch thời điểm hiện tại không chỉ nằm ở sản phẩm, mà còn ở cách phân bổ nhân sự và vốn giữa phần mềm truyền thống, hạ tầng AI và các dịch vụ triển khai doanh nghiệp. Điều còn thiếu để nhìn rõ hơn là liệu nhóm công ty phần mềm hiện tại có giữ được vai trò trung gian quan trọng trong kỷ nguyên tác nhân AI hay không, hay sẽ tiếp tục mất dần vị thế vào tay các nền tảng AI tích hợp sâu hơn vào công việc hằng ngày của doanh nghiệp.
Tổng kết
Việc các lãnh đạo phần mềm doanh nghiệp rời đi để gia nhập OpenAI và Anthropic phản ánh một cuộc dịch chuyển lớn hơn trong ngành công nghệ: AI đang hút cả nhân tài lẫn kỳ vọng thị trường khỏi mô hình phần mềm cũ. Trong ngắn hạn, áp lực này tiếp tục đè lên định giá của các cổ phiếu phần mềm; về dài hạn, câu hỏi then chốt là ai sẽ nắm được quan hệ với khách hàng doanh nghiệp và phần doanh thu đi kèm khi AI đi sâu vào vận hành thực tế.
