OpenAI đã chấm dứt một loạt tài khoản ChatGPT bị cho là liên quan đến một tổ chức tội phạm tại Campuchia, nơi sử dụng chatbot để hỗ trợ lừa đảo đầu tư tiền điện tử.
Vụ việc cho thấy AI tạo sinh đang được kết hợp với các hệ thống thanh toán bằng tiền điện tử trong những mạng lưới lừa đảo có tổ chức, đặc biệt là các vụ lừa đảo kiểu “pig-butchering” tại Đông Nam Á.
- Tài khoản ChatGPT liên quan đến một mạng lưới lừa đảo tại Poipet đã bị OpenAI vô hiệu hóa.
- Nhóm này dùng AI để tạo danh tính giả, xây dựng lòng tin và làm giả tài liệu phục vụ các nền tảng giao dịch giả mạo.
- Dòng tiền tiền điện tử bất hợp pháp được ước tính đạt 158 tỷ USD trong năm 2025, trong đó stablecoin chiếm khoảng 84% dòng tiền lừa đảo được xác minh.
ChatGPT được sử dụng như thế nào trong hoạt động lừa đảo?
Nhóm tội phạm đã dùng ChatGPT để tạo danh tính giả, dịch hội thoại, soạn tin nhắn và xây dựng nội dung tiếp thị cho các kế hoạch đầu tư giả.
Cuộc điều tra của OpenAI bắt đầu sau khi công ty nhận được cảnh báo từ WhatsApp. Hoạt động này sau đó được truy ngược về các tài khoản được cho là đặt tại Poipet, thành phố biên giới của Campuchia từng được các cơ quan điều tra quốc tế liên hệ với nhiều vụ lừa đảo quy mô lớn.
Các nạn nhân thường bị tiếp cận thông qua những cuộc trò chuyện mang tính tình cảm hoặc xây dựng tình bạn. Sau đó, họ được dẫn đến các nền tảng giả mạo về giao dịch tiền điện tử và vàng giao ngay.
ChatGPT còn bị sử dụng để tạo hộ chiếu giả, thông báo pháp lý giả, xác nhận mua cổ phiếu và bảng điều khiển giao dịch tiền điện tử không có thật. Hoạt động lừa đảo diễn ra qua ba giai đoạn: dụ nạn nhân gửi tiền điện tử, yêu cầu thanh toán thêm các khoản phí kích hoạt, thuế hoặc tiền phạt quản lý giả mạo.
Lớp bóc lột lao động phía sau mạng lưới tài khoản
Cuộc điều tra của OpenAI phát hiện dấu hiệu buôn người và bóc lột lao động liên quan đến hoạt động vận hành các tài khoản trò chuyện.
Một số công ty đã sử dụng ChatGPT để thiết kế quảng cáo tuyển “chatters” tại Poipet, với các lời mời như cung cấp vé đi lại, chỗ ở, thực phẩm và hỗ trợ thị thực. Những cuộc trao đổi khác tập trung vào việc lập bảng theo dõi khoản nợ của nhân viên, tiền bị khấu trừ từ lương, tiền phạt, tình trạng nhập cư, việc bị giam giữ hoặc nỗ lực trốn thoát.
Các phát hiện này tương đồng với phân tích của Elliptic về hệ sinh thái “pig-butchering”, trong đó nhiều người thực hiện các vụ lừa đảo tình cảm và đầu tư được cho là nạn nhân của hoạt động buôn người, rồi bị ép tham gia các mạng lưới tội phạm có tổ chức tại Đông Nam Á.
Trước khi vô hiệu hóa tài khoản, OpenAI đã chia sẻ thông tin điều tra với các bên trong ngành và cơ quan thực thi pháp luật. Dựa trên các trao đổi nội bộ, công ty ước tính mạng lưới này đã tiếp cận hàng trăm nạn nhân, với tổng thiệt hại có thể lên tới hàng nghìn USD.
Dòng tiền tiền điện tử bất hợp pháp đạt mức cao mới
Dòng tiền tiền điện tử bất hợp pháp được ước tính đạt 158 tỷ USD trong năm 2025, theo Báo cáo Tội phạm Tiền điện tử của TRM Labs.
| Chỉ số | Giá trị |
|---|---|
| Dòng tiền tiền điện tử bất hợp pháp năm 2025 | 158 tỷ USD |
| Mức tăng so với năm trước | Gần 145% |
| Tỷ lệ hoạt động bất hợp pháp trong khối lượng on-chain năm 2024 | 1,3% |
| Tỷ lệ hoạt động bất hợp pháp trong khối lượng on-chain năm 2025 | 1,2% |
| Tỷ trọng stablecoin trong dòng tiền lừa đảo được xác minh | Khoảng 84% |
TRM Labs cho biết con số năm 2025 là mức cao nhất trong năm năm, dù tỷ trọng hoạt động bất hợp pháp trong tổng khối lượng on-chain giảm từ 1,3% xuống 1,2%. Stablecoin chiếm khoảng 84% dòng tiền lừa đảo được xác minh và là phương thức thanh toán chủ yếu trong các vụ lừa đảo có tổ chức.
Động thái của OpenAI chỉ nhắm vào một hoạt động cụ thể trong cơ sở hạ tầng tội phạm. Tuy nhiên, vụ việc cho thấy việc hạn chế quyền truy cập của các mạng lưới lừa đảo vào công cụ AI có thể được xem là một phần trong nỗ lực ngăn chặn dòng tiền bất hợp pháp, bên cạnh việc đóng ví và xử lý hoạt động rửa tiền.
Vì sao các công ty AI trở thành điểm kiểm soát của mạng lưới lừa đảo?
Các công ty AI có thể làm gián đoạn mạng lưới lừa đảo trước khi nạn nhân bị thuyết phục chuyển tiền, bởi AI giúp tự động hóa khâu xây dựng lòng tin vốn tốn nhiều nhân lực nhất.
Một nghiên cứu của các nhà nghiên cứu tại Amrita Vishwa Vidyapeetham, Đại học Ca’ Foscari Venice, Đại học Melbourne và Đại học Ben-Gurion Negev cho thấy tác nhân Claude được hỗ trợ bởi AI có thể hoạt động hiệu quả hơn một kẻ lừa đảo là con người trong một vụ “pig-butchering”.
Sau một tuần trao đổi, 46% người tham gia đã sử dụng phần mềm được AI giới thiệu, so với 18% ở nhóm tương tác với người vận hành. Người tham gia cũng đánh giá tác nhân AI đáng tin cậy hơn.
Nghiên cứu phỏng vấn 145 người từng tham gia các hoạt động lừa đảo, trong đó có những người sống sót sau các hoạt động buôn người tại những cơ sở ở Campuchia, Myanmar và Lào. Kết quả cho thấy AI được sử dụng để tự động hóa giai đoạn tạo dựng lòng tin; việc chặn quyền truy cập vào các mô hình tiên tiến có thể làm gián đoạn quy trình trước khi nạn nhân chuyển tiền.
Những câu hỏi thường gặp
Vụ việc liên quan đến việc sử dụng ChatGPT trong các hoạt động lừa đảo đầu tư tiền điện tử và các dấu hiệu bóc lột lao động tại Poipet.
OpenAI đã xử lý những tài khoản nào?
OpenAI đã chấm dứt một loạt tài khoản ChatGPT bị cho là liên quan đến một tổ chức tội phạm tại Campuchia sử dụng AI để hỗ trợ lừa đảo.
Nhóm tội phạm dùng ChatGPT cho những mục đích gì?
Nhóm này dùng ChatGPT để tạo danh tính giả, dịch hội thoại, viết tin nhắn, sản xuất tài liệu giả và tạo nội dung tiếp thị cho các nền tảng đầu tư không có thật.
Stablecoin chiếm tỷ trọng bao nhiêu trong dòng tiền lừa đảo?
Stablecoin chiếm khoảng 84% dòng tiền lừa đảo được xác minh theo báo cáo của TRM Labs.
Tổng kết
Vụ việc cho thấy AI tạo sinh và tiền điện tử có thể bị kết hợp trong các mạng lưới lừa đảo có tổ chức, đồng thời nhấn mạnh vai trò của các công ty AI trong việc phát hiện và ngăn chặn hoạt động tội phạm trước khi thiệt hại xảy ra.
