Mỹ đang chuẩn bị mở đường cho giao dịch hợp đồng tương lai vĩnh cửu crypto (crypto-perpetual futures) trong nước, cho thấy CFTC chủ động đặt khung giám sát thay vì chờ Quốc hội hoàn thiện luật thị trường crypto.
Động thái này diễn ra khi thanh khoản và khối lượng giao dịch perp lâu nay chủ yếu chảy sang các sàn ngoài khơi. CFTC cho rằng cần đưa hoạt động về Mỹ để tăng bảo vệ nhà đầu tư và giảm rủi ro lan truyền nếu nền tảng sụp đổ.
- CFTC muốn triển khai “hợp đồng tương lai vĩnh cửu thực sự” cho tiền điện tử tại Mỹ trong thời gian ngắn.
- Perpetual futures cho phép giữ vị thế không ngày đáo hạn nhưng đi kèm rủi ro đòn bẩy, thanh lý và bán dây chuyền.
- Trong khi Quốc hội còn tranh luận luật lớn về cấu trúc thị trường crypto, CFTC đẩy nhanh phần việc thuộc thẩm quyền phái sinh.
CFTC hướng tới hợp đồng tương lai vĩnh cửu crypto “thực sự” tại Mỹ
CFTC cho biết đang tập trung xây dựng khung để triển khai perpetual futures cho tiền điện tử tại Mỹ, với mục tiêu đưa ra khuôn khổ khả thi trong “khoảng tháng tới”.
Chủ tịch CFTC Michael Selig phát biểu tại hội nghị của Milken Institute về Tương lai Tài chính rằng cơ quan muốn triển khai “true perpetual futures” cho crypto. Điểm cốt lõi là tạo ra cấu trúc đúng nghĩa “vĩnh cửu”, khác với một số sản phẩm tương lai dài hạn hiện đã giao dịch tại Mỹ nhưng không được thiết kế như perp chuẩn.
Theo mô tả, perpetual futures cho phép nhà giao dịch đặt cược vào giá tương lai của tài sản crypto mà không có ngày hết hạn. Vị thế có thể được giữ vô thời hạn miễn là người dùng duy trì đủ ký quỹ (tài sản thế chấp) theo yêu cầu.
CFTC nhấn mạnh nhu cầu xây dựng cơ chế phù hợp để vừa đưa thanh khoản về trong nước, vừa tăng các tiêu chuẩn bảo vệ nhà đầu tư. Lập luận là nếu rủi ro sụp đổ của một nền tảng lớn xảy ra, tác động có thể lan vào thị trường nội địa nếu không có hàng rào giám sát hiệu quả.
Perpetual futures khiến thanh khoản rời Mỹ sang các sàn ngoài khơi
CFTC cho rằng Mỹ đã mất hoạt động giao dịch đáng kể vào các nền tảng tại châu Á, châu Âu và Bahamas, nơi perpetual futures đã phổ biến từ trước.
Selig nhận định một số sàn ngoài khơi đã cung cấp perp và khiến chúng trở thành nhóm sản phẩm được giao dịch mạnh nhất trong thị trường tiền điện tử toàn cầu. Khi thanh khoản, nhà tạo lập thị trường và thói quen giao dịch đã hình thành ngoài Mỹ, việc đưa hoạt động trở về sẽ khó hơn nếu không có quy tắc “rõ ràng và khả thi”.
Thông điệp chính của CFTC là: thanh khoản cần “ở trong nước” để cơ quan quản lý có thể giám sát tốt hơn, đồng thời hạn chế kịch bản sự cố ở nền tảng nước ngoài gây tác động gián tiếp tới nhà đầu tư Mỹ.
Khung pháp lý có thể phải điều chỉnh để nhà đầu tư nhỏ lẻ tiếp cận rộng rãi
Để perpetual futures được phổ biến, nhất là với nhà đầu tư nhỏ lẻ, CFTC có thể phải thay đổi một số quy định hiện hành.
Perpetual futures thường hấp dẫn vì không yêu cầu sở hữu trực tiếp đồng tiền điện tử cơ sở. Nội dung thảo luận cũng nhắc tới mức độ phù hợp của sản phẩm với nhóm người dùng cá nhân, trong đó có nhà đầu tư nhỏ lẻ tham gia theo hướng đầu cơ biến động giá.
Trong một phiên thảo luận liên quan đến giám sát thị trường, yếu tố “khả năng tiếp cận” luôn đi kèm yêu cầu tăng bảo vệ người dùng. Vì vậy, nếu cơ quan quản lý muốn mở rộng phạm vi tiếp cận perp, họ phải xử lý đồng thời các tiêu chuẩn vận hành, ký quỹ, công bố rủi ro và kiểm soát đòn bẩy.
Tham khảo thêm nội dung chương trình thảo luận tại Milken Institute: phiên trao đổi về hiện đại hóa quy định thị trường.
Đòn bẩy và thanh lý nhanh có thể khuếch đại biến động giá crypto
Perpetual futures cho phép dùng đòn bẩy, giúp khuếch đại lợi nhuận nhưng cũng phóng đại thua lỗ, và có thể kích hoạt các đợt thanh lý dây chuyền khi giá biến động mạnh.
Trong cơ chế perp, nhà giao dịch có thể vay để tăng quy mô vị thế. Khi thị trường đi ngược kỳ vọng và ký quỹ không còn đủ, lệnh có thể bị thanh lý. Do đòn bẩy thường cao, thanh lý có thể diễn ra nhanh, tạo hiệu ứng “ép bán” và làm thị trường biến động mạnh hơn.
Nhiều ý kiến ủng hộ cho rằng perp có công dụng hợp pháp như hỗ trợ phát hiện giá và quản trị rủi ro. Tuy nhiên, các ý kiến phản biện tập trung vào rủi ro đối với nhà đầu tư ít kinh nghiệm, đặc biệt trong giai đoạn thị trường biến động hoặc khi tâm lý đám đông bị kích hoạt.
CFTC đẩy nhanh giám sát phái sinh khi Quốc hội vẫn tranh luận luật thị trường crypto
Trong lúc Quốc hội Mỹ tiếp tục bàn thảo luật tài sản số quy mô lớn, CFTC đang tiến lên ở mảng phái sinh—nơi cơ quan có thẩm quyền rõ ràng hơn.
CFTC thúc đẩy khung perp trong bối cảnh tranh luận về luật thị trường tài sản số vẫn kéo dài tại Thượng viện Mỹ. Nội dung nêu rằng tiến độ bị chậm khi ngành crypto và khối vận động hành lang ngân hàng bất đồng về một số điều khoản, trong đó có cách xử lý phần “phần thưởng” gắn với số dư stablecoin.
Bài cũng đề cập CFTC phối hợp với Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) thông qua Project Crypto. Song song, lập luận của Selig là việc không tạo lộ trình rõ ràng cho perp trước đây là một sai lầm, vì thị trường đã “tự mọc” ngoài khơi; nếu đưa ra quy tắc khả thi lúc này, hoạt động giao dịch có thể quay lại dưới giám sát của Mỹ.
“Americans should earn more money on their money. The Banks are hitting record profits, and we are not going to allow them to undermine our powerful Crypto Agenda that will end up going to China, and other Countries if we don’t get the Clarity Act taken care of.”
– Donald Trump, bài đăng Truth Social
Những câu hỏi thường gặp
Hợp đồng tương lai vĩnh cửu (perpetual futures) trong crypto là gì?
Đây là hợp đồng phái sinh cho phép đặt cược vào biến động giá của một tài sản tiền điện tử mà không có ngày đáo hạn. Nhà giao dịch có thể giữ vị thế vô thời hạn nếu duy trì đủ ký quỹ theo yêu cầu.
Vì sao CFTC muốn đưa perpetual futures về giao dịch trong nước?
CFTC cho rằng Mỹ đã mất nhiều hoạt động giao dịch sang các nền tảng ngoài khơi, nơi perp rất phổ biến. Đưa thanh khoản về Mỹ giúp tăng giám sát, bổ sung bảo vệ nhà đầu tư và giảm rủi ro tác động nội địa khi có sự cố sàn.
Rủi ro lớn nhất của perpetual futures là gì?
Rủi ro chính đến từ đòn bẩy và cơ chế thanh lý nhanh. Khi giá biến động mạnh, các vị thế dùng đòn bẩy có thể bị thanh lý hàng loạt, tạo hiệu ứng bán dây chuyền và làm thị trường crypto biến động dữ dội hơn.
Khi nào CFTC có thể đưa ra khung quy định cho perpetual futures?
Chủ tịch CFTC Michael Selig nói cơ quan kỳ vọng có thể đưa ra một khuôn khổ “khả thi” trong “khoảng tháng tới”, dù thời điểm chính thức còn phụ thuộc quá trình hoàn thiện quy tắc và điều chỉnh quy định liên quan.
