Đài Loan đã chính thức mở Trung tâm Quốc gia về Robot AI (NCAIR) và công bố kế hoạch lập quỹ 20 tỷ TWD (629 triệu USD) nhằm thúc đẩy sự ra đời của các công ty robot nội địa, hướng tới mở rộng năng lực cạnh tranh toàn cầu.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh Đài Loan đối mặt xu hướng dân số già và suy giảm, làm dấy lên lo ngại về thiếu hụt lao động và gánh nặng chăm sóc người cao tuổi. Chính phủ kỳ vọng robot có thể hỗ trợ nhu cầu nhân lực trong giai đoạn tới.
- NCAIR được ra mắt trong khuôn khổ “Ten AI Initiatives Promotion Plan”, trực thuộc hệ thống NIAR.
- Đài Loan dự kiến lập quỹ 20 tỷ TWD (629 triệu USD) để tạo ít nhất 3 startup robot giai đoạn 2026–2029.
- Mật độ robot của Đài Loan đạt 302 robot/10.000 lao động; Hàn Quốc dẫn đầu toàn cầu với 1.220 robot/10.000 lao động.
NCAIR là gì và được lập ra để làm gì?
NCAIR là Trung tâm Quốc gia về Robot AI của Đài Loan, có nhiệm vụ điều phối phát triển, thử nghiệm và đào tạo nhân lực robot trong nước, với robot là trọng tâm ưu tiên ngay từ khi thành lập.
Tổng thống Lai Ching-te chính thức ra mắt NCAIR vào thứ Sáu như một phần của “Ten AI Initiatives Promotion Plan”, nhằm thúc đẩy ứng dụng AI và tạo động lực cạnh tranh quốc tế.
Theo thông tin được nêu trong nội dung đầu vào, trung tâm này vận hành dưới Taiwan’s National Institutes of Applied Research (NIAR), đóng vai trò hạ tầng tổ chức cho các hoạt động R&D và đào tạo liên quan đến robot.
Kế hoạch quỹ 20 tỷ TWD (629 triệu USD) sẽ nhắm đến điều gì?
Chính phủ Đài Loan dự kiến triển khai chương trình quỹ 20 tỷ TWD (629 triệu USD) để hỗ trợ hình thành ít nhất ba công ty khởi nghiệp robot mới trong giai đoạn 2026–2029.
Chủ tịch National Applied Research Laboratories, Tsai Hung-yin, cho biết quỹ dự kiến được khởi động vào cuối năm nay và mục tiêu cụ thể là tạo ra tối thiểu ba startup robot trong khung 2026–2029.
Trước đó, Đài Loan cũng từng công bố một chương trình tương tự: dự kiến hỗ trợ 10 tỷ TWD (331,25 triệu USD) dưới dạng trợ cấp cho các công ty robot Đài Loan trong bốn năm.
Chương trình trước được mô tả là một phần của sáng kiến năm năm nhằm kích thích phát triển robot để ứng phó những vấn đề được dự báo về lao động trong tương lai.
Vì sao Đài Loan coi robot là giải pháp cho bài toán lao động?
Đài Loan đối mặt xu hướng dân số giảm và già hóa, khiến chính phủ lo ngại tác động đến tăng trưởng kinh tế và năng lực chăm sóc người cao tuổi; robot được xem là phương án bù đắp nhu cầu nhân lực.
Nội dung đầu vào nêu Đài Loan có điểm tương đồng với Trung Quốc về biến động dân số, và các nhà chức trách lo rủi ro thiếu hụt lao động có thể gia tăng trong thời gian tới.
Ở giai đoạn trước, ưu tiên được đặt vào việc phát triển robot cho y tế, nhà hàng và dịch vụ lưu trú trong vòng hai năm, theo Bộ trưởng NSTC Wu Cheng-wen.
NCAIR tập trung loại robot nào: chăm sóc tại nhà và công việc rủi ro
Với NCAIR, trọng tâm được chuyển sang robot chăm sóc tại nhà, đồng thời hướng tới phát triển robot có thể đảm nhiệm các công việc có mức độ rủi ro cao.
Trong khi chương trình trước nhấn mạnh các lĩnh vực như y tế, nhà hàng và khách sạn, trung tâm mới được mô tả là đặt ưu tiên cao hơn cho robot phục vụ chăm sóc tại nhà.
Giám đốc NCAIR Su Wen-yu cũng cho biết trung tâm sẽ tìm cách phát triển robot có khả năng đảm nhận những công việc nguy hiểm. Cụm thông tin này được dẫn qua liên kết được dẫn lời trong nội dung đầu vào.
Mật độ robot của Đài Loan đang đứng ở đâu trên thế giới?
Đài Loan nằm trong nhóm 10 quốc gia có mật độ robot cao nhất, đạt kỷ lục 302 robot trên mỗi 10.000 nhân viên, đứng thứ tư ở châu Á và thứ chín toàn cầu theo IFR (2024).
IFR mô tả “mật độ robot” là số lượng robot được sử dụng tương quan với quy mô kinh tế, đo bằng lực lượng lao động. Đài Loan (còn được gọi là Chinese Taipei trong thống kê) đạt mức 302 robot/10.000 lao động.
Về thứ hạng, Hàn Quốc dẫn đầu toàn cầu với 1.220 robot/10.000 lao động. Các vị trí tiếp theo gồm Singapore (818), Đức (449) và Nhật Bản (446). Mỹ đạt 307 robot/10.000 lao động, đứng thứ tám thế giới.
Trung Quốc không nằm trong top 10. Dù có khoảng 2 triệu robot đang vận hành (lớn nhất thế giới), Trung Quốc xếp thứ 22 về mật độ robot với 166 robot/10.000 lao động, do quy mô dân số lớn. IFR cũng nêu mức 166 này tăng 17% so với cùng kỳ năm trước.
Tổng kết
Việc mở NCAIR và kế hoạch quỹ 20 tỷ TWD cho thấy Đài Loan đang tăng tốc chiến lược robot để đáp ứng thách thức lao động và củng cố năng lực cạnh tranh. Thị trường sẽ theo dõi cách nguồn vốn được triển khai, mục tiêu tạo startup giai đoạn 2026–2029 và hướng phát triển robot chăm sóc tại nhà cùng các ứng dụng cho công việc rủi ro cao.
