Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) đang đẩy nhanh kế hoạch đồng euro kỹ thuật số bằng cách chốt sớm các tiêu chuẩn kỹ thuật cốt lõi, trong khi câu hỏi về chi phí của dự án vẫn chưa được làm rõ.
ECB đã ký thỏa thuận với ba tổ chức tiêu chuẩn châu Âu là ECPC, nexo standards và Berlin Group để đồng euro kỹ thuật số có thể dựa trên các chuẩn thanh toán mở sẵn có. Cách làm này được kỳ vọng giúp giảm chi phí triển khai, đồng thời tạo thuận lợi cho việc tích hợp giữa các hệ thống thanh toán trong khu vực đồng euro.
- ECB muốn dùng các tiêu chuẩn thanh toán mở đã tồn tại để giảm chi phí và rút ngắn thời gian triển khai đồng euro kỹ thuật số.
- Các chuẩn như CPACE, nexo standards và khung của Berlin Group bao phủ nhiều khâu thanh toán thực tế, từ chạm thẻ đến đối soát và thanh toán qua ứng dụng.
- Chi phí của dự án vẫn là điểm mù lớn khi ECB chưa công bố đầy đủ số tiền đã chi cho nghiên cứu và phát triển.
ECB chốt sớm các chuẩn kỹ thuật cho đồng euro số
Trong số các thỏa thuận mới, CPACE do ECPC xây dựng phục vụ thanh toán không tiếp xúc qua giao tiếp tầm gần giữa thiết bị và thiết bị đầu cuối. Nexo standards kết nối hệ thống của người bán với hệ thống hậu trường của đơn vị cung cấp dịch vụ thanh toán và bên chấp nhận thanh toán, đồng thời vốn đã được dùng trong khâu chấp nhận thanh toán và giao dịch tại máy ATM.
Khung của Berlin Group cho phép thanh toán bằng định danh thay vì số tài khoản, chẳng hạn số điện thoại, và cũng hỗ trợ kiểm tra số dư, đối soát giữa nhiều thiết bị di động và chấp nhận thanh toán khi giao dịch được khởi tạo từ ứng dụng của người bán trên điện thoại thông minh.
ECB cho rằng việc dựa trên các tiêu chuẩn đã có sẵn trên thị trường sẽ giúp các bên liên quan chuẩn bị hệ thống sớm hơn và giảm chi phí thích ứng. Điều này đặc biệt quan trọng vì châu Âu hiện vẫn chưa có một tiêu chuẩn thanh toán mở thống nhất áp dụng rộng trên mọi thiết bị đầu cuối, trong khi nhiều hệ thống vẫn phụ thuộc vào chuẩn độc quyền của các mạng thẻ quốc tế và ví điện tử toàn cầu.
Mục tiêu là tạo một cách thanh toán đồng nhất hơn trong toàn eurozone
ECB muốn đồng euro kỹ thuật số hoạt động theo cách thống nhất hơn trên toàn khu vực đồng euro. Khi dùng các chuẩn đã phổ biến ở châu Âu, việc chấp nhận thanh toán có thể đơn giản hơn, trải nghiệm người dùng đồng nhất hơn và các hệ thống thanh toán châu Âu cũng dễ mở rộng ra ngoài thị trường nội địa.
Trong thực tế, một hệ thống thẻ quốc gia có thể đi vào môi trường thanh toán tại điểm bán ở nước khác mà không đòi hỏi người bán phải nâng cấp phần cứng đầu cuối. Đây là điểm đáng chú ý vì nó liên quan trực tiếp đến khả năng tương thích giữa các thị trường trong cùng một khu vực tiền tệ.
ECB cũng cho biết lợi ích từ phần việc tiêu chuẩn hóa có thể xuất hiện trước cả khi đồng euro số được phát hành. Khi quy định về đồng euro kỹ thuật số được EU thông qua, các bên tham gia thị trường sẽ có thêm cơ sở chắc chắn rằng các chuẩn này có thể được áp dụng trên toàn khu vực, nhất là khi đồng euro số có địa vị tiền tệ pháp định.
ECB cho biết các chuẩn này được lựa chọn cùng với các thành viên thị trường trong Nhóm Phát triển Sổ tay quy tắc và phù hợp với mục tiêu của chiến lược thanh toán của Eurosystem. Các chuẩn bổ sung có thể được xem xét sau, nhưng chỉ khi Hội đồng Thống đốc ECB phê duyệt.
Chi phí dự án vẫn là phần chưa được công bố đầy đủ
Dù đang hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật, ECB vẫn chưa công khai rõ tổng chi phí của dự án đồng euro số. Một yêu cầu tiếp cận thông tin gần đây liên quan đến công việc tiền tệ kỹ thuật số của ECB đã không nhận được bảng chi tiết về nghiên cứu và phát triển.
Người nộp yêu cầu cho biết ECB từng đòi xác minh danh tính để kiểm tra việc người yêu cầu có phải công dân EU hay không. Sau đó, yêu cầu này bị từ chối với lý do ECB “không thể xử lý” ở thời điểm đó và đã “quyết định không xử lý” vì người nộp không phải công dân châu Âu.
Yêu cầu tương tự sau đó cũng bị từ chối khi được một công dân châu Âu gửi lại. Sau khi gia hạn thời hạn trả lời, ECB vẫn từ chối cho biết đã chi bao nhiêu cho nghiên cứu và phát triển của đồng euro số, với lý do việc công bố có thể ảnh hưởng đến lợi ích thương mại của nhà thầu và của chính ECB, cùng với tài chính nội bộ, thông tin mật và dữ liệu cá nhân.
Từ các số liệu đã xuất hiện trong các thông báo công khai trước đó, có ước tính rằng ít nhất 1,12 tỷ EUR đã được phân bổ cho đồng euro số, và thêm 2,62 tỷ EUR nữa được kỳ vọng trong năm ra mắt. Một ước tính riêng khác cho rằng tổng chi phí có thể lên tới 18 tỷ EUR.
Tổng kết
ECB đang đi trước ở phần tiêu chuẩn kỹ thuật để giảm ma sát triển khai đồng euro số, nhưng phần tài chính của dự án vẫn thiếu minh bạch hơn nhiều so với phần hạ tầng. Việc chọn các chuẩn mở có thể giúp quá trình tích hợp thuận lợi hơn nếu dự án được thông qua, song câu hỏi về tổng chi phí và mức độ cam kết ngân sách vẫn là điểm cần theo dõi tiếp.
