DeFi đang chứng kiến dòng tiền rút ra nhanh hơn sau các vụ khai thác bảo mật và tâm lý thiếu tin cậy lan rộng trong Web3.
Áp lực này không chỉ ảnh hưởng đến từng giao thức riêng lẻ mà còn làm suy yếu niềm tin vào toàn bộ hệ sinh thái DeFi. Trong khi đó, một phần vốn đang dịch chuyển sang các ứng dụng crypto được xem là bền hơn, đặc biệt là token tài sản thực (RWA).
- Nhiều giao thức DeFi lớn mất khoảng 10% TVL trong một tuần, cho thấy làn sóng rút vốn đang lan rộng.
- Các vụ khai thác như Drift Protocol và Kelp DAO làm trầm trọng thêm hiệu ứng lan truyền rủi ro trong DeFi.
- Vốn đang có xu hướng tìm đến RWA, nhất là trái phiếu kho bạc Mỹ và hàng hóa token hóa.
Vì sao DeFi đang mất vốn?
DeFi đang chịu áp lực từ cả rủi ro kỹ thuật lẫn tài chính, khiến dòng tiền rút ra tăng nhanh. Hai vụ khai thác ở Drift Protocol và Kelp DAO đã đẩy mạnh hiệu ứng lan truyền, làm tâm lý thị trường xấu đi và khiến nhà đầu tư thận trọng hơn với các giao thức có cấu trúc phức tạp.
Trong một tuần gần đây, Sky Protocol, Spark, Morpho và EtherFi đều giảm khoảng 10% tổng giá trị khóa. Aave cũng ghi nhận dòng vốn thoát ra tiếp diễn và có thể chạm mức 10 tỷ USD sau khi các “cá voi” rút những khoản nắm giữ lớn.
Ethereum mất 10,5% giá trị khóa trong DeFi chỉ trong một tuần, trong khi Solana giảm 4% và Base giảm 6,3%. Ngay cả các giao thức nhỏ hơn cũng mất tiền gửi khi mức lợi suất cao không còn đủ hấp dẫn để bù đắp rủi ro.
Tác động của làn sóng rút vốn đến thị trường crypto
Việc rút vốn hàng loạt có thể làm suy yếu một trong những điểm mạnh từng giúp DeFi sống sót qua thị trường gấu: khả năng giữ thanh khoản và tạo ra hoạt động on-chain. Khi thanh khoản giảm, niềm tin yếu đi, giao dịch trên DEX và mức độ sử dụng stablecoin cũng có thể chịu ảnh hưởng.
DeFi từng được xem là mảng đủ sức tồn tại ngay cả khi thị trường xấu, nhưng các vụ khai thác gần đây cho thấy rủi ro có thể lan sang nhiều giao thức cùng lúc. Điều này khiến quá trình phục hồi thanh khoản có thể chậm hơn so với trước, nhất là khi niềm tin của người dùng chưa được khôi phục.
RWA đang hút dòng tiền như thế nào?
Token tài sản thực đang nổi lên như một điểm đến thay thế cho vốn rời khỏi các vault rủi ro trong DeFi. Trái phiếu kho bạc Mỹ token hóa là tài sản nổi bật nhất, thường nằm ở trung tâm của các chiến lược lợi suất thấp rủi ro hơn.
Trong tháng 4, tổng giá trị của thị trường RWA token hóa đã vượt 30 tỷ USD, dẫn dắt bởi trái phiếu và hàng hóa. Riêng tài sản nợ Chính phủ Mỹ token hóa được nắm giữ khoảng 13,88 tỷ USD, cho thấy mức quan tâm ngày càng rõ với các tài sản có dòng tiền bên ngoài chu kỳ DeFi.
Điểm khác biệt của RWA là vốn có thể đến từ tài sản thực thay vì phụ thuộc vào định giá vòng tròn và liên kết chéo giữa các giao thức. Với nhiều người dùng, lợi suất truyền thống đang trở nên hấp dẫn hơn khi rủi ro khai thác trong DeFi vẫn cao.
DeFi đang đối mặt với vấn đề gì về bảo mật?
Vấn đề cốt lõi của DeFi lúc này là bề mặt tấn công quá rộng và nhiều vector khai thác có thể cùng tồn tại. Khi các giao thức có tính “permissionless” được mở cho mọi người sử dụng, việc phát hiện và ngăn chặn hành vi rút tiền bất thường thường chỉ xảy ra khi sự cố đã diễn ra.
Đặc tính này từng là lợi thế của DeFi, nhưng cũng khiến rủi ro lan truyền mạnh hơn giữa các giao thức có tính tương tác cao. Sau cú sụt giảm năm 2022, DeFi mất nhiều năm để xây dựng lại giá trị khóa và niềm tin, nên đợt rút vốn hiện tại có thể làm chậm thêm quá trình này.
“Thẳng thắn mà nói, cảm giác hiện tại khá ảm đạm với đổi mới DeFi, đặc biệt ở khía cạnh composability, vì hiệu ứng lan truyền từ một vụ hack có thể vượt ra ngoài phạm vi của một giao thức. Lúc này, cách đúng là siết lại và rà soát nghiêm túc hệ thống bảo mật.”
– Evgeny Gaevoy, nhà sáng lập Wintermute
Những câu hỏi thường gặp
DeFi đang gặp vấn đề gì lớn nhất?
DeFi đang đối mặt với rủi ro bảo mật, hiệu ứng lan truyền giữa các giao thức và làn sóng rút vốn làm giảm tổng giá trị khóa.
Giao thức nào bị ảnh hưởng rõ nhất?
Aave, Sky Protocol, Spark, Morpho và EtherFi đều vừa ghi nhận mức giảm khoảng 10% TVL trong một tuần.
Tại sao RWA lại được chú ý hơn?
RWA được xem là lựa chọn ổn định hơn vì gắn với tài sản thực như trái phiếu kho bạc Mỹ và hàng hóa token hóa.
DeFi có thể bị ảnh hưởng ra sao trong thời gian tới?
Thanh khoản, giao dịch DEX, việc dùng stablecoin và niềm tin chung vào crypto có thể tiếp tục chịu áp lực nếu dòng tiền rút ra chưa dừng lại.
Tổng kết
DeFi đang trải qua giai đoạn chịu áp lực rõ rệt từ rủi ro bảo mật và dòng vốn thoái lui, trong khi RWA tiếp tục hút sự quan tâm như một điểm đến thay thế. Diễn biến tiếp theo đáng theo dõi nhất là tốc độ rút vốn, mức độ phục hồi niềm tin và khả năng giữ thanh khoản của các giao thức lớn.
