Một số thợ đào Bitcoin đang chuyển hướng sang AI vì biên lợi nhuận khai thác trong chu kỳ hiện tại bị siết chặt mang tính “cấu trúc”, khiến việc duy trì lợi nhuận khó hơn các giai đoạn trước.
Áp lực lần này không chỉ đến từ biến động chu kỳ như 2018 hay 2022, mà còn từ hash rate và độ khó tăng cao, trong khi chi phí vận hành như điện, làm mát, bảo trì ít có dấu hiệu giảm.
- Wintermute cho rằng chu kỳ đào Bitcoin hiện tại “khác về cấu trúc”, khiến biên lợi nhuận bị nén kéo dài.
- Thợ đào có lợi thế hạ tầng để chuyển sang AI, nhưng chi phí chuyển đổi rất lớn.
- MARA dự tính có thể bán một phần Bitcoin trong 2026 để bảo vệ thanh khoản nếu giá tiếp tục yếu.
Chu kỳ đào Bitcoin hiện tại bị siết biên lợi nhuận theo hướng “cấu trúc”
Wintermute nhận định thợ đào đang đối mặt trần áp lực mang tính cấu trúc, không chỉ là đáy chu kỳ, khi hash rate và độ khó tăng khiến điều chỉnh tự động của giao thức không còn đủ để giảm căng thẳng kinh tế.
Trong các giai đoạn trước, biên lợi nhuận thu hẹp thường phản ánh tương tác theo chu kỳ giữa phần thưởng khối, phí giao dịch và chi phí vận hành. Wintermute cho rằng lần này cảm giác “bị bóp” giống một trạng thái kéo dài hơn, vì cạnh tranh sức mạnh băm và độ khó duy trì ở mức cao.
Khi hash rate và độ khó tăng, doanh thu tính theo mỗi đơn vị công suất có thể bị phân tán mạnh hơn, trong khi các khoản chi lớn như điện năng, làm mát và bảo trì không tự động giảm theo. Điều này khiến nhiều thợ đào, đặc biệt là đơn vị dùng máy đời cũ hoặc có giá điện cao, khó đạt mức lợi nhuận như các chu kỳ trước.
Thợ đào Bitcoin có sẵn hạ tầng để chuyển sang AI nhưng rào cản vốn rất lớn
Wintermute cho rằng việc chuyển sang AI là bước đi logic vì thợ đào đã có sẵn năng lượng và năng lực tính toán, nhưng quá trình chuyển đổi không hề dễ và cực kỳ tốn kém.
Trong bài viết trên blog của Wintermute, công ty nhấn mạnh ngành AI đang cạnh tranh gay gắt để giành nguồn điện và tài nguyên tính toán. Đây là điểm giao nhau trực tiếp với lợi thế truyền thống của các mỏ đào: hạ tầng điện, làm mát, vận hành trung tâm dữ liệu.
Tuy nhiên, hạ tầng phục vụ đào Bitcoin không đồng nghĩa phù hợp ngay cho tải AI. Việc tối ưu cho AI thường đòi hỏi cấu hình phần cứng, hệ thống mạng, lưu trữ, và tiêu chuẩn vận hành khác. Wintermute cảnh báo rằng, ngay cả khi cơ hội tồn tại, chi phí đầu tư và chuyển đổi vẫn là rào cản lớn với nhiều doanh nghiệp đào.
Halving 2024 làm giảm ngay doanh thu đào và tăng phụ thuộc vào phí giao dịch
Halving tháng 4/2024 giảm phần thưởng khối từ 6,25 BTC xuống 3,125 BTC, khiến thu nhập từ phần thưởng của thợ đào giảm 50% trong khi nhiều chi phí vận hành không giảm.
Sau halving, áp lực doanh thu xuất hiện tức thì: cùng một khối lượng công việc, số BTC nhận được giảm một nửa. Trong khi đó, các yếu tố chi phí chính như điện, làm mát và bảo trì có thể giữ nguyên hoặc tăng, khiến biên lợi nhuận bị co lại nhanh.
Nội dung cũng nêu mạng lưới Bitcoin hiện tạo khoảng 450 BTC mỗi ngày. Nếu lấy ví dụ giả định 100.000 USD/BTC, tổng “rổ” doanh thu từ phần thưởng khối tương đương 45 triệu USD/ngày (chưa tính phí giao dịch), và các thợ đào trên toàn mạng phải cạnh tranh để chia phần.
Mỗi lần halving tiếp tục làm giảm phần thưởng khối, kéo theo việc thợ đào phụ thuộc nhiều hơn vào phí giao dịch để bù đắp. Khi giá Bitcoin không tăng đủ mạnh như kỳ vọng, doanh thu quy đổi theo tiền pháp định có thể không bù được phần bị cắt giảm bởi halving.
Giá Bitcoin không tăng gấp đôi như kỳ vọng làm biên lợi nhuận thợ đào suy yếu
Wintermute cho biết trong chu kỳ này, Bitcoin chưa tạo ra mức tăng giá gấp 2 lần như nhiều thợ đào thường dựa vào để bù phần doanh thu mất đi sau halving, khiến biên lợi nhuận gộp tiệm cận mức của thị trường gấu.
Trong bối cảnh phần thưởng khối giảm, nhiều mô hình tài chính của thợ đào kỳ vọng giá sẽ tăng đủ nhanh để “bù” doanh thu bị cắt. Khi điều đó không xảy ra, lợi nhuận bị nén kép: doanh thu giảm do halving và chi phí bị bào mòn bởi hóa đơn năng lượng tăng.
Wintermute cũng nhấn mạnh chi phí năng lượng tiếp tục ăn mòn thu nhập. Với các đơn vị có cấu trúc chi phí kém linh hoạt, mức biến động giá điện hoặc nhu cầu nâng cấp thiết bị có thể khiến lợi nhuận rơi về vùng thấp tương đương giai đoạn thị trường suy giảm.
Quản trị bảng cân đối và chiến lược phái sinh có thể trở thành lợi thế mới cho thợ đào
Wintermute nhìn thấy cơ hội từ các cấu trúc phái sinh như covered call và cash-secured put, đồng thời cho rằng quản trị bảng cân đối chủ động là “đòn bẩy” ít được khai thác nhất của thợ đào.
Theo Wintermute, thay vì chỉ coi BTC nắm giữ là khoản dự trữ thụ động, thợ đào có thể quản trị tài sản chủ động hơn để tối ưu dòng tiền và rủi ro. Công ty đề cập các cấu trúc phái sinh và cho biết đây có thể là hướng tiếp cận đáng chú ý trong bối cảnh biên lợi nhuận khai thác thuần túy giảm.
“Chúng tôi tin rằng quản trị bảng cân đối chủ động là đòn bẩy ít được khai thác nhất mà thợ đào đang có, và đáng được ưu tiên chiến lược nhiều hơn. Những thợ đào coi lượng BTC nắm giữ là tài sản làm việc, thay vì dự trữ thụ động, sẽ có lợi thế cấu trúc trước kỳ halving tiếp theo.”
– Wintermute, bài phân tích trên blog
MARA cân nhắc bán Bitcoin trong 2026 để bảo vệ thanh khoản nếu giá suy yếu
Theo hồ sơ gửi SEC, MARA Holdings dự kiến có thể bán một phần Bitcoin trong 2026 nếu giá duy trì thấp hoặc giảm thêm, nhằm giảm rủi ro với bảng cân đối và thanh khoản.
Trong hồ sơ công bố, MARA giải thích phần lớn doanh thu của công ty đến từ khai thác Bitcoin. Vì vậy, một đợt suy giảm kéo dài của giá Bitcoin có thể gây khó cho việc quản trị chi phí, nợ và các khoản đầu tư chiến lược.
MARA cũng lưu ý công ty có thể cần lượng tiền mặt đáng kể để mua lại trái phiếu chuyển đổi cao cấp vào năm 2027. Tình huống này có thể khiến doanh nghiệp phải bán một phần hoặc toàn bộ lượng BTC nắm giữ, khác với chiến lược trước đây là giữ Bitcoin đào được trong thời gian dài.
Tính đến cuối năm 2025, MARA nắm khoảng 53.822 Bitcoin trên bảng cân đối. Việc chủ động chuẩn bị kịch bản bán ra phản ánh mức độ nhạy cảm của mô hình kinh doanh thợ đào trước biến động giá, đặc biệt khi chi phí vận hành và áp lực vốn vẫn hiện hữu.
Những câu hỏi thường gặp
Vì sao thợ đào Bitcoin chuyển sang AI?
Vì biên lợi nhuận đào trong chu kỳ hiện tại bị siết mạnh do phần thưởng giảm sau halving, cạnh tranh hash rate và độ khó tăng, trong khi chi phí như điện và làm mát không giảm. AI là mảng cần nhiều điện và năng lực tính toán, phù hợp với một phần hạ tầng sẵn có của thợ đào.
Halving 2024 tác động thế nào đến doanh thu thợ đào?
Halving tháng 4/2024 giảm phần thưởng khối từ 6,25 BTC xuống 3,125 BTC, khiến thu nhập từ phần thưởng giảm 50% ngay lập tức, trong khi nhiều chi phí vận hành giữ nguyên hoặc tăng. Điều này làm thợ đào phụ thuộc hơn vào phí giao dịch và/hoặc các chiến lược tài chính khác.
Wintermute gợi ý chiến lược nào để thợ đào cải thiện hiệu quả?
Wintermute nhấn mạnh quản trị bảng cân đối chủ động và nêu cơ hội từ các cấu trúc phái sinh như covered call và cash-secured put. Trọng tâm là coi lượng BTC nắm giữ như tài sản “làm việc” để quản trị rủi ro và dòng tiền, thay vì dự trữ thụ động.
Tại sao MARA có thể bán Bitcoin trong năm 2026?
Vì MARA cảnh báo nếu giá Bitcoin duy trì thấp hoặc giảm thêm có thể ảnh hưởng đến bảng cân đối và thanh khoản. Công ty cũng có thể cần nhiều tiền mặt để mua lại trái phiếu chuyển đổi cao cấp vào năm 2027, nên việc bán một phần hoặc toàn bộ BTC có thể trở thành lựa chọn.
