Uzbekistan đang lập một “thung lũng khai thác crypto” tại Karakalpakstan, với ưu đãi thuế kéo dài đến ngày 1/1/2035 cho các thợ đào hoạt động trong khu vực.
Động thái này cho thấy nước này muốn bắt kịp các quốc gia láng giềng ở Trung Á trong cuộc đua xây dựng ngành khai thác tiền số, trong bối cảnh khu vực đang cạnh tranh mạnh về điện năng, giấy phép và khung pháp lý.
- Uzbekistan lập khu kinh tế đặc biệt Besqala Mining Valley tại Karakalpakstan để thu hút hoạt động khai thác crypto.
- Doanh thu của thợ đào trong khu này được miễn thuế đến ngày 1/1/2035 và được cấp quyền bán tài sản số trên cả nền tảng trong nước lẫn quốc tế.
- Động thái diễn ra khi Uzbekistan đã bắt đầu cấp phép khai thác, còn các nước láng giềng như Kazakhstan, Kyrgyzstan và Turkmenistan đều có thay đổi chính sách với ngành này.
Uzbekistan đang làm gì với khu “crypto mining valley” mới?
Uzbekistan đã thành lập khu kinh tế đặc biệt Besqala Mining Valley ở Cộng hòa tự trị Karakalpakstan. Khu vực này nằm ở phía tây bắc đất nước, giáp Kazakhstan, và được thiết kế để tập trung hoạt động khai thác tiền mã hóa trong một khung pháp lý riêng.
Quyết định được ban hành bằng sắc lệnh mới do Tổng thống Shavkat Mirziyoyev ký. Theo nội dung được công bố, doanh thu của các nhà khai thác crypto trong khu vực sẽ được miễn thuế cho tới ngày 1/1/2035.
Người tham gia còn được bảo đảm tiếp cận lưới điện quốc gia của Uzbekistan, vốn ngày càng phụ thuộc nhiều hơn vào năng lượng tái tạo. Phần điện còn thiếu cho thiết bị khai thác sẽ do các nhà máy điện hydrogen xây tại chính Karakalpakstan cung cấp.
Những ưu đãi nào dành cho thợ đào trong khu vực này?
Điểm đáng chú ý nhất là miễn thuế thu nhập từ hoạt động khai thác crypto trong gần một thập kỷ. Ngoài ra, doanh nghiệp hoạt động tại đây được phép bán tài sản số đã khai thác trên cả sàn giao dịch trong nước lẫn quốc tế.
Các công ty tham gia hoạt động kinh doanh liên quan đến Bitcoin sẽ do Cơ quan Dự án Triển vọng Quốc gia, viết tắt là NAPP, cấp phép. Để có tình trạng cư dân trong khu, doanh nghiệp phải nộp đơn lên ban quản lý Besqala Mining Valley.
Cấu trúc ưu đãi này cho thấy Uzbekistan muốn tạo một môi trường pháp lý rõ ràng hơn cho miner, thay vì để hoạt động diễn ra rời rạc. Tuy vậy, quy mô hiệu quả của khu này còn phụ thuộc vào hạ tầng điện, khả năng triển khai giấy phép và mức độ ổn định của chính sách.
Vì sao động thái này đáng chú ý với thị trường crypto?
Đây là bước mới nhất trong chiến lược mở cửa dần của Uzbekistan với tài sản số. Vào tháng 2 năm nay, nước này đã cấp giấy phép khai thác đầu tiên cho một công ty địa phương, đánh dấu sự xuất hiện chính thức của mô hình khai thác được quản lý.
Trước đó, NAPP đã có quy định cấp phép từ hơn hai năm trước, nhưng trong giai đoạn này vẫn chưa có trang trại crypto hợp pháp nào được đăng ký. Việc hình thành khu chuyên biệt lần này cho thấy Uzbekistan đang chuyển từ khung pháp lý sang triển khai thực tế.
Với người theo dõi thị trường, điểm cần quan sát là liệu ưu đãi thuế và năng lượng có đủ để kéo dòng vốn khai thác vào Karakalpakstan hay không. Nếu thành công, khu vực này có thể trở thành một mắt xích mới trong bản đồ khai thác Bitcoin của Trung Á.
Uzbekistan đứng ở đâu so với các nước láng giềng?
Uzbekistan vẫn còn khoảng cách với các điểm đến khai thác lớn trong khu vực, nhưng bối cảnh xung quanh đang thay đổi nhanh. Kazakhstan từng nằm trong nhóm vùng khai thác hàng đầu thế giới, với khoảng 13% hashrate Bitcoin toàn cầu vào một thời điểm gần đây, trước khi áp dụng giá điện cao hơn cho các trang trại crypto.
Chính sách đó nhằm xử lý tình trạng thiếu điện do làn sóng doanh nghiệp khai thác đổ vào sau khi Trung Quốc cấm hoạt động này. Sau đó, Kazakhstan nới một phần hạn chế vào mùa thu năm ngoái để theo đuổi chiến lược trở thành trung tâm crypto của Á-Âu.
Kyrgyzstan đã tạm dừng toàn bộ hoạt động khai thác trong mùa đông vừa qua vì thiếu điện, dù sau đó cho biết việc khai thác có thể khởi động lại vào mùa xuân do có lợi nhuận. Ở phía nam, Turkmenistan đã hợp pháp hóa khai thác và giao dịch crypto từ tháng 1.
Những câu hỏi thường gặp
Besqala Mining Valley là gì?
Đó là khu kinh tế đặc biệt do Uzbekistan lập tại Karakalpakstan để tập trung hoạt động khai thác crypto trong một cơ chế riêng.
Thợ đào trong khu này được hưởng ưu đãi gì?
Doanh thu khai thác được miễn thuế đến ngày 1/1/2035, đồng thời doanh nghiệp được phép bán tài sản số trên cả nền tảng trong nước và quốc tế.
Cơ quan nào cấp phép cho doanh nghiệp khai thác?
Các công ty tham gia hoạt động Bitcoin sẽ do Cơ quan Dự án Triển vọng Quốc gia, tức NAPP, cấp phép.
Uzbekistan có đang cho phép thanh toán bằng crypto không?
Chưa. Thanh toán bằng crypto vẫn bị cấm, nhưng nước này đã cho phép sử dụng stablecoin cho mục đích thanh toán trong năm nay.
Tổng kết
Việc lập khu khai thác riêng cho thấy Uzbekistan đang chuyển sang cách tiếp cận chủ động hơn với ngành crypto. Trong ngắn hạn, thị trường cần theo dõi khả năng triển khai hạ tầng điện, tiến độ cấp phép và mức độ cạnh tranh của quốc gia này so với các nước láng giềng ở Trung Á.
