Nhà khoa học đặt cược vào trường thọ để kéo dài tuổi thọ con người

Giới khoa học đang kỳ vọng các đột phá về công nghệ và y học có thể giúp con người sống vượt ngưỡng 120 đến 130 tuổi, dù kỷ lục tuổi thọ tối đa hiện vẫn gần như không đổi.

Tuổi thọ trung bình đã tăng mạnh qua nhiều thế kỷ, nhưng bước nhảy ở tuổi thọ tối đa vẫn chưa xuất hiện. Vì vậy, mọi tiến triển trong nghiên cứu kéo dài tuổi thọ đều được theo dõi sát, nhất là khi dân số già hóa nhanh hơn.

Tuổi thọ tăng, nhưng trần sống của con người chưa đổi

Điểm đáng chú ý nhất là con người đang sống lâu hơn trung bình, nhưng chưa có bằng chứng cho thấy giới hạn tối đa đã dịch chuyển rõ rệt. Tuổi thọ trung bình hiện khoảng 73,3 năm vào năm 2024, phục hồi sau mức giảm 70,9 năm giai đoạn 2020-2021 do COVID-19.

Theo các quan sát được nhắc đến, tuổi thọ trung bình đã tăng từ dưới 40 năm vào thế kỷ 19 lên khoảng 80 năm hiện nay. Một số nơi như Nhật Bản và Hong Kong đạt khoảng 85 năm, nhưng đó vẫn là câu chuyện về mức trung bình, không phải giới hạn sống tối đa.

Vì sao mốc 120 đến 130 tuổi được nhắc đến nhiều?

Các mô hình dự đoán thường đặt tuổi thọ tối đa của con người trong vùng 120 đến 130 năm. Hiện người được ghi nhận lớn tuổi nhất là Jeanne Calment, sống 122 năm 164 ngày. Mốc này khiến 120 tuổi trở thành ranh giới tham chiếu phổ biến trong nghiên cứu tuổi thọ.

Quan điểm “longevity escape velocity” cho rằng nếu một người sống đủ lâu, họ có thể chờ được những công nghệ tương lai giúp kéo dài tuổi thọ thêm nữa. Lập luận này không nói rằng con người sẽ sớm sống hàng trăm năm, mà nhấn mạnh vai trò của tiến bộ y học theo thời gian.

Các đột phá nào đang được theo dõi?

Những tiến triển gần đây tập trung vào tái lập trình tế bào và thuốc chống lão hóa. Life Biosciences đang chuẩn bị thử nghiệm lâm sàng đầu tiên trên người cho liệu pháp tái lập trình một phần, với mục tiêu có thể “đặt lại” tuổi sinh học của tế bào.

Thử nghiệm này dự kiến áp dụng cho 12 người bị glaucoma và 6 người bị NAION, một nguyên nhân gây mất thị lực đột ngột liên quan đến thần kinh thị giác ở người trên 50 tuổi. Dữ liệu tiền lâm sàng trên động vật đã cho kết quả tích cực, nhưng hiệu quả trên người vẫn cần được kiểm chứng.

Ở một hướng khác, Rubedo Life Sciences công bố kết quả sớm tích cực từ thử nghiệm đầu tiên trên người với RLS-1496. Thuốc này được thử trên các tình trạng da như chàm, vảy nến và da bị nắng làm hỏng trong thời gian 4 tuần, với nhận xét rằng hiệu quả vượt kỳ vọng ban đầu.

Xu hướng nghiên cứu tuổi thọ đang tăng tốc

Lĩnh vực longevity đang nhận được nhiều quan tâm hơn trong năm nay, với nhiều thỏa thuận hợp tác nghiên cứu. LEV Foundation của Aubrey de Grey đã bắt tay cùng Human Longevity, Inc. để tìm hiểu vì sao những người từ 100 đến hơn 110 tuổi lại lão hóa khác nhau.

Hướng nghiên cứu này nhằm tìm ra các yếu tố có thể hỗ trợ can thiệp làm chậm lão hóa. Dù vậy, chính các nhà nghiên cứu cũng thừa nhận công nghệ cần thiết để đưa tuổi thọ con người vượt xa 120 hoặc 130 tuổi vẫn chưa tồn tại đầy đủ ở hiện tại.

Điều nhà đầu tư và người theo dõi lĩnh vực này nên chú ý

Điểm cần theo dõi không phải là một tuyên bố chắc chắn về tuổi thọ 200 năm, mà là tốc độ tiến triển của các thử nghiệm trên người và khả năng chuyển từ kết quả ban đầu sang ứng dụng thực tế. Mỗi dữ liệu lâm sàng mới đều có thể định hình lại kỳ vọng về ngành longevity.

Với thị trường công nghệ sinh học, các bước tiến này cho thấy mảng kéo dài tuổi thọ đang chuyển từ giả thuyết sang thử nghiệm có kiểm soát. Tuy nhiên, khoảng cách giữa thành công trong phòng thí nghiệm và hiệu quả bền vững trên người vẫn còn rất lớn.

Tổng kết

Tuổi thọ trung bình của con người tiếp tục tăng, nhưng tuổi thọ tối đa vẫn chưa có bước nhảy rõ ràng. Các thử nghiệm mới về tái lập trình tế bào, thuốc chống lão hóa và nghiên cứu về người sống thọ cực cao sẽ là những tín hiệu chính cần tiếp tục theo dõi.