Tòa án liên bang tại Mỹ chưa chốt thuận dàn xếp trị giá 1,5 tỷ USD giữa Anthropic và nhóm tác giả, sau khi yêu cầu làm rõ thêm về phí luật sư và khoản thanh toán cho nguyên đơn đại diện.
Đây có thể là khoản dàn xếp bản quyền lớn nhất trong lịch sử Mỹ nếu được phê chuẩn. Hiện khoảng 120.000 tác giả và chủ sở hữu bản quyền vẫn phải chờ kết quả, trong khi vụ kiện đã kéo dài từ năm 2024.
- Thẩm phán yêu cầu làm rõ thêm trước khi phê chuẩn thỏa thuận 1,5 tỷ USD.
- Vụ kiện xoay quanh cáo buộc Anthropic tải xuống hơn 7 triệu sách lậu để huấn luyện mô hình AI.
- Một số tác giả phản đối mức tiền dàn xếp và đã lựa chọn tách khỏi thỏa thuận.
Tòa án chưa phê chuẩn thỏa thuận 1,5 tỷ USD của Anthropic
Thẩm phán liên bang Araceli Martinez-Olguin chưa ký chấp thuận cuối cùng cho thỏa thuận giữa Anthropic và các tác giả, sau phiên điều trần ngày 14/5 tại San Francisco. Bà yêu cầu làm rõ thêm về phí luật sư và khoản chi cho các nguyên đơn đại diện.
Nếu được thông qua, đây sẽ là khoản dàn xếp bản quyền lớn nhất trong lịch sử Mỹ. Tuy nhiên, việc chưa chốt phê chuẩn đồng nghĩa hàng chục nghìn tác giả và chủ sở hữu bản quyền vẫn chưa biết khi nào vụ việc kết thúc.
Cáo buộc xoay quanh hơn 7 triệu cuốn sách lậu
Vụ kiện cáo buộc Anthropic đã tải xuống hơn 7 triệu cuốn sách vi phạm bản quyền từ các kho lưu trữ ngầm LibGen và PiLiMi để huấn luyện mô hình.
Thẩm phán đã nghỉ hưu William Alsup từng phán quyết vào tháng 6/2025 rằng việc dùng sách để huấn luyện AI có thể được xem là fair use, miễn là tác phẩm được thu thập hợp pháp. Ông cũng cho rằng việc tích trữ bản sao lậu trong một “thư viện trung tâm” vượt quá mục đích huấn luyện thì không được bảo vệ.
Phán quyết này mở đường cho phiên tòa dự kiến vào tháng 12/2025, khi Anthropic có thể đối mặt mức bồi thường lên tới hàng trăm tỷ USD. Sau đó, công ty đồng ý dàn xếp với giá trị 1,5 tỷ USD.
Những điểm còn tranh cãi trong thỏa thuận
Một số tác giả cho rằng tổng giá trị dàn xếp vẫn quá thấp so với quy mô cáo buộc vi phạm. Bên cạnh đó, phí luật sư cũng là điểm gây chú ý trong quá trình thẩm tra của tòa.
Hai hãng luật đại diện cho phía nguyên đơn, Susman Godfrey và Lieff Cabraser, đang đề nghị 187,5 triệu USD, tương đương 12,5% quỹ dàn xếp. Mức này đã giảm từ 300 triệu USD sau khi thẩm phán Alsup phản đối trước đó.
Hơn 25 tác giả đã chọn rút khỏi thỏa thuận, trong đó có Dave Eggers và Vendela Vida. Nhóm này đã nộp đơn kiện mới tại California vào ngày 13/5. Ngoài ra, một số tác giả và nhà xuất bản khác vẫn đang theo đuổi các vụ kiện riêng liên quan đến cùng vấn đề.
Tỷ lệ tham gia cao nhưng chưa đủ để xóa tranh cãi
Theo các hồ sơ tòa án, hơn 91% trong khoảng 480.000 tác phẩm đủ điều kiện đã được nộp yêu cầu bồi thường. Mức này cao hơn rất nhiều so với mức trung vị 9% trong các vụ kiện tập thể người tiêu dùng ở Mỹ, theo báo cáo của Ủy ban Thương mại Liên bang Mỹ năm 2019.
Tỷ lệ tham gia cao cho thấy phần lớn nhóm đủ điều kiện muốn nhận tiền từ quỹ dàn xếp. Dù vậy, mức bồi thường, cách chia tiền và phí pháp lý vẫn là những điểm có thể ảnh hưởng đến quyết định phê chuẩn cuối cùng của tòa.
Tổng kết
Vụ dàn xếp giữa Anthropic và nhóm tác giả vẫn chưa thể khép lại do tòa án yêu cầu làm rõ thêm các chi tiết then chốt. Diễn biến tiếp theo sẽ phụ thuộc vào việc thẩm phán có chấp thuận cách phân bổ quỹ 1,5 tỷ USD hay không.
