Chính quyền Trump đang tiến gần tới việc xây dựng khung chính sách AI cấp quốc gia của Mỹ, nhằm thay thế mạng lưới quy định riêng tại từng bang bằng một tiêu chuẩn liên bang.
Khung chính sách có thể ảnh hưởng đến các công ty AI tại Mỹ và hoạt động quản lý công nghệ trên toàn cầu, nhưng cách chính phủ xử lý các mô hình AI mã nguồn mở vẫn chưa được làm rõ.
- Khung chính sách AI của Nhà Trắng hiện là đề xuất lập pháp, chưa phải luật hoặc sắc lệnh hành pháp.
- Mục tiêu chính là thay thế các quy định AI khác nhau giữa các bang bằng một tiêu chuẩn liên bang.
- Quy định đối với các mô hình AI có trọng số mở vẫn là vấn đề chưa có lời giải rõ ràng.
Đề xuất của Nhà Trắng hướng tới một tiêu chuẩn AI liên bang
Khung chính sách AI của Nhà Trắng là đề xuất lập pháp nhằm tạo ra một bộ quy tắc thống nhất trên toàn nước Mỹ, thay vì duy trì các quy định riêng tại từng bang.
Framework for Artificial Intelligence được công bố ngày 20 tháng 3 năm 2026. Dù mang tên “khung chính sách”, tài liệu này chưa phải quy định có hiệu lực hoặc sắc lệnh hành pháp.
Các chuyên gia Mina Narayanan, Jessica Ji và Vikram Venkatram thuộc Trung tâm Công nghệ và An ninh mới nổi của Đại học Georgetown nhận định tài liệu nên được xem là điểm khởi đầu cho quá trình đàm phán tại Quốc hội. Quốc hội vẫn có thể xây dựng luật AI riêng thay vì chấp thuận toàn bộ đề xuất.
Đề xuất này được xây dựng sau sắc lệnh hành pháp ban hành vào tháng 12 năm 2025, yêu cầu các quan chức Nhà Trắng đưa ra khuyến nghị về chính sách AI trên toàn quốc.
Bức tranh quy định AI giữa các bang
Các bang của Mỹ đang áp dụng những cách tiếp cận khác nhau đối với AI, khiến doanh nghiệp phải theo dõi và tuân thủ nhiều nhóm quy định.
| Bang | Nội dung được đề cập |
|---|---|
| Colorado | Đạo luật AI đặt ra quy định nhằm ngăn phân biệt đối xử bằng thuật toán trong các hệ thống AI rủi ro cao. |
| Texas | Được cho là đã công bố các quy định riêng về tính minh bạch và bảo vệ người tiêu dùng. |
| California | Tiếp tục xây dựng quy định liên quan đến các mô hình AI tiên tiến và nội dung do AI tạo ra. |
Chính quyền Nhà Trắng cho rằng một khung liên bang sẽ giúp các nhà phát triển có hướng dẫn rõ ràng hơn về an toàn trẻ em, deepfake và các chương trình thử nghiệm chính sách. Doanh nghiệp hoạt động tại nhiều bang cũng có thể giảm thời gian điều chỉnh sản phẩm theo từng bộ quy tắc riêng.
Ngược lại, một tiêu chuẩn liên bang có thể thu hẹp khả năng các bang tự triển khai các biện pháp bảo vệ liên quan đến AI trước khi chính quyền trung ương ban hành quy định mới.
Chiến lược AI của chính quyền Trump còn bao gồm an ninh mạng
Chiến lược AI của chính quyền Trump không chỉ dựa vào luật do Quốc hội thông qua mà còn bao gồm các chỉ đạo dành cho cơ quan liên bang về an ninh mạng và việc sử dụng AI tiên tiến.
Ngày 2 tháng 6 năm 2026, Tổng thống Donald Trump ký Sắc lệnh Hành pháp 14409 có tiêu đề “Promoting Advanced Artificial Intelligence Innovation and Security”. Sắc lệnh yêu cầu các cơ quan liên bang tăng cường an ninh mạng cho những công nghệ AI tiên tiến.
Chỉ thị này cũng đề xuất một trung tâm phối hợp về an ninh mạng AI với sự tham gia của khu vực tư nhân, nhằm đẩy nhanh việc phát hiện lỗ hổng phần mềm. Ngoài ra, sắc lệnh đưa ra khái niệm “mô hình tiên phong thuộc diện quản lý” và yêu cầu các cơ quan xây dựng kế hoạch sử dụng chúng một cách an toàn.
Khung lập pháp và sắc lệnh hành pháp cùng thể hiện mục tiêu duy trì vị thế dẫn đầu của Mỹ trong lĩnh vực AI, đồng thời tăng cường năng lực bảo mật cho các hệ thống tiên tiến.
AI mã nguồn mở vẫn là điểm chưa rõ
AI mã nguồn mở vẫn chưa có cách tiếp cận quản lý rõ ràng trong đề xuất, đặc biệt đối với các mô hình có trọng số mở có thể được tự do chỉnh sửa và phân phối.
Khung chính sách đề cập đến an toàn trẻ em, danh tính số, deepfake và đổi mới, nhưng chưa đưa ra định nghĩa cụ thể về cách quản lý AI mã nguồn mở. Đây là một trong những vấn đề lớn còn bỏ ngỏ của đề xuất.
Báo cáo An toàn AI Quốc tế 2026, do Yoshua Bengio dẫn dắt và có sự tham gia của hơn 100 chuyên gia từ hơn 30 quốc gia, cho rằng các hệ thống AI ngày càng mạnh cần được quản trị chặt chẽ hơn.
Báo cáo cũng chỉ ra rằng các mô hình có trọng số mở tạo ra thách thức quản trị riêng. Sau khi được phát hành, những mô hình này có thể được chỉnh sửa và phân phối lại, khiến việc bảo đảm các biện pháp giảm thiểu rủi ro được áp dụng nhất quán trở nên khó khăn hơn.
Tác động tiềm tàng đối với doanh nghiệp AI và thị trường toàn cầu
Khung AI liên bang có thể giúp doanh nghiệp giảm chi phí tuân thủ giữa các bang, nhưng cũng có thể làm thay đổi quyền chủ động của chính quyền bang trong việc bảo vệ người dùng.
Đối với các công ty phát triển AI, ưu tiên trước mắt có thể là sự rõ ràng về quy định thay vì vấn đề mã nguồn mở. Một hệ thống liên bang thay thế các quy định cấp bang sẽ chuyển nhiều yêu cầu tuân thủ thành một tiêu chuẩn quốc gia duy nhất.
Quốc hội chưa quyết định có thông qua đề xuất hay không. Tuy nhiên, tài liệu cho thấy chính quyền Washington muốn giữ vai trò trung tâm trong việc quản lý công nghệ AI.
Do phần lớn công nghệ AI tiên tiến được phát triển bởi các công ty Mỹ, quyết định cuối cùng có thể tác động vượt ra ngoài phạm vi luật pháp Mỹ và ảnh hưởng đến các nhà phát triển tại nhiều quốc gia.
Những câu hỏi thường gặp
Khung chính sách AI của Mỹ là đề xuất lập pháp nhằm thiết lập một tiêu chuẩn quản lý AI cấp liên bang, thay vì duy trì các quy định khác nhau giữa từng bang.
Khung chính sách AI của Nhà Trắng đã là luật chưa?
Chưa. Tài liệu được xem là đề xuất lập pháp và là cơ sở để Quốc hội thảo luận, không phải luật hoặc chính sách đã có hiệu lực.
Mục tiêu chính của đề xuất là gì?
Mục tiêu chính là thay thế mạng lưới quy định AI riêng tại các bang bằng một tiêu chuẩn liên bang thống nhất.
Những bang nào được đề cập trong bức tranh quy định AI?
Colorado, Texas và California được đề cập với các sáng kiến liên quan đến phân biệt đối xử bằng thuật toán, minh bạch, bảo vệ người tiêu dùng, mô hình AI tiên tiến và nội dung do AI tạo ra.
AI mã nguồn mở đã được quy định cụ thể chưa?
Chưa. Đề xuất chưa làm rõ cách quản lý các mô hình AI có trọng số mở, dù đây là một vấn đề được xem là quan trọng trong quản trị AI.
Tổng kết
Chính quyền Trump đang thúc đẩy vai trò quản lý AI ở cấp liên bang, trong khi đề xuất vẫn phải được Quốc hội xem xét và chưa giải quyết rõ cách quản lý các mô hình AI mã nguồn mở.
